دوره 10 اجلاسیه 2
تعداد نمایندگان حاضر 194 جلسه 171
1 اعلام رسمیت جلسه و قرائت دستور

علی اردشیرلاریجانی
بسم‌ الله الرحمن الرحیم جلسه با حضور194 نفر از نمایندگان رسمی است. ما حدود یک ساعتی هم با همکاران راجع به بودجه بحث داشتیم، چون امروز لایحه بودجه بررسی می‌شود در کلیات و روند کار کمیسیون تلفیق و نکات مهمی که باید مورد توجه قرار بگیرد، در این جلسه غیرعلنی بحث کردیم. دستور جلسه را قرائت بفرمایید.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بسم الله الرحمن الرحیم دستور جلسه یکصد و هفتاد و یکم روز یکشنبه هشتم بهمن‌ماه 1396 هجری‌شمسی مطابق با دهم جمادی‌الاولی 1439 هجری‌قمری: 1 ـ گزارش کمیسیون تلفیق در مورد لایحه بودجه سال 1397 کل کشور. 2 ـ ادامه رسیدگی به گزارش کمیسیون عمران در مورد لایحه یک‌فوریتی اصلاح بند (2) ماده‌واحده قانون تسریع در امر تخلیه و بارگیری کشتی‌ها در بنادر. 3 ـ ادامه رسیدگی به گزارش کمیسیون اجتماعی در مورد طرح یک‌فوریتی استفساریه تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی اصلاحی مصوب 14/7/1380. 4 ـ گزارش کمیسیون ویژه حمایت از تولید ملی و نظارت بر اجرای اصل (44) قانون اساسی در مورد طرح یک‌فوریتی الحاق دو ماده به قانون رفع موانع تولید رقابت‌پذیر و ارتقای نظام مالی کشور. 5 ـ گزارش کمیسیون اجتماعی در مورد طرح تعیین تکلیف کارگزاران بیمه کشاورزی.
2 تلاوت آیاتی از قرآن مجید

علی اردشیرلاریجانی
تلاوت آیاتی از کلام‌الله مجید.

رحیم خاکی
(آیات 57 ـ 53 از سوره مبارکه «یوسف» توسط قاری محترم آقای رحیم خاکی تلاوت گردید) اعوذ بالله من الشیطان الرجیم ـ بسم‌الله الرحمن الرحیم وَ ما أُبَرِّئُ نَفْسِی إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِ إِلاَّ ما رَحِمَ رَبِّی إِنَّ رَبِّی غَفُورٌ رَحِیمٌ * وَ قالَ الْمَلِکُ ائْتُونِی بِهِ أَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْسِی فَلَمَّا کَلَّمَهُ قالَ إِنَّکَ الْیَوْمَ لَدَیْنا مَکِینٌ أَمِینٌ * قالَ اجْعَلْنِی عَلى‏ خَزائِنِ الْأَرْضِ إِنِّی حَفِیظٌ عَلِیمٌ * وَ کَذلِکَ مَکَّنَّا لِیُوسُفَ فِی الْأَرْضِ یَتَبَوَّأُ مِنْها حَیْثُ یَشاءُ نُصِیبُ بِرَحْمَتِنا مَنْ نَشاءُ وَ لا نُضِیعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِینَ * وَ لَأَجْرُ الْآخِرَةِ خَیْرٌ لِلَّذِینَ آمَنُوا وَ کانُوا یَتَّقُونَ* (صدق الله‌ العلی العظیم ـ حضار صلوات فرستادند)

علی اردشیرلاریجانی
از جناب آقای خاکی قاری محترم تشکر می‌کنیم. ترجمه آیات را بفرمایید.

اکبر رنجبرزاده
به نام خداوند بخشنده مهربان «و من نفس خود را تبرئه نمی‌کنم چراکه نفس قطعاً به بدی امر می‌کند مگر کسی را که خدا رحم کند زیرا پروردگار من آمرزنده مهربان است. پادشاه گفت او را نزد من آورید تا وی را خاص خود کنم پس چون با او سخن راند گفت تو امروز نزد ما با منزلت و امین هستی. یوسف گفت مرا بر خزانه‌های این سرزمین بگمار که من نگهبانی دانا هستم. و بدین گونه یوسف را در سرزمین مصر قدرت دادیم که در آن هر جا که می‌خواست سکونت می‌کرد هر را که بخواهیم به رحمت خود می‌رسانیم و اجر نیکوکاران را تباه نمی‌سازیم و البته اجر آخرت برای کسانی که ایمان آورده و پرهیزکاری می‌نمودند بهتر است». راست گفت خداوند بلندمرتبه بزرگ. صلوات (حضار صلوات فرستادند) آقای دکتر! تأخیرکنندگان را به علت مسدود بودن راه‌ها قرائت نکنیم.

علی اردشیرلاریجانی
متشکریم
3 رد کلیات لایحه بودجه سال 1397 کل کشور و ارجاع آن به کمیسیون تلفیق

علی اردشیرلاریجانی
دستور جلسه را اعلام بفرمایید.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بسم‌ الله الرحمن الرحیم خدمت همکاران گرامی عرض سلام و ادب داریم. آقای رئیس! خدمت شما عرض کنم اولین گزارش،‌ گزارش نهایی کمیسیون تلفیق لایحه بودجه سال 1397 کل کشور است. از سخنگوی محترم کمیسیون جناب آقای دکتر یوسف‌نژاد خواهش می‌کنم برای ارائه گزارش اولیه‌شان تشریف بیاورند.

علی اردشیرلاریجانی
بفرمایید

علی اصغر یوسف نژاد
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحیم من در شروع بحث بودجه جا دارد که از کمیسیون‌های تخصصی، اعضای محترم کمیسیون تلفیق، سازمان مدیریت برنامه‌ریزی، اتاق بازرگانی، اتاق اصناف، اتاق تعاون، معاونت قوانین، مرکز پژوهش‌ها، دیوان محاسبات و همکاران عزیز تشکر کنم که در این مشارکت فکری، این گزارش را تقدیم صحن علنی کردند، به ویژه از دیوان محاسبات و مرکز پژوهش‌ها که گزارش‌های‌شان به صورت مکتوب در اختیار همکاران قرار گرفت، از صدا و سیما، مطبوعات و دستگاه‌های اجرایی هم تشکر دارم. جلسات کمیسیون تلفیق همان‌طور که همکاران مطلع هستند فرآیند تصویب بودجه بعد از بحث‌هایی که در سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی انجام می‌گیرد و در دولت مصوب می‌شود و به صورت لایحه تقدیم مجلس می‌شود، از کمیسیون‌های تخصصی مجلس و بعد در کمیسیون تلفیق که با مشارکت همه کمیسیون‌های تخصصی ذی‌ربط بحث می‌شود. در جلسات مختلف، شرایط و توجه به الزاماتی که کمیسیون تلفیق داشت این لایحه مورد بحث قرار گرفت، در (32) جلسه با تشکیل کارگروه‌هایی مسائل عمده‌ای که مبتلابه آن بودیم و اساس لایحه بوده در کارگروه‌ها و کمیته‌های مختلف اشتغال، هدفمندی، سلامت، بحث ایثارگران و تأمین اجتماعی، این کارگروه‌ها شکل گرفت و در بعضی از مواقع آن‌قدر مهم بوده که جلسات مختلفی داشتیم، به کمیسیون تلفیق می‌آمد و بعد دوباره به کمیته برگشت می‌شد. بنابراین نظرات دولت که به صورت لایحه تقدیم شده با این ترکیب بحث شده و تلاش این بوده که از بهترین روش و راه‌حل برای تخصیص منابع که عمده‌ترین مسأله کمیسیون تلفیق و بحث بودجه در مجلس است راههای مختلفی وجود دارد، ولی پیدا کردن بهترین راه مد نظر و مورد تقاضا و خواست جامعه و شما بوده که ما تلاش کردیم این مسائل را با آن دید ذهنی که در کمیسیون تلفیق بوده انجام بدهیم. جلسات مختلفی هم با جناب آقای رئیس‌جمهور و جناب آقای لاریجانی و مشترکاً داشتیم، برای اینکه به مسائل عمده که تضامنی هم دولت و هم مجلس نسبت به آنها متعهد هستند سعی کردیم که بهترین نتیجه را داشته باشیم. گرچه حذف یا تغییر یا اصلاح با مجلس است و پیشنهادات دولت در فرآیند تصمیم‌گیری ممکن است دچار این موارد چندگانه قرار گیرد، ولی ما تلاش کردیم که با مشارکت دولت بهترین نظر را بر مبنای دلایل کارشناسی و ادله و الزاماتی که داشتیم به صحن ارائه بدهیم. هیچ مزیتی در آن نبوده که ما احساس کنیم مخالفت با لایحه دولت و یا حتی موافقت با لایحه دولت یک مزیت است. در خیلی از جاها تبصره‌هایی که دولت پیشنهاد داده را بدون هیچ تغییری حتی یک کلمه تصویب کردیم و در خیلی از موارد هم به اعتبار دلایل کارشناسی و شرایط اجتماعی مخالفت کردیم و تغییر دادیم، البته تغییر باز با نظر کارشناسی و با جایگزینی و به جهت اینکه یک مقدار مترقیانه‌تر و مؤثرتر بتواند در جامعه اثرگذار باشد. آن چیزی که به این نظرات اضافه می‌شده شرایط اجتماعی جامعه و در نظر گرفتن مصوبات کمیسیون تلفیق با تراز اجتماعی جامعه بوده، نگاه می‌کردیم چه پیامدی داشته، چه اثراتی داشته و این یک متغیری بوده که ممکن است در شرایط طبیعی و معمول در مباحث اقتصادی جایگاهی نداشته باشد، ولی ما اضافه بر مسائل اقتصادی و منطق مالی و بودجه‌ای، مسائل اجتماعی را هم به آن اضافه کردیم و جهت‌گیری را به سمتی بردیم که قشر ضعیف و متوسط جامعه زیاد آسیب نبیند و در تمامی این مراحل این توافق وجود داشته است. ملاک ما چند نکته اصلی و اساسی بوده، یکی شفافیت در بودجه است، انضباط در بودجه است، عدالت در بودجه است، نظارت در بودجه است. موارد چهارگانه‌ای که اسم بردم البته ممکن است در تمام بودجه‌های قبلی هم بوده باشد، ولی من به اعتبار تجربه‌ای که دارم و احساس می‌کنم که باید عنوان کنم، در این بودجه به صورت واضح و روشن بعضی از تغییرات را داشتیم که به نفع،‌ به سود، به مصلحت و به منفعت مردم و جامعه بوده، در شرایط اجتماعی که خود شما حاکم بودید و این متغیرهای اجتماعی هم در تصمیم‌گیری ما بی‌تأثیر نبوده و من فکر می‌کنم که این تلاش آثار خوبی داشته است. اولاً انضباط؛ توجه به قوانین بالادستی، توجه به سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری، توجه به قانون برنامه توسعه که یکی از ملاک‌های اصلی و اساسی ما بود الزاماتی که در بودجه هست، مخصوصاً الزامات کمّی که در قانون توسعه بوده را سعی کردیم سایه قانون توسعه و سایه سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری را در بودجه ببینیم که بودجه برشی از این برنامه و این سیاست باشد. به همین خاطر ما سعی کردیم شاخص‌های کلان و کمی توسعه‌ای را حتی به عدد در بودجه داشته باشیم که من بعداً در جای خودش اعلام می‌کنم. البته توجه به عملکرد، سابقه و گذشته و روندی که در طی چند سال گذشته وجود داشته یک سرمایه فکری برای تصمیم‌گیری کمیسیون تلفیق بوده که به این موضوع توجه شده، مخصوصاً در بعضی از تبصره‌ها برای اینکه این انضباط کامل شود بحث گزارش‌ها به کمیسیون‌های تخصصی و گزارش به صحن علنی هم مبنا قرار گرفته که واقعی شدن بودجه را تا حدودی تضمین کند. از جمله موارد و مسائلی که ما داریم در تبصره (12) است، در تبصره (12) در موارد مختلف ما تلاش کردیم به گونه‌ای عمل کنیم که با شرایط جامعه تطبیق داشته باشد که در بعضی از موارد عرض می‌کنم که به جنبه‌های نظارتی مجلس کمک می‌کند. از جمله اینکه دیوان محاسبات بر اعتبارات پرداخت‌شده به نهادهای عمومی و غیردولتی نظارت کامل داشته باشد. این یک روش مناسب برای نظارت بیشتر مجلس بوده است. یا ارائه گزارش دستگاه‌هایی که به اشخاص و افراد کمک می‌کردند را ما در این بودجه آوردیم. یا در همان تبصره (12) منع هر گونه تسهیلات از محل درآمدهای اختصاصی را در جنبه نظارتی به خاطر استحکام قابل توجهی که در بودجه احساس می‌کردیم باید باشد این را متوجه یک تبصره در بند (3) تبصره (12) کردیم. یا ممنوعیت دریافت سود از سپرده‌ها که معمولاً در دستگاه‌های مختلف وجود دارد باز در جنبه نظارتی را سعی کردیم در اینجا اعمال کنیم. این هم یک نکته مهم بوده که سعی کردیم به عدالت هم توجه کنیم که به لایه‌های مختلف اجتماعی مخصوصاً قشر متوسط و ضعیف جامعه توجه کردیم، از جمله اینکه در عدم افزایش حامل‌های انرژی گرچه به دولت سخت بوده، چون دولت (17) هزار و (400) میلیارد تومان از این محل برای یک کار بسیار مهم و اساسی و اشتغال در نظر گرفته بود، ولی ما به خاطر مسائل اجتماعی مخالفت کردیم. البته یک مسأله‌ای هم جایگزین کردیم، به نحوی که دولت هم از این قضیه اشتغال که ما هم به بحث اشتغال استقبال و توجه کردیم، در این تبصره با این جایگزین (17) هزار میلیارد تومان به اضافه (15) هزار میلیارد تومانی که از محل صندوق توسعه بوده و همین مقدار هم سرمایه‌گذاری که از نظر تسهیلاتی بانک‌ها توجه می‌کنند، عددی در حدود (60) هزار میلیارد تومان را برای اشتغال گذاشتیم، باز این یکی از امتیازات بودجه است که بحث اشتغال را در یک تبصره خاص دیده که هم نظارت کنند، هم انضباط داشته باشد و هم قابل رصد باشد. این هم یک توجهی بوده که کمیسیون داشته تا مسائل اجتماعی و مسائل غیر بودجه که درک واقعی از شرایط جامعه را به ما اعلام می‌کرده را هم در این عمل کردیم و دیدیم. از جمله عرض کردم در هدفمندی یارانه‌ها که تقریباً این رعایت شده است یا در مسائل مختلفی که البته وجود داشته، جناب آقای دکتر لاریجانی هم اشاره کردند که ما بحث بازنشستگان را به صورت خاص دیدیم، دولت پیشنهاد (1000) میلیارد برای متناسب‌سازی را دیده، ولی کمیسیون تلفیق (1000) را تبدیل به (2000) کرده، من فکر می‌کنم در صحن هم باید یک تغییراتی داشته باشیم، این توقع و این انتظار هم بجا و درست است. شفافیتی که در بودجه دیده می‌شود، من فکر می‌کنم که نسبت به ادوار مختلف یک مقدار مناسب‌تر است. در خیلی از تبصره‌ها این تغییراتی که از نظر عددی داشتیم، اعلام کنم که ما در درآمدی از نظر عدد افزایشی نداشتیم،‌ بلکه در تبصره‌ها بعضی از احکام بوده، منتها عددش در جداول نیامده بود. بنابراین همان عدد (1194) با یک مقدار تغییر به عدد دیگری تبدیل شده که حالا در جای خودش اعلام می‌کنم. بنابراین وضوح در بودجه و قابل رصد بودن دستگاه‌های اجرایی از نظر عملکردی یک حرکت مثبت و مؤثری بوده که در بودجه دیدیم. عدم تمرکز در بودجه، توجه به استان‌ها و اختیارات به استان‌ها بیشتر شده، نسبت به گذشته از نظر درصدی (10) درصد به اختیارات و تصمیمات استان‌ها اضافه شده،‌ این به بحث عدم تمرکز و توجه به استان‌ها می‌انجامد که این هم یک جهت‌گیری مثبت بوده است. ردیف‌های متفرقه بسیار زیاد بوده، (230) ردیف متفرقه داشتیم که (200) تا از آنها حذف شده، الان تقریباً ‌به حدود (130) ردیف رسیده که البته این هم از نظر ما زیاد است، ولی باز به نسبت سالهای گذشته به نظر من یک جهش قابل توجهی داشتیم. در مورد کمک‌ها، به نظر من کمک‌ها هم برای دستگاه‌های مختلف مدیریت شده، هم هدفمند شده و هم قابل نظارت شده است. ما با کمک کردن به دستگاه‌ها و آنهایی که ضروری و نیازمند هستند مخالف نیستیم، بلکه احساس می‌کنیم این کمک‌ها هم باید هدفمند باشد و هم باید قابل رصد و پیگیری باشد که به این در بحث بودجه در کمیسیون تلفیق توجه شده است. نکته دیگری که من می‌خواهم اینجا اشاره کنم بحث توجه به ظرفیت‌های اجتماعی، ظرفیت‌های بخش غیردولتی، ظرفیت افراد و اشخاص که به نام مشارکت و همکاری مردمی و مسئولیت‌پذیری در بخش غیردولتی بوده توجه شده که جزء سیاست‌های کلی ابلاغی مقام معظم رهبری بوده که به این مسأله توجه شده که هم در تبصره (18) و هم در تبصره (19) به وضوح راجع به آنها بحث شده است. از جمله خود شما مطلع هستید حتماً گزارش کمیسیون تلفیق را مطالعه کردید که در تبصره (19) ما به یکی از کارهای مهم و اساسی مجلس پرداختیم و آن پروژه‌های نیمه‌کاره است، بیش از (70) هزار پروژه نیمه‌کاره داریم که حدود (65) هزار پروژه نیمه‌کاره مربوط به استان‌ها است و (5000) پروژه مربوط به پروژه‌های ملی است. اگر بخواهیم نیاز این پروژه‌ها را بررسی کنیم مطلع باشید که بیش از (500) هزار میلیارد تومان برای اتمام این پروژه‌ها پول می‌خواهد و یک سیاستی که با همکاری دولت و مجلس به آن رسیدیم این است که ما بیش از (14) هزار پروژه را با مشارکت عمومی و خصوصی و بخش غیردولتی و اهرمی کردن کمک‌های دولتی و بودجه عمومی سعی کردیم در بودجه سال 77 بیاوریم و این را از ردیف تصمیم‌گیری و نظارت خارج کنیم که البته من راجع به این باید در جای خودش بیشتر صحبت کنم. یا در مورد بحث اشتغال، توضیح اینکه دولت در بحث اشتغال قرار بود که (17) هزار و (400) میلیارد تومان از درآمدهای حامل‌های انرژی به اضافه (15) هزار میلیارد تومانی که از صندوق و (2000)، (3000) میلیارد تومان از جای دیگر، در حدود (60) هزار میلیارد تومان برای تسهیلات به بخش اشتغال و تولید داشته باشد که ما سعی کردیم نزدیک به همین عدد توجه کنیم. البته دولت این اختیار را دارد که در مورد حامل‌های انرژی تغییرات را اگر در شرایط طبیعی باشد و شرایط عمومی و اجتماعی جامعه اقتضا کند تغییراتی در بحث حامل‌های انرژی بدهد، همان‌طور که می‌تواند در مورد هدفمندی یارانه‌ها که یکی از بحث‌های مهم مجلس خواهد بود هم تغییراتی را بدهد، این اختیار را در طی سالهای گذشته داشته و ما این نقطه نظر را داشتیم، اگر دولت از این اختیار خودش در طول سه سال گذشته استفاده می‌کرد و سالی (10) درصد اضافه می‌کرد، شاید الان عدد (1400)، (1500) برای مجلس و مردم و شرایط اجتماعی جامعه قابل هضم بوده، ولی این جهش را که ما از (1000) به (1500) برسیم صلاح ندانستیم و می‌دانستیم که کشش جامعه برای چنین تصمیمی قابل قبول نیست،‌ به همین خاطر مخالفت کردیم. البته عرض کردیم که از محل‌های دیگر جبران کردیم که عدد این از (1000) میلیارد، حدود (60) هزار میلیارد برای بحث اشتغال و تولید در اینجا مد نظر قرار بگیرد. نکته دیگری که وجود داشته بحث مسکن مهر بود. تصمیمی که در کمیسیون گرفته شده، (50) هزار واحد مسکن مهر فاقد متقاضی را با همکاری کمیته امداد سعی کردیم از مدار تصمیمات مجلس و گرفتاری‌هایی که وجود داشته خارج کنیم و این یک تصمیم مهمی بود که در این مورد هم با همکاری دولت، کمیته امداد و همکاران‌مان در کمیسیون تلفیق به این نتیجه رسیدیم که بتوانیم راجع به آن تصمیم‌گیری کنیم.

علی اردشیرلاریجانی
آقای یوسف‌نژاد! شما وقتی هم برای آخر، بعد از مخالف و موافق بگذارید.

علی اصغر یوسف نژاد
بله، من (20) دقیقه را صحبت می‌کنم، (10) دقیقه را در آخر صحبت می‌کنم، چون موافقین محترم هم بعضی از پاسخ‌های مخالفین را خواهند داد. نکات آخر من در این قضیه این است که ما اولاً در خیلی از جاها کمترین تغییرات را داشتیم، هم در حکم، هم در تبصره، هم در ارقام، اگر هم حذف شده یا تغییر پیدا کرده استدلال بودجه‌ای اجتماعی منطقی و اقتصادی هم داشتیم که البته عرض کردم در خیلی از موارد با همکاری دولت بوده است، جهت‌گیری ما به نفع و مصلحت مردم بود و شرایط اجتماعی جامعه را در نظر گرفتیم. یک نکته‌ای که من اینجا به عنوان آخرین نکته باید عنوان کنم، یک تصمیم بسیار خوبی گرفته شده، بدهی‌هایی که بخش غیردولتی و اشخاص حقیقی و حقوقی به دولت داشتند، از یک طرف دیگر از دولت مطالبه داشتند و از یک طرف دیگر به بانک‌ها بدهکار بودند، سعی کردیم در حد (100) هزار میلیارد تومان این بدهی‌ها را بتوانیم با تهاتر و تصمیمی که در مجلس گرفته شده به عنوان یک سرفصل و بدهی دولت در نزد بانک مرکزی ببیینم. البته ممکن است بدهی‌های دولت را در یک حدی مشخص‌تر و شفاف‌تر و بیشتر هم کند. ولی در سطح پایین جامعه، یعنی بین بدهکار و طلبکار از دولت و بانک، آن قفل‌ها را شکانده و از نظر روانی هم توانسته یک فضایی به وجود بیاورد که آنها هم در شرایط اقتصادی فعلی بتوانند کار کنند. بودجه بر مبنای عملکرد را در تبصره (20) آوردیم، یک تصمیم بسیار خوب، اگر چه از سال 81 دولت می‌توانست این کار را انجام بدهد و تا حدودی بعضی از الزامات و زمینه‌ها را فراهم کرده، ولی ما این را در یک تبصره‌ای به نام تبصره (20) آوردیم، به صورت مشخص،‌ برای نظارتی کردن، برای اینکه تخصیص‌ها منطقی‌تر شود، برای اینکه تخصیص‌ها بر مبنای عملکرد باشد، برای اینکه ارزشیابی مدیران هم بر مبنای این تخصیص و عملکردها باشد، به نظر من یک کار بسیار مهمی بوده است. چند عدد هم عنوان کنم و بعد در قسمت دوم، عرایض خودم را ادامه خواهم داد. یکی اینکه ما فروش نفت را (55) دلار، نرخ ارز را (3500) تومان گرفتیم، سهم صندوق را (32) درصد، سهم شرکت ملی نفت (5/14) درصد، سهم دولت که (5/53) درصد شده و سعی کردیم با توجه به شاخص‌هایی که در قانون برنامه توسعه بوده نرخ تورمی که پیش‌بینی شده در حد (10) درصد،‌ نرخ بیکاری (11) درصد، رشد تولید ناخالص داخلی هم در حد (6) درصد و درآمدها را هم سعی کردیم درآمد عمده، درآمدهای مالیاتی (128)، درآمد نفتی (101) هزار میلیارد تومان و بحث واگذاری‌ها را هم البته داشتیم و این نسبت‌های مالیاتی و نسبت‌های درآمد هزینه‌ای به تولید ناخالص داخلی، نسبت اعتبار ـ هزینه به کل اعتبارات هم در حد معقول بوده است. این نتیجه تراوشات فکری همکاری کمیسیون تلفیق با دولت بوده و نتیجه دموکراسی که در کمیسیون تلفیق حاکم بوده،‌ این قطعی، حتمی و لازم‌الاجرا نیست. قطعاً نمایندگان محترم دیدگاه‌ها و نقطه‌نظراتی خواهند داشت که البته ما هم از مصوبات کمیسیون تلفیق دفاع خواهیم کرد و اگر جایی هم نظرات کارشناسی منطقی داشته باشند حمایت خواهیم کرد و من امیدوار هستم که مجلس بهترین تصمیم را به نفع، مصلحت و منفعت مردم بگیرد و امیدوار هستم که همکاری همه همکاران به گونه‌ای باشد که نتیجه و برآیند این همکاری‌ها باعث رونق، توسعه و پیشرفت در جامعه شود. ممنون و متشکر هستم.

علی اردشیرلاریجانی
متشکریم. (5/12) دقیقه وقت برایتان باقی ماند. مخالف اول را دعوت بفرمایید.

محمد علی وکیلی
جناب آقای جلال میرزائی مخالف اول هستند. جناب آقای میرزائی! شما (10) دقیقه فرصت دارید، بفرمایید.

جلال میرزائی
مخالف
به نام خدا با عرض سلام و ادب. لازم می‌دانم از زحمات سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و همین‌طور از زحمات کمیسیون تلفیق مجلس شورای اسلامی تشکر کنم. خدمت شما عرض کنم بودجه کل کشور به عنوان مهمترین سند مالی دولت دارای یک کارکرد اساسی است و آن هم به عنوان برنامه یکساله دولت باید در راستای مدیریت مطلوب اقتصادی و جهت‌گیری‌اش حل مشکلات اساسی جامعه باشد. بدیهی است که جهت رسیدن به این اهداف به تخصیص کارآمد و اثربخش منابع و اعتبارات نیازمندیم. اما ما با برخی از واقعیات مواجهیم،‌ از جمله این واقعیات یکی محدود بودن منابع درآمدی است و از یک طرف هم وجود مشکلات، معضلات و بحران‌های جدی در کشور است که اگر این دو کنار هم قرار بگیرد ما را به این نتیجه می‌رساند که در گام اول نیاز به انضباط مالی داریم و تجربه کشورهایی که دچار مشکل شده‌اند و توانسته‌اند که از عهده حل مشکلات بر بیایند، مثل یونان، اسپانیا و مثل ترکیه هفت، هشت سال پیش و یکی، دو تا کشور در آسیای‌ جنوب‌شرقی نشان می‌دهد که این کشورها برای حل مشکلات‌شان دو کار را به موازات هم انجام دادند، یکی صرفه‌جویی در هزینه‌ها و دیگری هم افزایش درآمدها. البته این افزایش درآمدها چیزی نبوده که مثل کشور ما روی کاغذ بیاورند، اما نحوه و مکانیزم تحقق نامشخص باشد. متأسفانه این رویکرد، یعنی رویکردی که مبتنی بر صرفه‌جویی در هزینه‌ها و افزایش درآمدها باشد نه در سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و نه در کمیسیون تلفیق اصلاً دیده نشده و مد نظر نبوده است. مسأله بعدی که در بودجه دیده می‌شود مربوط به این است که اولویت‌هایمان نامشخص است. ما به هر حال در کشور در برخی از حوزه‌ها مشکل جدی داریم و امیدوارم این بارشی که از دیروز شروع شده باعث نشود که مسائل اساسی را فراموش کنیم و بحران آب، بحران جدی که در کشور هست را دوباره توجه نکنیم. مراکز معتبر داخلی، مطالعاتی، علمی و مشاهدات همه نشان می‌دهد که کشور با خشکسالی مواجه است، در بحث آب با بحران مواجه است. مراکز معتبر بین‌المللی هم بر این صحه گذاشتند، اما جالب است که درحالی که همه اذعان می‌کنند و ما در جلسات مختلف در همین مجلس راجع به بحث آب صحبت داشتیم، اما ما می‌بینیم که در بودجه جهت‌گیری به سمت حل این مشکل نیست. ما چطور می‌خواهیم بحران خشکسالی را مدیریت کنیم و این را پشت سر بگذاریم درحالی که صحبت از بحران‌های جدی مثل خشکسالی است اما شما نگاه کنید بودجه به برخی از سازمان‌ها و نهادها داده می‌شود که کارکرد آنها و خروجی کار آنها مشخص نیست. رویکرد دیگری که متأسفانه در کمیسیون تلفیق دنبال شده بحث عدالت اجتماعی است که ما را یاد دوره دولت گذشته می‌اندازد و جالب است به اسم عدالت بحث افزایش حقوق‌ها به گونه‌ای تدوین شده که باعث نارضایتی در اقشار تأثیرگذار جامعه شده، اقشاری که سال‌ها درس خواندند، مدارک بالا گرفتند، هزینه زیادی برای این مرحله دادند، چه کسانی که هیأت‌علمی دانشگاه‌های علوم‌پزشکی هستند، چه دانشگاه‌های دولتی هستند، چه قضات است و در حالی که در خیلی از کشورها این گروه‌ها درآمدهای بالا دارند ما به اسم برداشت نادرستی از عدالت اجتماعی در این زمینه آمدیم کاری را انجام دادیم که نتیجه آن رضایتی اقشار تأثیرگذار در جامعه است و این تجربه بعضی از کشورها نشان می‌دهد که با عدالت سازگار نیست. ای‌کاش در این ارتباط دست دولت باز می‌بود که مثل بعضی از کشورهای اسکاندیناوی یا کشورهایی که به رفاه اجتماعی توجه می‌کنند و نگاه آنها به عدالت اجتماعی نگاه درستی است، مثلاً برای جوانان، چه جوانان بیکار، چه تحصیلکرده اینها به صورت ماهانه مستمری در نظر می‌گیرند. ای‌کاش ما می‌آمدیم به ‌جای این کارها یک فکر اساسی می‌کردیم و با صرفه‌جویی در هزینه‌های غیرضروری یک منبعی درست می‌کردیم برای این اقشاری که با مشکلات جدی هم در جامعه و هم در خانواده‌ها مواجهند. در ارتباط با بحث کلیات بودجه بنده در ارتباط با چهار موضوع مطالبی دارم؛ یکی در بحث درآمدها است، یکی بودجه‌ریزی عملیاتی است، یکی در بحث اشتغال است و یکی هم در ارتباط با بحث تولید و صادرات که ما شعارش را می‌دهیم، اما وقتی که می‌آییم عمل می‌‌کنیم می‌بینیم که در بودجه اصلاً هیچ‌ جهت‌گیری نداشتیم. الان ترکیه برای بحث صادرات مثلاً حمایت از صنعت مرغداری خود می‌آید یک مابه‌التفاوتی را حمایت می‌کند که اینها بازارهای اطراف ما را مثل عراق، قطر، روسیه اینها این بازارها را گرفتند، اما ما از تولید‌کننده‌ خود هیچ حمایتی نمی‌کنیم. یا در ارتباط با تولید، باز در ارتباط با تولید سیاست مشخصی نداریم و بیشتر دغدغه ما حمایت از مصرف‌کنندگان است که البته کم شده، ولی این سیر و جهت‌گیری متأسفانه هنوز مشهود است. اما در ارتباط با بودجه‌ریزی انتظاری که وجود داشت این بود که با توجه به هدفی که دولت اعلام کرده بود پیگیری کرده بود بودجه‌ریزی عملیاتی، اما بودجه‌ریز وقتی که شما ردیف‌ها را نگاه می‌کنید این بودجه‌ریزی عملیاتی نیست و فرض بر این بوده که در بودجه‌ریزی عملیاتی که وظایف و تکالیف دستگاه‌های اجرایی کشور به صورت دقیق و روشن به ‌گونه‌ای که تداخل وظیفه یا همپوشانی وجود نداشته باشد اینها مشخص بشود. اما این ایده مورد اشاره بوده اما مبنای عمل قرار نگرفته و هدف از بودجه‌ریزی عملیاتی و تخصیص بودجه از نگاه مردم نه انجام فعالیت، بلکه خروجی و رسیدن به هدف است و این یک مقداری مشکل است، ما مثلاً برای برخی از فعالیت‌ها می‌بینیم که برای وزارت ارشاد، برای همان فعالیت بودجه در نظر گرفته، برای شورای انقلاب فرهنگی باز بودجه‌ای در نظر گرفته شده، سازمان تبلیغات اسلامی برای همان فعالیت بودجه در نظر گرفته شده، برای بحث جهاد دانشگاهی جالب است، برای همین فعالیت (120) میلیارد تومان بودجه در نظر گرفته. این هم به نوعی تداخل و موازی‌کاری با توجه به کمبود منابع در کشور من نمی‌دانم برای چیست. مثلاً ما آمدیم در بحث بودجه‌ریزی عملیاتی، مثلاً برای شورای نظارت بر صدا و سیما (6) میلیارد تومان در نظر گرفتیم. این شورا فکر کنم ماهی یک جلسه دارد، آن هم پنج، شش نفر هستند. (6) میلیارد تومان پول برای چه می‌خواهند؟ البته فقط بحث شورای نظارت بر صدا و سیما نیست، بنیاد سعدی، این‌ همه دانشکده ادبیات در کشور داریم که راجع به سعدی‌شناسی و سعدی‌پژوهشی فعالیت می‌کنند، از پایان‌نامه‌های دانشجویی دانشگاه‌ها حمایت می‌کنند که به این سمت و سو بروند، اما می‌بینیم که (12) میلیارد تومان بودجه برای این موضوع در نظر گرفته می‌شود. یا در ارتباط با مرکز الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت (7) میلیارد و (900) میلیون تومان شما بودجه در نظر گرفتید اما آمدید برای راه‌آهن ایلام شما (8) میلیارد تومان اختصاص دادید. راه‌آهنی که قرار است راه‌آهن کشور را به مرکز یک استان به راه‌آهن سراسری وصل کند. بعد مرکز الگوی اسلامی پیشرفت آمریکا با آن همه منابع بحث استراتژی امنیت ملی خود را پنج سال یک‌بار به‌روز می‌کند. مگر ما چقدر الگو نیاز داریم؟ شما هر سال (7) میلیارد و (900) میلیون تومان می‌خواهید برای یک مرکزی پول اختصاص بدهید که خروجی آن معلوم نیست. یا شما بودجه شورای انقلاب فرهنگی را نگاه می‌کنید مثلاً (40) میلیارد تومان، وقتی ریز می‌شوید می‌بینید که الگوی‌های فرهنگی، الگوهای چه، بعد هر سال شما به این عنوان پول می‌دهید. این بودجه‌ریزی عملیاتی نیست. در ارتباط با نهاد ریاست جمهوری کمک به اشخاص حقیقی و حقوقی (70) میلیارد تومان، یا در وزارت کشور پرداخت خسارت ویژه به اشخاص حقیقی (16) میلیارد تومان که اینها کلی است و مشکل است، یک ابهاماتی ایجاد می‌کند. اعتبار متمرکز، کمک به اشخاص حقوقی غیردولتی برای زیرمجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. خود دولت پیشنهاد داده (28) میلیارد تومان، کمیسیون تلفیق آمده این را (128) میلیارد تومان، به نظر من اینجا باز یک مشکلی که پیش‌آمده شما آمدید بحث آن جدول (17) را گفتید جدول نیست (فرهنگی ـ آقای میرزائی خیلی متشکرم) اما آمدید این را پخش کردید در بحث. بحث دیگر در ارتباط با اشتغال است. به نظر می‌رسد که ما پولی که داریم برای اشتغال در نظر می‌گیریم، این پول هدفمند نیست، ما داریم سیاست‌های غلط بنگاه‌های زودبازده در سال 85 را دوباره تکرار می‌کنیم. اشتغال با تزریق پول درست نمی‌شود، اشتغال در کشور و ایجاد اشتغال در کشور و ایجاد فرصت‌های شغلی نیاز به اصلاح (رئیس ـ وقتتان تمام شده) نگاه دارد، در حوزه بحث خدمات و صنعت. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، موافق را بفرمایید.

محمد علی وکیلی
موافق اول جناب آقای فلاحت‌پیشه هستند، ضمناً موافقین و مخالفین به قید قرعه به صورت سیستمی انتخاب شدند، بفرمایید.

حشمت اله فلاحت پیشه
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم بنده هم عرض سلام، ادب و احترام و صبح‌بخیر دارم خدمت همه عزیزان و ملت شریف ایران. دوستان! به عنوان موافق بودجه و یکی از اعضای کمیسیون تلفیق خدمت شما هستم، چند نکته‌ای را عرض می‌کنم؛ این موافقت، موافقت با کلیات هست، یعنی شخص بنده بعداً هم عرض می‌کنم که اگر وقت بشود چند مورد را حتی پیشنهاد حذف دارم و اختلاف نظر با مصوبه کلی کمیسیون هم دارم، ولی به هر حال طبق آیین‌نامه اگر اینجا کلیات رأی نیاورد باید به کمیسیون تلفیق برگردد، کمیسیون تلفیق در (72) ساعت دوباره آن را با اصلاحاتی برگرداند که اعتقاد من بر این است که عملاً بحث‌ها در کمیسیون تلفیق به کفایت رسیده بود و این گزارشی که شکل گرفته گزارش نهایی است. شما انتقادهایی هم که دارید، نقدهایی هم که مخالف محترم مطرح کرد، بعضی از اینها را حتی خود بنده هم وارد می‌دانم که می‌توانیم به صورت اصلاحی در ضمن کار بیاورید تا وارد کار بشویم. ببینید! اولین کاری که در تلفیق صورت گرفت مخالفت با هر نوع گرانی در آینده بود. یعنی اساس استدلال غالب در کمیسیون تلفیق این هست که در زمان رکود شما نمی‌توانید گرانی را به جامعه تحمیل کنید و این استدلال در کمیسیون تلفیق بالای (75) درصد رأی داشت‌ برای همه زمینه‌ها، از جمله در مخالفت با افزایش (50) درصدی نرخ حامل‌های انرژی، بنزین و غیره و در نهایت این کار صورت گرفت که هیچ‌گونه گرانی تحمیل به بودجه امسال نشود، هر چند که منابع درآمدی دولت را تا حدی کاهش می‌دهد، ولی این کار در کمیسیون شکل گرفت، براساس این اصل اقتصادی که در فضای رکود نمی‌شود مالیات را افزایش داد و گرانی ایجاد کرد، این یک موضوع. موضوع دومی که در کمیسیون تلفیق اصلاح شد؛ من دارم از مصوبه کمیسیون تلفیق و گزارش کمیسیون تلفیق دفاع می‌کنم، دوستان! این را توجه داشته باشید، یعنی لایحه دولت در تلفیق اصلاح شد اینجا آمده. کار دومی که صورت گرفت حذف اجازه استفاده ماهیانه دولت از مازاد منابع نفتی بود، یعنی دولت یک اجازه خواسته بود ذیل بند «ب» تبصره (1) که ماهیانه زمانی که نفت افزایش پیدا می‌کند، قیمت نفت افزایش پیدا می‌کند و درآمد دولت از نفت افزایش پیدا می‌کند دولت اجازه خواسته بود که آن افزایش درآمد را برداشت کند و هزینه‌ کند. این قسمت در کمیسیون تلفیق حذف شد و این اجازه به دولت داده نشد و حتی اجازه به دولت داده نشد (10) هزار میلیارد تومان تحت عنوان مابه‌التفاوت نرخ فروش ارز حاصل از فروش نفت خام هم داشته باشد. یعنی این اصلاحات را هم مجلس در راستای تقویت توان نظارتی خودش صورت داد که این کار نیازمند متمم است و نمی‌شود متمم را ضمن بودجه آورد و این کار در کمیسیون تلفیق صورت گرفت. در صندوق توسعه ملی یکی از ایراداتی که دوستان قبلاً هم مطرح کردند، الان هم مطرح خواهد شد. ببینید! در صندوق توسعه ملی دولت اجازه برداشت (5) میلیارد و (800) میلیون دلار خواسته بود، برای مشکلاتی که مشکلات خود ماها است. حالا بخشی از آن عمرانی بود، بخشی از آن اضطراری بود، بخشی از آن جاری. در کمیسیون تلفیق با جاری‌‌ها مخالفت صورت گرفت، چون به هر حال اذن حضرت آقا را می‌خواست. در نهایت جدولی که با آن موافقت صورت گرفت جدولی بود که نه (5) میلیارد و (800) میلیون دلار، بلکه (4) میلیارد دلار در واقع موافقت صورت گرفت. من بخشی از این (4) میلیارد دلار را هم می‌خوانم، همه مشکلات روز ماها است و به هر حال دولت با ضیق بودجه‌ای مواجه است، بخشی هم ما اجازه گرانی ندادیم، این نیاز دولت است که با اذن حضرت آقا از صندوق توسعه ملی برداشت کند برخلاف سیاست‌های کلی قانون برنامه ششم هم هست، ولی به هر حال نیازهای اضطراری مملکت است. برای طرح‌های آبیاری تحت فشار مخالف عزیز فرمود که برای کشاورزی در اینجا برنامه‌ای نداریم، بخشی از آن اینجا دیده شده. برای آبرسانی روستایی یک مشکل بسیار اساسی، برای بنیه دفاعی بیش از (65) درصد این پول برای بنیه دفاعی است، یعنی مهم‌ترین نیاز جدی مملکت ما، ما موظف هستیم طبق قوانین برنامه سیاست‌های کلی و سیاست‌های فرادستی، براساس نوع تهدید‌ها، تجهیزات و فناوری تهدید‌آمیزی که علیه جمهوری اسلامی ایران شکل می‌گیرد به همان نسبت ما موظف هستیم که بودجه در اختیار کشور قرار بدهیم. مسئولین امنیتی و نظامی کشور که بنیه دفاعی کشور را تقویت کنند. حدود (60)، (65) درصد این پولی که شما از صندوق توسعه خواستید برای بنیه دفاعی است که نیاز ضروری کشور ما است و مقابله با ریزگردها و البته کمک به زلزله‌زدگان است. به هر حال حضرت‌ آقا خودشان تشریف بردند، رؤسای سه قوه تشریف بردند در مناطق زلزله‌زده و مناطق سیل‌زده هم که اضافه شد (100) میلیون دلار هم برای آن گذاشته شد. اینها وعده‌هایی است که داده شده، باید عملیاتی می‌شد. موضوع بعدی حذف جدول (17) و البته حذف عناوین متفرق شده یا پنهان شده آن در داخل بودجه بود. یکسری اشخاص حقیقی و حقوقی کمک‌‌هایی را می‌گرفتند، اعتراضات به‌حقی در جامعه وجود داشت و در مجلس کمیسیون تلفیق تا جایی که توانست، یعنی تا جایی که توان و امکان توجیه وجود نداشت کمیسیون تلفیق اینها را حذف کرد، بقیه موارد را اگر دوستان اینجا می‌بینند می‌توانند پیشنهاد حذف بدهند و اینجا رأی بیاورد و البته ما هرگونه کمک به اشخاص حقیقی و حقوقی را اعلام کردیم که باید گزارش آن به مجلس داده بشود. الحاقی (2) به تبصره (12) و نظارت دیوان محاسبات در این قسمت هم مورد تأکید قرار دادیم، این هم الحاقی کمیسیون تلفیق به لایحه دولت است. یعنی بند الحاقی به تبصره (12) نظارت دیوان محاسبات بر اعتبارات پرداخت‌شده به نهادهای عمومی غیردولتی هم در اینجا گنجانده شده. موضوع عدالت پرداختی یکی از شاخصه‌هایی است که قابل دفاع است. دوستان! ما برای اولین بار سقف معافیت مالیاتی را از (2) میلیون و (300) هزار تومان حقوق معافیت مالیاتی برقرار کردیم، رو به بالا به صورت پلکانی مالیات گرفته می‌شود. این کار، کار اساسی است، در راستای سیاست‌های عدالت‌طلبانه‌ای است که در قالب این هم دولت تلاش کرد، ما یک مقدار این را تکمیل کردیم که این هم از قسمت‌های قابل دفاع است که کسانی که حقوق کمتری می‌گیرند معافیت بیشتری از مالیات داشته باشند و (2000) میلیارد تومان کمک به تعدیل مستمری و حقوق بازنشستگان هست. یعنی دو برابر آن چیزی که دولت گذاشته بود. یک کاری را سال گذشته کمیسیون تلفیق و این مجلس محترم شروع کرد، امسال با دو برابر کردن ردیفی که می‌توان کمک به افزایش حقوق بازنشستگان کرد ادامه‌اش دادیم. اجازه سپرده‌گذاری و اعطای تسهیلات را از قوای سه‌گانه ما در اینجا گرفتیم، یعنی سپرده‌گذاری با سود، اجازه ندارند از سود آن کار مدیریتی و کار عملیات مالی را هم بیایند انجام بدهند و در موضوع یارانه‌ها دوستان ببینید! یارانه‌ها چند موضوع، البته من عرض کردم برخی از این موارد را هم ممکن است خودم یکسری پیشنهادهای حذف و اصلاح هم داشته باشم، مقابله با فقر مطلق، دیدن سهم سلامت و دیدن نیازمندان. یارانه باید به نیازمندان داده شود براساس اصل کارشناسی. این چیزی است که ما در موضوع یارانه‌ها دیدیم. البته پیشنهادهای زیادی در تلفیق مطرح شد، برخی‌ها این پیشنهاد را مطرح کردند که یارانه هیچ کسی حذف نشود، ولی این هم خلاف عدالت بود. به هر حال قانون هدفمندی یارانه‌ها هم این را نمی‌گوید، به دولت این الزام را کردیم که به نیازمندان یارانه بدهد و این کسانی که درآمدهای بالایی را دارند و نیاز به یارانه ندارند و پرداخت یارانه به آنها نه شرعی و نه قانونی است دولت می‌تواند که اینها را حذف کند. دوستان! در موضوع اوراق و اسناد بنده در این مورد هم اعتقادم بر این هست که باز هم در صحن ما می‌توانیم سقف را پایین‌تر بیاوریم، ولی یک واقعیت وجود دارد، ما در کشورمان با کمبود منابع مواجه هستیم. کشوری هستیم که طرح‌های مختلفی به ‌ویژه در حوزه عمرانی تعریف کردیم. شما نماینده‌های مجلس در جاهایی که نمایندگی می‌کنید حتماً زیر فشار برای طرح‌های عمرانی هستید که دیگران شروع کردند، یا خود شما شروع کردید. دولت برای این کار یک برنامه‌ریزی در انتشار اوراق و فاینانس و غیره کرده، ما هم معتقدیم باید برای آن سقف گذاشته بشود، ولی محذورات دولت را هم ببینیم. آنچه را که ما در کمیسیون تلفیق به آن رسیدیم این بود؛ یعنی اعتقاد ما بر این هست که این حد مقدوری است که دولت می‌تواند مردم را به حوزه توسعه‌ای و عمرانی کشور امیدوار نگه دارد. دوستان ببینید! یک کار اساسی صورت گرفت، حتی بنده هم در خود تلفیق این را یک اخطاری هم دادم، حالا وارد جزئیات آن هم نمی‌شوم. ببینید!‌ نماینده‌ها از مجلس هفتمی که بنده خدمت آنها بودم یک مظلومیتی داشتند، یکسری طرح‌هایی را که مردم از آنها می‌خواستند، طرح‌های عمرانی ملی که این طرح‌ها به دلایلی نادیده گرفته می‌شد، مثل یکسری جاده‌هایی که کشتار در آنها زیاد است و یکسری کارهای دیگر. (امیرآبادی‌فراهانی ـ جمع‌بندی بفرمایید) ما اجازه دادیم از (3000) میلیاردی که در اختیار مجلس گذاشته شده، دوستان! ما به عنوان عضو تلفیق اجازه نداریم پیشنهادی را بدهیم مربوط به حوزه انتخابیه خودمان، این یک قانون عادلانه است، ولی این اجازه را دادیم که تمام نماینده‌های مجلس براساس سرانه جمعیتی خود برای طرح‌های ملی خود دخالت در ردیف‌ها کنند. این کار اساسی است که دوستان می‌توانند حضور داشته باشند. دوستان عزیز! خواهش من این است که به کلیات رأی بدهیم، در مواردی مثل یارانه‌ها بنده هم بحث‌هایی را داریم، درآمد دولت دو برابر شده ولی یارانه ثابت مانده و مواردی از این نوع اینها مواردی هست که در ضمن بررسی ما می‌توانیم اینها را در قالب حذف و اصلاح درست کنیم، ولی ان‌شاء‌الله کلیات رأی بیاورد، سپاسگزارم.

علی اردشیرلاریجانی
متشکریم، آقای دکتر خیلی ممنون. مخالف بعدی را بفرمایید

محمد علی وکیلی
مخالف بعدی جناب آقای فرهنگی هستند، بفرمایید.

محمدحسین فرهنگی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم علت مخالفت اینجانب با کلیات با دو ملاحظه اصلی صورت می‌گیرد؛ یکی اینکه تبصره (3) ماده (186) آیین‌نامه داخلی مجلس اشاره دارد که با رد کلیات ایجاد بحرانی نمی‌شود و تبصره (3) ماده (186) آن را به کمیسیون تلفیق برمی‌گرداند تا ظرف (72) ساعت گزارش اصلاحی ایجاد کند، یعنی نیازی به بازگشت به دولت مانند سایر لوایح نیست. ملاحظه دوم آن هست که اگر همکاران محترم رد گزارش را صلاح ندانستند حداقل در پیشنهادهای اصلاحی و مراحل رسیدگی حداکثر اهتمام را برای رفع ایرادها به عمل آورند. ضمن تشکر از کمیسیون محترم تلفیق که مطالب مثبتی را در ضمن بررسی و رسیدگی شکل دادند نکاتی را برای توجه همکاران محترم معروض می‌دارم. نکته اول این هست که انتظار همگان از لوایح بودجه ایجاد تحولات مثبت در اداره کشور هست. حتی در بعضی از کشورهای دنیا مجالس آنها تنها به بررسی لایحه بودجه سالانه می‌پردازند و کاری به اصلاح قوانین و رسیدگی به آنها ندارند. این هم به علت اهمیتی است که شکل‌‌گیری بودجه در زندگی آحاد مردم آن جامعه و بخش‌های مختلف فعال در آن جامعه دارد. لذا مناسب بود که اولویت‌های پیش‌بینی شده در قانون برنامه ششم به درستی و به ‌طور مناسب در بودجه سنواتی سال 97 منعکس می‌شد و نکاتی را که عرض خواهم کرد مورد غفلت و بی‌توجهی زیادی قرار گرفته. یکی از آنها توجه جدی به کاهش حجم دولت است، ما نه تنها شاهد چنین کاهشی نیستیم، بلکه آنچه شاهد هستیم متورم‌تر شدن دولت با سیاست‌های نادرست و با افزایش بودجه جاری به طور گسترده هست. کمیسیون تلفیق هم همین تورم را در اندازه دولت عملاً به رسمیت شناخته. مورد دیگری که در اولویت‌های برنامه مورد غفلت قرار گرفته است توجه به بخش کشاورزی و توجه به بخش آب هست. کاهش (50) درصدی اعتبارات آب هم در سازه و هم در شبکه، کاهش (50) درصدی اعتبارات بخش کشاورزی، کاهش (30) درصدی بیمه محصولات کشاورزی از جمله مصادیقی است که در این زمینه می‌توان به آنها اشاره کرد. مورد آخر را فقط توضیح عرض می‌کنم؛ بیمه محصولات کشاورزی (1350) میلیارد به (1000) میلیارد تومان کاهش پیدا کرده و این درحالی است که در حال حاضر بیمه محصولات کشاورزی (400) میلیارد تومان به کشاورزان بدهکار است. از جمله نکات دیگری که به عنوان یک پدیده غیرقابل قبول در گزارش بودجه شاهد آن هستیم شکل گرفتن پدیده غیرقابل قبولی است که در سال‌های اخیر به وجود آمده و آن گسترش استفاده از اوراق مشارکت و سوق دادن آن به سمت بودجه‌های جاری است. این پدیده، پدیده کاملاً جدیدی است. در گذشته ما اوراق مشارکت داشتیم، اما عمدتاً در سرمایه‌گذاری‌ها بود، در پروژه‌های عمرانی بود، در پروژه‌هایی بود که خود تسویه می‌کرد بدهی خودش را، یعنی بعد از اینکه به مرحله بهره‌برداری می‌رسید شروع به تسویه بدهی خودش می‌کرد و عملاً باری بر منابع عمومی کشور نبود،‌ اما در سه سال اخیر ما شاهد این هستیم که بخشی از این منابع به بودجه جاری اختصاص پیدا می‌کند، به هزینه‌های اجتناب‌ناپذیر اختصاص پیدا می‌کند که در شکل و نوع خودش پدیده جدیدی است. ضمن آنکه در بودجه‌نویسی توجه داشته باشیم که اصل پنجاه و دوم قانون اساسی قید سالانه را برای بودجه پیش‌بینی کرده است. سالانه بودن بودجه یعنی اینکه همه پیش‌بینی‌ها محدود به همان سال است، درحالی که ما در واقع برای سال‌‌های بعد هم داریم بودجه‌نویسی می‌کنیم. چنانچه در بودجه سال 97 ما فقط (32) هزار بدهی سال‌های قبل را از بابت اوراق (در سال مالی) پرداخت خواهیم کرد و در جریان رسیدگی تلفیق نه تنها این موضوع کاهش پیدا نکرد، بلکه درصد قابل توجهی هم افزایش پیدا کرد و (57) هزار میلیارد علاوه بر آن (32) هزار میلیارد اضافه شده که عرض کردم بخش قابل توجهی هم در بخش جاری دارد استفاده می‌شود. بی‌توجهی به آموزش و پرورش در لایحه دولت و کمیسیون تلفیق به حدی است که حتی وضع گذشته هم حفظ نشده و انتظار بخش مهم تعلیم و تربیت از بودجه سالانه برآورده نشده است. در بخش یارانه‌ها کمیسیون محترم تغییراتی را به‌وجود آورده، اما این تغییرات در جهتی نبوده که افکار عمومی را نگران می‌کرد. ضمن اینکه جناب آقای تاج‌گردون و همکاران ایشان توجه داشته باشند ارقامی به آن اضافه شده در جداول اعمال هم نشده. یعنی مثلاً (5/14) درصد وزارت نفت باید در آن افزایش منعکس می‌شد، اما عدد لایحه به همان ترتیب قبلی حفظ شده که حالا اینها بحث شکلی است،‌ اما آنچه که بسیار مهم است عدم رفع نگرانی کسانی است که در جامعه زندگی خود را براساس همین منابع تنظیم کردند. مشکل صندوق‌ها به‌ ویژه تأمین اجتماعی و بی‌توجهی به ماده (12) قانون برنامه که بخشی از واگذاری‌ها باید در جهت رفع مشکلات آنها اختصاص پیدا می‌کرد، یک نمونه آن کارخانه‌ای است مهم در تبریز که انتظار داشتیم این را در قالب تأدیه بدهی‌های دولت به تأمین اجتماعی واگذار کنند و می‌شنویم که بعضی از مسئولین وزارت اقتصاد آن را اموال شخصی خودشان می‌دانند و به ماده (12) قانون برنامه‌ هم توجه نمی‌کنند. هر چند کمیسیون و دولت هرکدام (1000) میلیارد به منابع صندوق‌های بازنشستگی و حمایت از بازنشستگان اختصاص داده، اما به نظر می‌رسد که این هم برای اجرای ماده (30) قانون برنامه که به متناسب‌سازی حکم نموده است کفاف نمی‌دهد، در قالب پیشنهادها باید به آنها توجه شود. مشکلاتی در نظام پرداخت وجود داشته که حل نشده، مانند پرداخت حق‌التدریس‌ها، شوراهای حل اختلاف، بازرسان صنعت، معدن و تجارت اینها چه تفاوتی با حقوق‌ها دارند؟ همه جزء هزینه‌های اجتناب‌ناپذیر هستند، اما شاهد آن هستیم که علت اینکه حقوق حساب نمی‌شوند به موقع پرداخت نمی‌شود، گاهی حتی سال هم می‌گذرد و پرداخت نمی‌شود. نکته مهم دیگر موضوع عمران در کشور است که باز هم مورد توجه کافی نیست. اشکالی هم در تخصیص‌ها وجود دارد که خواهش من این است که در رسیدگی‌ها دوستان به این نکته توجه داشته باشند که مسائل عمرانی درست است در قانون برنامه نسبت به آن اولویت‌گذاری‌هایی اتفاق افتاده، اما اینکه سازمان برنامه و بودجه احساس کند به عنوان اموال شخصی مسئولان هست و آنها هرطور خواستند درباره آن تصمیم‌ بگیرند این سیاست‌، سیاست درستی نیست و تخصیص‌ها باید به‌ طور متناسب و علاوه بر آن (10) درصدی که کمیسیون محترم تلفیق در تبصره الحاقی خود به آن توجه کرده مازاد بر آن (10) درصد هم بجز بحث ریل و بحث اولویت‌های عمرانی قانون برنامه در سایر موارد باید به طور متناسب پرداخت بشود. لذا امیدواریم که توجه به این نکات اثرات مثبتی در اصلاح لایحه بودجه دولت و گزارش کمیسیون داشته باشد. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

علی اردشیرلاریجانی
متشکریم، موافق بعدی را بفرمایید.

محمد علی وکیلی
موافق بعدی جناب آقای داود محمدی نماینده محترم قزوین، آبیک هستند، بفرمایید.

داود محمدی قزوین
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم با عرض سلام، ادب و احترام به ملت شریف و سرافراز ایران اسلامی و شما همکاران عزیز و ارجمند. باید خدمت همکاران عزیز عرض بکنم که در بودجه سال 97 نکات برجسته‌ای مورد توجه قرار گرفته که بخشی از آنها مربوط به اصلاحات ساختاری بودجه هست. در بودجه سال 97 تنظیم و تدوین بودجه بر مبنای عملکردی است که از قدم‌های مثبت و جدی بود که در این رهگذر برداشته شد، چرا که در سال‌های گذشته ما به‌طور ثابت درصدی را به بودجه استان‌ها اضافه می‌کردیم بدون اینکه قیمت تمام‌شده خدمات برای مردم ما، برای مجلس روشن باشد و مجلس از سال‌ها پیش دنبال این بود که بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد، نهادینه بشود که نشد و این اقدام دیرهنگام اتفاق افتاد، ولی به هر حال یک قدم مثبت و مبارکی بود که برداشته شد و باعث انضباط مالی، شفافیت در بودجه و کاهش هزینه‌های کشور و افزایش ضریب بهره‌وری که از مشکلات امروز جامعه ما هست خواهد بود. نکته دیگری که ما در بودجه ملاحظه می‌کنیم؛ همه همکاران مستحضرند تحقیقاً امروز یکی از مشکلات جدی کشور ما موضوع اشتغال است. جوانان و جویندگان کاری که ثقل مراجعات مردم به دفاتر شما نمایندگان عزیز هستند و مداوماً درخصوص اشتغال اظهار گله می‌کنند و بخش عظیمی از مراجعات و وقت نمایندگان را به خودشان اختصاص دادند و به حداقل‌ها هم برای امرار معاش راضی هستند و امروز ما در این حد هم آن را برآورده نکردیم و ضرورت داشت که هم دولت و هم مجلس به این موضوع توجه کنند که خوشبختانه در تبصره (14) بودجه سال 97 به این مهم نگاه معطوفی شده و با هدف‌گیری (1) میلیون و (30) هزار شغل و تخصیص مبلغ (73) هزار میلیارد تومان به این امر گام مهمی ان‌شاء‌الله بتوانیم برای اشتغال برداریم، خصوصاً در اشتغال مناطق روستایی که موجب تثبیت جمعیت روستاها و جلوگیری از مهاجرت معکوس می‌شود گام‌های ارزشمندی در بودجه برداشته شده. (در این هنگام آقای مسعود پزشکیان «نایب‌رئیس اول» ریاست جلسه را به عهده گرفتند) نکته مهم دیگر پروژه‌های نیمه‌تمام عمرانی است. عزیزان! شما در استان‌های خودتان، در کشور، با این معضل واقعاً دست به گریبان هستید. بیش از (65) هزار پروژه نیمه‌تمام ما در استان‌ها و کشور داریم که بخشی از آن ملی و بخشی از آن استانی است. از این پروژه‌ها سال گذشته با تجویز مجلس و همت دولت (4131) پروژه فقط واگذار شده. امسال خوشبختانه در بودجه دیده شد که ما بتوانیم با به‌کارگیری بخش عمومی و بخش خصوصی نسبت به تقویت کارها و پروژه‌های عمرانی و به سامان رساندن آن و اتمام پروژه‌های نیمه‌تمام قدم ارزشمندی را برداریم که علاوه بر جلوگیری از تضییع و تفویت بیت‌المال باعث ایجاد تحرک در اشتغال و اقتصاد هم خواهد شد. از دیگر نکات مثبتی که در لایحه بودجه 97 به چشم می‌خورد توجه به اولویت‌های برنامه ششم، خصوصاً در حوزه آب و آبرسانی است. امروز مشکلات آب شرب و آب کشاورزی به عنوان یک مشکل عمومی در سطح کشور و در همه استان‌ها مطرح است. ما در استان خودمان قزوین بیش از (100) روستا را با تانکر آبرسانی می‌کنیم. در شهرهای بزرگ خود مثل مراکز استان خود قزوین، در شهر آبیک، در الوند و در بقیه شهرها و روستاها مردم مشکل آب شرب دارند. مشکل آب کشاورزی که تقریباً عمومی هست. در این بودجه یک توجه خوبی هم به بحث آب و آبرسانی خصوصاً مجتمع‌های آبرسانی در روستاها صورت گرفته و برای شهرها هم تدابیر خوبی اتخاذ شده. توجه به محیط زیست و مقابله با ریز‌گردها و ساماندهی پسماندها امروز باز از مشکلات جدی دنیا و کشور ما هست و همه استان‌ها به نوعی با آن درگیر هستند، خصوصاً در ریزگردها که استان‌های جنوبی کشور ما، خوزستان با آن مبتلابه هست. ما امروز در استانی مثل قزوین هم با بیابان‌زایی مواجه هستیم که آینده آن مخاطرات آن تهران و کرج را هم تهدید خواهد کرد. فلذا توجه به محیط زیست و این سرمایه بین‌النسلی و فرانسلی باید مورد توجه قرار می‌گرفت که در این لایحه از کانون توجهات بوده. ساماندهی حمل و نقل عمومی با تکیه بر توسعه حمل و نقل ریلی که هم منطبق با سیاست‌های کلی نظام هست و هم انطباق با برنامه ششم توسعه دارد. این امر به شدت مغفول مانده و ما از این مزیت نتوانستیم استفاده بکنیم. الان مسیری از بمبئی هندوستان تا هلسینکی فنلاند (9000) کیلومتر است فقط (340) کیلومتر آن در کشور ما به بهره‌برداری نرسیده، از قزوین تا آستارا و الاّ امکان بهره‌وری از این (9000) کیلومتر ریل به عنوان یک جاده ترانزیت ریلی می‌تواند درآمدهای فراوانی را برای کشور تولید بکند که خوشبختانه امروز مورد توجه دولت قرار گرفته و مشارکت بخش عمومی در کنار بخش خصوصی از دیگر نکات قوت و برجسته بودجه هست که باید تقدیر و تشکر از این موضوع بشود. بحث دیگر ما این است که کشور در کانون حوادث غیرمترقبه است. یکی از کشورهایی است که در آماج زلزله و سیل و بقیه حوادث غیرمترقبه قرار گرفته. ما با مطالعه‌ای که در بحث زلزله‌ چه از قدیم، از دیرباز زلزله‌ای که در بوئین‌زهرای ما اتفاق افتاد، چه بعد از آن زلزله‌هایی که در بم، رودبار و منجیل و اخیراً در کرمانشاه اتفاق افتاد، وقتی یک مطالعه دقیق می‌کنیم می‌بینیم یکی از عواملی که باعث افزایش تلفات و خسارت‌های جانی و مالی ما شده و مردم عزیز ما از دست رفتند که نمونه آن را در همین کرمانشاه هم ما رفتیم از نزدیک ناظر و شاهد بودیم بحث عدم توجه به بافت‌های فرسوده و استحکام بنا هست که باز در بودجه اگر ملاحظه بفرمایید می‌بینید که به این موضوع هم توجه خوبی شده. در شرایطی که کشور ما آماج حملات و توطئه‌های گوناگون و رنگارنگ آمریکا و رژیم سفاک صهیونیستی و آل سعود جنایتکار قرار گرفته تقویت بنیه دفاعی از اهم ضرورت‌ها است. اگرچه مهم‌ترین مؤلفه اقتدار کشور ما در عرصه‌های ملی و بین‌المللی به واسطه اتکای به مردم عزیز، شریف و فداکار ما هست ولی دولت اهتمام خوبی به خرج داده و در این موضوع برای تقویت بودجه دفاعی و بنیه دفاعی کشور با توجه به آتش‌افروزی‌هایی که در اطراف ما هست، با توجه به تلاشی که معاندین این نظام برای تقویت داعش، تکفیری و تروریسم انجام می‌دهند واقعاً توجه معطوفی شده و از این جهت تقدیر و تشکر می‌کنیم. توجه به گردشگری جهت اشتغال ارزان با توجه به اینکه کشور ما جزء (10) کشور برتر هست، به لحاظ پیشینه تاریخی و تمدنی، به لحاظ جاذبه توریسمی و گردشگری، ولی علی‌رغم این، ما به جهت جذب درآمد جزء (80) کشور اول دنیا هم نیستیم. یک اهتمام خوبی در این بودجه شده که ما بتوانیم از ظرفیت گردشگری استفاده بکنیم. توجه به اقشار نیازمند جامعه، کسانی که تحت پوشش کمیته امداد حضرت امام هستند، کسانی که تحت پوشش بهزیستی هستند. ما در این بودجه می‌بینیم که در تبصره (14) آن باز (2300) میلیارد ریال جهت بیمه زنان بدسرپرست و بی‌سرپرست که باز در دفاتر نمایندگان محترم مرتب مراجعه دارند به‌خاطر توجه به وضعیت مالی آنها، شوهران آنها یا در زندان هستند یا معتادند، سرپرستان خوبی ندارند، یا فوت شدند خود خانم‌ها سرپرست خانوار هستند باید به اینها توجه می‌شد و دقت می‌شد که خوشبختانه در لایحه بودجه سال 97 این اتفاقات افتاده. (وکیلی ـ متشکرم) نکته مهم و کلی دیگری که در بودجه هست بحث انضباط مالی در بودجه، بحث تمرکززدایی و تفویض اختیارات به استان‌ها، اینها هم از نکات برجسته است که ما باید به آن متذکر بشویم و حق مطلب را ادا بکنیم. البته من در رابطه با جزئیات خصوصاً نسبت به استان خودمان که (1500) میلیارد تومان مالیات می‌دهیم انتظار ما این هست که جزء پیشنهادات به کمیسیون تلفیق آوردیم ان‌شاء‌الله در این بخش هم به همان نسبت به استان ما برگردد. والسلام علیکم و رحمه الله

محمد علی وکیلی
خیلی ممنون، متشکرم. مخالف بعدی جناب آقای بنیادی هستند، جناب آقای دکتر بنیادی بفرمایید.

بهروز بنیادی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم ضمن عرض سلام خدمت همه نمایندگان محترم و ملت بزرگ ایران. در ابتدا خداقوت عرض می‌کنم به همه کسانی که در تدوین لایحه برنامه بودجه سال 97 تلاش کردند، خاصه سازمان برنامه و بودجه، همکاران عزیز ما در کمیسیون تلفیق. امروز همه ما با نگرانی به ارزیابی بودجه 97 خواهیم پرداخت، در نگاه اول به نظر می‌رسد که بودجه برای شرایط اقتصادی سختی نوشته شده است که به دور از واقعیت هم نیست. در شرایطی که سررسید بدهی‌های دولت‌های قبلی فرارسیده و (6000) پروژه ملی و (65) هزار پروژه استانی نیمه‌تمام بر دوش دولت سنگینی می‌کند نوشتن چنین بودجه‌ای محدودیت شدید منابع مالی را فریاد می‌زند. با همه کاستی‌ها و کجی‌های موجود، ولی اقتصاد ایران اقتصادی بزرگ در دنیای امروز است و با دگرگونی‌‌های حال حاضر خاورمیانه و هزینه‌هایی که در آن متحمل شده‌ایم باید بتوانیم سهم بالای اقتصادی خود را به دست آوریم. انتظار می‌رفت که بودجه 97 علاوه بر تعقیب جهش اقتصاد داخلی کشور طرحی برای حضور در اقتصاد جهانی می‌داشت که اینگونه به نظر می‌رسد شعار اصلی دوره انتخابات بحث‌های اقتصادی و معیشتی مردم بود، قول داده شد که هر سال (1) میلیون شغل با رشد اقتصادی (8) درصد ایجاد کنیم، ولی بنا به آمار (13) درصد جمعیت در سن کار ایران فاقد هرگونه شغل است و با وجود جمعیت (15) میلیونی حاشیه‌نشین مشکل جدی‌تر رخ می‌نماید. متأسفانه در بودجه امسال با کاهش درصد بودجه‌های عمرانی آن را به اشتغال اختصاص می‌دهیم که امری کاملاً متضاد است، درحالی که با افزایش بودجه عمرانی ما خود به اشتغال دست پیدا خواهیم کرد. طبق آمار (40) درصد کشور زیر خط فقر نسبی و (32) درصد زیر خط فقر مطلق هستند و در مناطق روستایی این آمار به (60) درصد می‌رسد. حال چگونه دولت می‌خواهد یارانه نزدیک به (30) میلیون جمعیت را قطع کند که اگر این کار روی دهد مطمئناً کنترل آسیب‌های اجتماعی و تأمین امنیت غذایی که مهم‌ترین فاکتور زندگی هر انسانی هست برای مردم ناممکن خواهد بود. در همین زمینه در بودجه 97 هیچ راهکاری برای معوقات بازنشستگان، معوقات فرهنگیان دیده نشده است. زدودن فقر و بیکاری از چهره جامعه و ایجاد شغل منوط به جذب سرمایه‌گذاری خارجی و گسترش سیاست و مناسبات اقتصادی گسترده با جهان و رونق صنعت توریسم است. ولی در بودجه 97 هیچ راهکاری را نمی‌بینیم و با افزایش خروج از کشور به نوعی سبب نارضایتی شهروندان می‌شویم. باید بدانیم که هریک از آحاد جمعیت بنا به ظرفیت درآمدی خود مالیات می‌پردازند و این‌چنین افزایش این بار بر دوش این قشر جالب توجه نخواهد بود. به خوبی می‌دانیم تا زمانی که سایه سیاه سیاست‌ بر اقتصاد حاکم باشد با هیچ بودجه‌ای ره به جایی نخواهیم برد و تا اصل (44) قانون اساسی به طور شفاف اجرایی نشود و به بخش خصوصی اطمینان نگردد همچنان شاهد هزینه‌های بالای شرکت‌های دولتی زیان‌ده خواهیم بود. واضح است که قدرت اقتصادی مستقل و خارج از دایره حکومت می‌تواند قدرت سیاسی را هم به چالش بکشد. همچنان که مقاومت در برابر تشکیل احزاب در کشور نیز در همین راستا است و در همچنین مسیری در بودجه 97 حمایت از بخش خصوصی در حد شعار باقی مانده است. ما باید یک استراتژی امنیت ملی و سیاست خارجی جدیدی را طراحی کنیم تا بتوانیم به رشد (8) درصدی مصوب شده در برنامه ششم توسعه برسیم تا وعده‌های داده‌شده و تأکیدات مقام معظم رهبری تحقق پیدا کند. به عقیده کارشناسان شرط تحقق این رشد دستیابی مستمر به بازار حداقل (100) میلیارد دلاری صادرات صنعتی می‌باشد که بدون تعامل واقعی و عاقلانه با جهان امکان‌پذیر نخواهد بود. امروز سهم ایران از تجارت جهانی تنها سه‌هزارم درصد است که بر حسب توانمندی‌‌ها و پتانسیل کشور ما بایستی به عدد یک درصد برسیم، درحالی که بخش زیادی از تجارت ما با کشورهای عربی بوده، اما دشمنان ما این مسیر را قطع کردند. بنابراین بایستی هرچه زودتر سیاست جدیدی در این زمینه اتخاذ گردد. متأسفانه در بودجه 97 هیچ حکم اختصاصی برای حمایت از تولید معادن و صنایع نداریم که جای سؤال دارد. در بودجه 97 هیچ مطلبی که دال بر کاهش ریسک سرمایه‌گذاری خارجی باشد وجود ندارد، درحالی که عنصر مهم رشد اقتصادی ما وابسته به این مسأله است. در بودجه 97 با کاهش سهم درآمدهای نفتی راه جبران آن را از افزایش سهم مالیات و قیمت کالا و خدمات جبران‌ کرده‌ایم که در شرایط رکود خود بهتر می‌دانید که چه شرایطی را به مردم تحمیل خواهیم کرد، اما جای خوشحالی است که برای اولین بار در بحث مالیات‌ها نام آستان قدس رضوی و نهادهای زیرنظر مقام معظم رهبری درج شده است که این مبین نگاه عدالت‌محور مقام رهبری است. کاهش (19) هزار میلیارد تومانی از یارانه نقدی درحالی که هنوز تعریفی از خط فقر مطلق و یا استانداردهای حداقل زندگی وجود ندارد بسیار خطرناک است. به عقیده کارشناسان درآمد خانوار تنها برای زنده ماندن حداقل چهار دلار در روز است، پس چگونه خواهیم توانست این جراحی بزرگ را انجام دهیم؟ گرچه کمیسیون تلفیق تا حدودی این مسأله را مدیریت کرد ولی باز هم این خطر وجود دارد. به نظر می‌رسد در بودجه 97 همچنان سهم خواص حفظ شده است، درحالی که یکی از موارد مورد اعتراض مردم می‌باشد. کل بودجه مراکز حوزوی، سازمان تبلیغات، صدا و سیما به حدود (4000) میلیارد تومان می‌رسد و همزمان سهم سرانه دانش‌آموزی، سهم نوسازی مدارس، سهم احداث راه‌ها و جاده‌ها به شدت کاهش یافته. در مقام مقایسه بودجه سه دستگاه برتر و با سه دانشگاه برتر و باسابقه کشور، یعنی دانشگاه تهران، شریف و امیرکبیر سرجمع (1400) میلیارد تومان می‌باشد. جناب آقای دکتر روحانی! باید صدای کارشناسان نخبه اقتصادی کشور را از دیوار ضخیم اطراف خود بشنوید، گرچه به دنبال اصلاح قیمت‌های حامل‌های انرژی و افزایش درآمد (17) هزار میلیارد تومانی بودید، اما نصف شدن یارانه نان و خرید تضمینی گندم را چگونه توجیه کنیم؟ اصرار بر سیاست سرکوب نرخ ارز سبب تشویق به واردات و قاچاق خواهد شد و چه فسادها که به دنبال خود دارد و برای کاهش واردات مجبور به اعمال تعرفه بالا و موانع تجاری شدیم که این کار سبب کاهش انگیزه نوآوری صنایع و کاهش انگیزه صادرات و در نهایت کاهش رشد اقتصادی می‌شود. امروز برای اوراق مالی اسلامی ساز و کار خوبی در بند «ک» تبصره (5) بودجه فراهم شده، اما همچنان فرآیند تحویل و تسویه خزانه فرآیند سختی است که وقت دستگاه‌ها، خزانه‌داری کل و وزیران را می‌گیرد که در صورت ایجاد قابلیت نقل و انتقال و معامله در بورس بسیار راهگشا خواهد بود. هرساله در بودجه امکان انتشار اوراق به برخی دستگاه‌ها و سازمان‌های دولتی داده شده که به نظر امر بیهوده‌ای‌ است. قیمت نفت در بودجه سال 97 هر بشکه (55) دلار پیش‌بینی شده، درحالی که سازمان‌های بین‌المللی انرژی قیمت نفت را در سال 2018 هر بشکه (54) دلار بر مبنای برنت آمریکا تخمین زده‌اند و همانطور که می‌دانید قیمت نفت اوپک شش تا هفت دلار کمتر از قیمت پایه نفت برنت است، پس بهتر است نمایندگان محترم در این زمینه بنا به واقعیت‌ها تصمیم‌گیری کنند. در پایان، از هیأت‌رئیسه محترم مجلس شورای اسلامی می‌خواهم با راهکاری مناسب نحوه تصویب بودجه شرکت‌های دولتی را شفاف‌سازی نمایند. همه می‌‌دانیم که مجلس شورای اسلامی تنها در مورد (35) درصد مبلغ کل بودجه کشور تصمیم‌گیری می‌کند، درحالی که (65) درصد بودجه در مجلس به هیچ‌عنوان بحث و بررسی نمی‌گردد. جالب‌تر آنکه بیشتر مفاسد، رانت‌ها، حقوق‌های نجومی‌، املاک نجومی، اختلاس‌ها در این بخش روی می‌دهد. در پایان از هیأت‌رئیسه محترم مجلس تقاضا می‌کنم در صورتی که نمایندگان محترم به کلیات رأی دادند با حوصله و صبر جزء، جزء پیشنهادات نمایندگان عزیز را اجازه بدهند مطرح بشود، چون واقعاً بودجه (وکیلی ـ متشکرم) سال 97 بودجه سرنوشت‌سازی برای همه ما خواهد بود. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

محمد علی وکیلی
متشکرم، موافق بعدی سرکار خانم سیده‌فاطمه ذوالقدر هستند، بفرمایید.

سیده فاطمه ذوالقدر
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم با عرض سلام و احترام خدمت همکاران محترم، هیأت‌رئیسه و مردم شریف ایران. توسعه محقق نخواهد گردید مگر آنکه اقتصاد آن سامان یابد و لایحه بودجه 97 علی‌رغم کاستی‌هایی که در منابع مالی داشت نشان داد که با توجه به ساختار بودجه‌ریزی عملیاتی این مهم را که از جمله سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و به عنوان وفاقی میان دولت و نمایندگان ملت شکل گرفته بود در نظر دارد. لحاظ تفکیک سهم دستگاه‌ها و نهادها و بخش‌های مختلف و رسانه‌ای کردن جزئیات آن از سوی دولت به منظور مطلع نمودن مردم از کم و کیف آن و واگذاری برخی اختیارات به استان‌ها باعث شفافیت لازم برای برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری است. اقتصاد کشور نیازمند رهایی از اقتصاد دولتی و اقتصاد وابسته به نفت است که این امر در گرو کوچک‌سازی نقش دولت و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی است که لایحه بودجه 97 این دو مهم را در نظر دارد و به نحوی که لطمه‌ای بر خدمات ارائه شده دولتی نیز وارد نشود. صندوق توسعه ملی همواره به عنوان یک منبع برای نسل آتی در نظر گرفته می‌شود که در سنوات گذشته برداشت‌های بی‌رویه و خارج از عرفی از آن صورت گرفت، اما برداشت (5/1) میلیارد دلاری از صندوق توسعه در لایحه بودجه 97 برای تولید و رونق اقتصادی می‌باشد که این به معنای ایجاد ارزش افزوده و بازگشت سرمایه بیشتر است و به منظور پرهیز از هرگونه تمرکز امور که تجربه گذشته دوری از عدالت‌محوری را در سطح استان‌ها رقم زده بود در لایحه بودجه 97 این منابع توزیع استانی می‌گردد تا بر مبنای نیازها و ظرفیت‌های استانی و ضرورت‌های استان هزینه گردد که این نشانگر عزم دولت در تمرکززدایی می‌باشد که این موضوع با حساسیت بیشتر در کمیسیون تلفیق نیز مد نظر قرار گرفت و در کمیسیون تلفیق حمایت از طرح‌های تولید اشتغالزا با اولویت مسکن بافت فرسوده و طرح‌های حمل و نقل ریلی، کارورزی جوانان و طرح‌های اشتغالزایی مناطق مرزی کولبران که از موضوعات و مسائل مبتلابه حال حاضر کشور می‌باشد مد نظر قرار گرفت که ضمانت اجرای این بند از قانون برنامه ششم را افزایش داد که در این راستا ضروری است موضوع توانمندسازی زنان سرپرست خانوار که در ماده (2) قانون برنامه ششم به آن پرداخت شده است در این بند نیز گنجانده شود. در حال حاضر شاهد هستیم که شرایط اقتصادی کشور به ‌گونه‌ای جهت‌دهی شده که مردم نه تنها در مناطق محروم و کمترتوسعه‌یافته بلکه در شهرهای بزرگ نیز خط فقر را تجربه کرده و اقتصاد معیشتی رواج یافته است که با توجه به رویکرد فقرزدایی و عدالت‌محوری مدنظر دولت تدبیر و امید برای اولین بار در تاریخ بودجه کشور تصمیمات خوبی برای اقشار ضعیف و آسیب‌پذیر در نظر گرفته شد که در این خصوص معافیت‌های مالیاتی حقوق زیر (2) میلیون و (300) هزار تومان و افزایش پلکانی آن گواهی بر این مدعا است، بدان معنا که هرچه دریافتی بالاتر، درصد مالیات نیز افزایش خواهد یافت و این یعنی عدالت مالیاتی و از آنجایی که یکی از منابع مالی دولت‌ها از محل مالیات دریافت می‌گردد ضمن توجه به رهایی از اقتصاد وابسته به نفت رونق اقتصادی مد نظر قرار می‌گیرد که به همراه خود افزایش درآمد مالیاتی برای دولت‌ها را به همراه خواهد داشت. در چالشی که در تأمین منابع بودجه‌ای کشور برای اداره یک‌ساله آن وجود داشت که صرفه‌جویی هزینه‌ای را دولت در نظر قرار داده است، اما اقشار ضعیف و کم‌درآمد جامعه را مورد توجه خاص قرار داده و برای خروج از اقتصاد معیشتی و رفع شکاف درآمدی و طبقاتی رو به رشد در جامعه حداقل حقوق را (18) درصد افزایش داد، به‌طوری که کل تمامی کارکنان دولت افزایش (10) درصدی حقوق را خواهند داشت و صرفاً درآمدهای بالاتر از (5) میلیون، رشد حقوقی امسال نخواهند داشت. همچنین در این راستا ضمن حذف تدریجی یارانه اقشار ثروتمند جامعه به افراد تحت پوشش نهادهای حمایتی همانند سازمان بهزیستی و کمیته امداد برای زدودن سایه فقر علاوه بر پرداخت یارانه رویکرد بازشناسایی و تشکیل بانک اطلاعاتی را خواهیم داشت تا ضمن دریافت یارانه به آنان نیز حقوق پرداخت خواهد شد و بخشی از جامعه هدف این طرح یقیناً همان زنان سرپرست خانوار هستند که در پایین هرم حمایتی جامعه قرار دارند که آنها نیز شامل این رویکرد حمایتی خواهند شد. بازنشستگانی که صندوق‌های بازنشستگی نتوانستند مزد زحمات (30) ساله آنها را آنگونه که باید باشد ادا کنند در بودجه 97 فراموش نشده و با توجه به افزایش بار مسئولیت آنها در سنین بازنشستگی رویکرد همسان‌سازی حقوق بازنشستگان با شاغلین نیز در بودجه 97 در نظر گرفته شده. در لایحه بودجه 97 در راستای سیاست‌های کلی خانواده ابلاغی مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) مبنی بر تقویت نهاد خانواده و در راستای استیفای حقوق شرعی و قانونی زنان در همه عرصه‌ها و توجه به نقش سازنده آنها پنج صدم درصد از اعتبارات هزینه‌ای استان‌ها به منظور تحقق این موضوع در اختیار اداره‌کل امور بانوان و خانواده استان‌ها قرار گرفته است و سهم زنان نیز در نهادهای مرتبط با حوزه امور زنان و خانواده، ورزش، بهداشت و سلامت، آموزش، فرهنگی و هنری به شفافیت لحاظ شده، به نحوی که میزان اعتبار بودجه معاونت امور زنان و خانواده در مقایسه با قبل (38) درصد رشد داشته که این موضوع حاکی از توجه به سیاست‌گذاری‌ها در امور زنان و ساماندهی فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی است. نکته حائز اهمیت دیگر در بودجه 97 تمرکز بر انجام پژوهش‌های کاربردی مرتبط با امور زنان است و همچنین شاهد تخصیص اعتبار خاص به دانشگا‌ه‌های زنانه کشور می‌باشیم و پیش از این نیز مطرح نموده بودم. افزایش آگاهی و ارتقای اطلاعات گامی مثبت در راستای اعتلای جایگاه زنان برای پذیرش مسئولیت‌های اجتماعی خواهد بود. لذا زمینه‌سازی برای افزایش مشارکت اجتماعی و اقتصادی زنان بر پایه دانش و اطلاعات نیازمند تخصیص منابع بودجه می‌باشد که در بند «الف» تبصره (18)، صددرصد منابع حاصله از مابه‌التفاوت قیمت‌های حامل‌های انرژی در سال 97 نسبت به 96 به موضوع اشتغال زنان و جوانان تخصیص داده شده که در کنار آموزش دانشگاهی نقشی تکمیل‌کننده را ایفا می‌نماید و برای طرح توانمندسازی زنان سرپرست خانوار مطروحه در ماده (80) قانون برنامه ششم بودجه (230) میلیارد ریال تخصیص بودجه داده شد، در بخش ورزش زنان (27) درصد از (3) درصد تعرفه مالیات بر ارزش افزوده شهرداری‌ها برای توسعه ورزش مدارس، ورزش همگانی، روستایی، عشایری، زنان و زیرساخت‌های ورزشی به ویژه در حوزه معلولان و جانبازان اختصاص پیدا کرده که اگرچه تکافوی نیاز رو به رشد جامعه زنان را نمی‌کند، اما در شروع، اقدام بسیار ستودنی به حساب می‌آید و همین‌طور در این راستا افزایش وام ازدواج از (10) میلیون به (15) میلیون تومان که از جمله پیشنهادات کمیسیون فرهنگی بود به تصویب کمیسیون تلفیق نیز رسید که برای حمایت از جامعه جوانان کشور یک گام مثبت به حساب می‌آید. در کنار نسل جوان جامعه، کودکان و نوجوانان مهمترین سرمایه‌های انسانی یک جامعه می‌باشند که آموزش، حمایت و بسترسازی برای انجام فعالیت‌های مختلف آنها امکان رشد و توسعه همه‌جانبه برای جامعه در آینده را به همراه خواهد داشت. بر این اساس تخصیص اعتبارات لازم در لایحه بودجه به منظور ایجاد بسترهای لازم برای این آینده‌سازان امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر است که در این راستا رشد (10)‌ درصدی اعتبار کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان به عنوان یکی از دستگاه‌های اجرایی حوزه کودک اقدامی مؤثر در این جهت بوده است و در برنامه حمایت از کودکان و نوجوانان با سهم بودجه (3) میلیون و (75) هزار و (500) میلیون ریال موضوع حمایت از دانش‌آموزان شین‌آباد، کمک به بهبود تغذیه کودکان معلول و کودکان مهد روستایی و خانواده‌های دارای فرزند چندقلو و خانواده‌های کم‌درآمد نیز از جمله موضوعات مهم است. بخش حائز اهمیت دیگر در لایحه بودجه 97، عمرانی بودن بودجه است که پرهیز از کلنگ‌زنی‌های بی‌مورد و تمرکز بر روی اتمام پروژه‌های نیمه‌تمام قرار گرفته است. تا (60) هزار میلیارد تومان برای پروژه‌های عمرانی نیمه‌کاره که حداقل (20)‌ سال طول کشیده است تخصیص یافته است و همین‌طور برای اصلاح بودجه 97 تأکید می‌کنم (وکیلی ـ متشکر) برای صندوق توسعه ملی که توسعه ملی کشور هم هست و توسعه ملی کشور هم مرهون آموزش و پرورش است، مصوبات آموزش و پرورش که در سند برنامه ششم توسعه و عدم اجرای آن توسط دولت در بودجه 97 است می‌خواهم که ان‌شا‌ءالله کاهش اعتبارات آن در صحن برطرف شود (وکیلی ـ ان‌شا‌ءالله) و در پایان از همکارانم در کمیسیون تلفیق تشکر می‌کنم، به ویژه از همکاران خانم که حضور فعال در کمیسیون تلفیق داشتند، از فراکسیون زنان برای تصویب مصوبات خوب در راستای حمایت از زنان و خانواده. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

محمد علی وکیلی
مخالف بعدی جناب آقای سیدمحمدجواد ابطحی هستند، بفرمایید.

سیدمحمدجواد ابطحی
مخالف
سلام علیکم و رحمه الله بسم الله الرحمن الرحیم و به نستعین اگر مجلس چند تا کار مهم داشته باشد، یکی بحث بودجه است. از همکاران عزیز عاجزانه تقاضا می‌کنم به بحث‌هایی که می‌شود توجه کنید. بنده هم زیره به کرمان می‌برم، اساتید مطالب را عرض کرده و خواهند کرد. منتها بحث خودم را با یک سؤال مطرح می‌کنم، آقای پزشکیان! شما به عنوان رئیس جلسه جواب بدهید تا من ادامه بحث را داشته باشم. این جدول که توسط کمیسیون تلفیق چاپ شده، دیشب چاپ شده و در کازیه‌ها قرار گرفته، ما (10) روز باید وقت داشته باشیم که بررسی کنیم. بنده می‌خواهم با جدول مخالفت کنم، کی به دست من رساندند که من بخواهم ببینم؟ اول این را جواب بدهید.

مسعود پزشکیان
مثل اینکه پنجشنبه در اختیار شما گذاشتند.

سیدمحمدجواد ابطحی
نه، صبح یکشنبه، دوستان هم دارند، ما تا (10)‌ روز وقت داریم، این یک مطلب است. آقای دکتر پزشکیان! تازه این‌طور که من شنیدم اصلاً در کمیسیون هم تصویب نشده،‌ آقای تاج‌گردون حتماً توضیح می‌دهند.

مسعود پزشکیان
حالا اینها را خدمت شما توضیح می‌دهند، اشکالی ندارد.

سیدمحمدجواد ابطحی
اما بحث من اول راجع به شورای نگهبان است، شورای محترم نگهبان! شما که باید پاسدار قانون اساسی باشید، به من جواب بدهید که طبق اصل (52) قانون اساسی بودجه چگونه تنظیم شده است؟ در اصل (52) می‌گوید «بودجه سالانه کل کشور به ترتیبی که در قانون مقرر می‌شود». یا قانون برنامه بودجه سال 51 است، یا قانون محاسبات عمومی برنامه ششم است. در کدام قانون تنظیم شده است؟ خلاف اصل (52) بودجه را تنظیم کرده و به مجلس داده‌اند. آقای امیری خودشان استاد ما هستند و در شورای نگهبان بودند. اصلاً شورای نگهبان چرا ورود نمی‌کند بگوید شما چرا اصل (52) را رعایت نمی‌کنید؟ این اولین مطلب. اما اگر می‌خواهید بگویید رعایت شده، ما این قانون برنامه بودجه 51 را هنوز داریم و حاکم است، خیلی از موادش مثل ماده (20) اصلاً دیده نشده، شورای پول و اعتبار کجای کار راجع به بودجه نظر داده است؟ دو؛ ماده (1) قانون محاسبات عمومی می‌گوید: «تعریف بودجه: پیش‌بینی درآمدها و تخمین هزینه‌ها برای دستیابی به اهداف از پیش تعیین‌شده در طی دوره زمانی یکساله». براساس این تعریف اولاً پیش‌بینی درآمدها باید کارشناسانه انجام شود، شفاف نیست. ما منافع پوچ و پوک در این لایحه زیاد داریم. می‌گویید آقا! این‌قدر برای واگذاری اصل (44)‌ بگذارید. مگر در سال 96 این مبلغ محقق شده است که شما دومرتبه همین را در بودجه 97 هم می‌آورید؟ از کدام منابع؟ اگر می‌خواهید بازی با کلمات کنید و مردم را سرگرم کنید یک حرفی است، ولی واقعاً محقق نمی‌شود. واقعیات را ببینید. حالا یک بحثی راجع به درماندگی دولت هم دارم، اقتصاددانان مجلس باید به من خرده بگیرند، آنجا در چهار مورد درماندگی دولت را می‌گوییم، یکی از آنها همین است، تعارض منافع ایجاد شده است. بعضی از همین هیأت‌مدیره‌ها در شرکت‌های دولتی و دیگران که بعضی از مسئولین دولتی در آنها هستند، تعارض منافع جدی است، می‌شود درماندگی دولت. حالا من این بحث را نمی‌کنم. می‌گویم تأمین کسری بودجه را از کجا باید در بیاورید؟ استقراض بگیرید، مالیات را افزایش بدهید، اوراق مشارکت را بیشتر کنید، این کار درستی است؟ این به کسری پنهان بودجه دامن نمی‌زند؟ اصلاً آقای نوبخت عزیز! ارز دونرخی است، (3500) تا (3850) دیده شده، عملاً چقدر است؟ (4400). مابه‌التفاوتش چه می‌شود؟ این درآمد غیراستحقاقی می‌شود یا به تعبیر اقتصاددانان درآمد غیرشایسته. آقای حسینی عزیز! غیر از این است؟ حالا این کسری را می‌خواهیم با واگذاری اوراق که داستان غم‌انگیزی است (جبران کنیم). برخلاف ادعای دولت و بعضی از همکاران مثل استاد عزیزم آقای فلاحت‌پیشه و جناب آقای محمدی که گفتند این لایحه براساس بودجه برنامه‌ریزی عملیاتی است، باید بگویم که نه، هیچ تغییری نسبت به گذشته ندارد. این بودجه نیست، به هزینه‌های جاری بیش از هزینه‌‌های عمرانی توجه کرده و اصلاً تخمین هزینه‌ها مطابق با استانداردها و نرم‌ها نیست. معلوم نیست بهای تمام‌شده یک واحد خدمت یا فعالیت چقدر است. دولت گفته ما بر مبنای عملکرد تنظیم‌شده (20) درصد روی آن می‌گذاریم. در کجا؟ این باید براساس حسابداری بهای‌ تمام‌شده صورت بگیرد، این نرم‌افزار خاص خودش را می‌خواهد. شما با کدام نرم‌افزار این کار را کردید؟ جوابی در پی نیست. دغدغه امروز مردم در اقتصاد اشتغال و معیشت است. در لایحه بودجه ردپای دقیقی از این مسأله در بودجه 97 نشان داده نشده است. آقای نوبخت! باید مشخص شود میزان (17) هزار میلیارد تومان حاصل از منابع بودجه که قرار است اهرم (15) هزار میلیارد تومان منابع صندوق توسعه ملی و همچنین (35) هزار میلیارد تومان منابع بانکی قرار بگیرد با چه برنامه‌ای (980) هزار شغل محقق می‌شود؟ حالا انطباق لایحه بودجه با برنامه ششم هم که داستان غم‌انگیزی است. شما می‌گویید ما سهم صندوق را طبق ماده (7) بند «ب» قانون برنامه ششم برای 97، (32) درصد دیدیم. بارک الله، اما هدف از این بند چه بوده؟ آقایان! هدف از این بند کاهش وابستگی بودجه به درآمدهای نفتی بوده که متأسفانه با استقراض دوباره دولت از صندوق توسعه ملی به میزان (6) درصد کل منابع بودجه عمومی این ناقض روح برنامه ششم است.

محمدباقر نوبخت
توجه به توسعه اشتغال.

سیدمحمدجواد ابطحی
آقای نوبخت عزیز! من هم می‌دانم توجه به توسعه اشتغال، اینها را می‌شود روی کاغذ قشنگ‌تر هم آورد. من دارم واقعیت بودجه را می‌گویم. من همین الان هم می‌گویم شما طبق برنامه ششم (32) درصد برای صندوق توسعه ملی دیدید، اما واقعاً‌ این به خاطر این بوده است که وابستگی به نفت کاهش پیدا کند. عملاً شما (6) درصد از صندوق توسعه ملی را برمی‌دارید. این ناقض برنامه ششم نیست؟ این، آن را کم نمی‌کند؟ کم می‌کند، ما باید اینجا واقعیت را بگوییم. من خیلی وقت ندارم. عرض به حضورتان برسد بحث‌هایی که متأسفانه انجام شده یکی تبصره (5) است. آقایان! این تبصره (5) را خیلی دقت کنید، مخصوصاً بند «ه‍» را دقت کنید. این اسناد خزانه یعنی چه؟ یعنی دین و بدهی. تازه این بدهی است که در آینده ایجاد می‌شود، نه بدهی که قبلاً‌ بوده است. شما بدهی را دارید با بدهی می‌دهید، اسناد خزانه، تازه می‌نویسید حفظ قدرت خرید که ربا هم در آن است، حتماً شورای نگهبان برمی‌گرداند. بعد (194) هزار میلیارد تومان اوراق مالی،‌ یک بودجه بادکنکی. کل بودجه عمرانی (60) هزار میلیارد، شما (194) هزار میلیارد تومان اوراق صادر می‌کنید. عزیزان! کشور با این «اوراق»، اوراق می‌شود،‌ تمام. شما همین امسال برای سود اوراق‌ سال قبل گذاشتید، برای واردات گندم، ببینید! در بند «ه‍» گفتید (15) هزار میلیارد تومان. (7500) تای آن را که به طرح سلامت دادید، با (7500) تا هم می‌خواهید گندم بخرید، هم شرکت برق را بدهید، هم بیمه روستایی را بدهید، چیزی از این (7500) میلیارد می‌ماند؟ آن‌ وقت خرید گندم چه می‌شود؟ خرید گندمی که سال قبل (14) هزار تا بوده،‌ امسال (3300) تا می‌شود و منابع اوراق‌تان،‌ آقای نوبخت! نمی‌خواهید گندم را گران کنید؟ انجام می‌شود. آقای نوبخت این‌قدر ریلکس صحبت می‌کنند که من حسرت می‌برم. آقای نوبخت! اما یک نکته به شما بگویم، اینکه دیشب فرمودید «من قانون را عمل نمی‌کنم ولو اعدام شوم»، این حرف شما نیست، من به هیچ وجه این حرف را از شما نمی‌دانم. اگر باشد باید طاق مجلس پایین بیاید. عزیزان من! همین حرف را ما به دولت‌های قبل هم می‌زدیم. آقای پزشکیان! طرح تحول سلامت هم با این (1000) میلیارد تومان کسری فاتحه‌اش را بخوانید. (وکیلی ـ متشکر) یا باید تعرفه پزشکان را به قبل برگردانیم و سامانه تشکیل پرونده الکترونیک برای افراد را تشکیل بدهیم، آقای دکتر قاضی‌زاده‌هاشمی! وقت مانده است. راجع به آب خزر هم آب بسته است، شما بیخود اقدام نکنید. اگر آن‌قدر بودجه دارید از خلیج فارس می‌توانید بیاورید. همین‌طوری آب خزر را نمی‌توانند بیاورند آموزش و پرورش هم که الحمدلله رفته است، استانی شدن آموزش و پرورش و بنیاد شهید یعنی مردم را دم استانداری‌ها بکشانید. والسلام علیکم و رحمه الله

مسعود پزشکیان
متشکرم.

محمد علی وکیلی
قبل از اینکه موافق بعدی را عرض کنم با اجازه‌تان میهمانان را قرائت می‌کنم. گروه میهمانان جلسه علنی امروز عبارتند از: ـ جمعی از دانشجویان دانشگاه پیام‌نور تهران‌جنوب که میهمانان مجمع نمایندگان محترم تهران هستند. ـ جمعی از اعضای خانواده‌های معظم شهدا به نمایندگی از (48) هزار شهید والامقام، جانبازان و ایثارگران هشت سال دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایران هستند که به این عزیزان خوش آمد عرض می‌کنیم. موافق بعدی جناب آقای علی کاظمی‌باباحیدری نماینده محترم اردل و فارسان هستند، بفرمایید.

علی کاظمی باباحیدری
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم با عرض سلام خدمت ملت سرافرازمان و شما همکاران عزیز. لازم می‌دانم یک تشکری داشته باشم از اینکه دولت به روال سالهای گذشته در موعد مقرر بودجه را تقدیم مجلس کرد و از همکاران عزیزمان در کمیسیون تلفیق هم که وقت گذاشتند و نظرات کمیسیون‌های تخصصی را در کمیسیون تلفیق بررسی کردند و در جاهای مختلفی بر خلاف نظر دولت اصلاحات اساسی را هم انجام دادند، من از این همکاران‌ عزیزمان هم تقدیر و تشکر و خسته نباشید دارم. همکاران محترم! همان‌طور که می‌دانید ما الان می‌خواهیم از کلیات لایحه بودجه‌ای که کمیسیون تلفیق و همکاران من و شما تصویب کردند و به صحن ارائه دادند صحبت کنیم و رأی بدهیم. ضمن احترامی که به نظرات مخالفین لایحه و همچنین همکاران عزیزم که در موافقت لایحه صحبت کردند، یک ایستگاه دیگری هم وجود دارد و آن هم ایستگاه صحن علنی مجلس است و همه نمایندگان هستیم که می‌توانیم نظراتی که کمیسیون تلفیق داشتند را باز هم اینجا بررسی کنیم و به قولی یک چکش‌کاری دیگری را هم ما اینجا داشته باشیم. من هم نسبت به بعضی از نظراتی که همکارانم در مخالفت صحبت کردند، ما هم آنجا نظر داریم و امیدواریم که ابتدا بتوانیم کلیات بودجه را رأی بدهیم و روی جزئیات آن بررسی دقیق‌تری داشته باشیم، هم در آن صحبت‌ها دیدیم و هم در صحبت ریاست محترم مجلس هم وجود داشت که ان‌شا‌ءالله این اصلاحات در صحن علنی در خواست و نظر مردم عزیزمان انجام بگیرد. اما نکات بسیار خوب و مهمی در بودجه امسال است که قابل دفاع می‌با‌شد. اولین نکته‌ای که وجود دارد این است که واقعاً بر خلاف نظر همکاران بودجه،‌ بودجه عملیاتی است و آن خواست همه ما، همه کارشناسان و همه صاحب‌نظران است که امیدواریم این روش و این منوال به صورت کامل بودجه بر مبنای عملیات و عملکرد ان‌شا‌ءالله در سالهای بعدی هم داشته باشیم. دومین دغدغه‌ای که همیشه وجود داشت بحث شفافیت، شفاف‌سازی و انضباط مالی بوده است. کمیسیون تلفیق واقعاً کار بسیار خوبی را انجام داده است. اینجا که حذف اجازه استفاده ماهیانه از مازاد منابع نفتی توسط دولت را داده،‌ این در جهت یک نوع انضباط مالی و شفافیتی بوده که کار بسیار خوبی است. یا در جای دیگری اصلاح (1000) میلیارد ریال مابه‌التفاوت فروش ارز حاصل از فروش نفت خام و میعانات گازی هم باز در جهت شفافیت بوده است. در تبصره (17) بعضی از ردیف‌ها حذف شدند،‌ بعضی از ردیف‌ها اصلاح شدند، بسیاری از ردیف‌ها در زیر نهادهای اجرایی قرار گرفتند که پاسخگو بودن به من و شما در مجلس را داشته باشند. این هم دوباره از آن نکاتی است که در جهت شفافیت و مسائل انضباط مالی دیده می‌شود، نکات بسیار مهمی است. اما نکته‌های مهم‌تر از این بحث اولویت‌ها است. ببینید همکاران عزیز! یک توجه ویژه‌ای به بافت‌های فرسوده شده است، ما می‌خواهیم بافت فرسوده را از دو دیدگاه نگاه کنیم، یکی اینکه وقتی به حوادث غیرمترقبه‌ای می‌رسیم و زلزله و سیلی ایجاد می‌شود بدن همه من و شما می‌لرزد و در مقابل مردمی که در چنین بافت‌هایی قرار دارند یا اماکن عمومی که چنین حالت‌هایی را دارند بسیاربسیار نگران‌کننده و آزاردهنده است. از طرفی همه ما و شما بحث اشتغال را داریم. اگر چرخ مسکن در یک کشور به حرکت درآید می‌تواند بخش‌های مختلفی از اشتغال و تولید در آن کشور هم رونق پیدا کند. اگر بافت و مسکن شروع شود، حالا می‌خواهد در مسکن فرسوده شود، کارخانه‌های سیمان، میلگرد و چندین شغل دیگر هم به حرکت در می‌آید و این می‌تواند در جهت اشتغال‌زایی باشد. اولویت دوم بحث محیط زیست است. همه شما می‌دانید امروزه یکی از چالش‌های اصلی جهانی و منطقه‌ای هم محیط زیست است که دولت توجه کرده است. چگونه توجه کرده؟ یکی به پسماند، واقعاً ما در خیلی از استان‌ها و شهرستان‌ها مشکل داریم،‌ یعنی در این بحث پسماند یک مشکل اساسی است که هم می‌تواند در جهت اشتغال باشد و هم می‌تواند در رفع مشکل زیست‌محیطی باشد. حمل و نقل عمومی؛ واقعاً یکی از آلوده‌کننده‌های اصلی مخصوصاً‌ در کلانشهرها ناوگان حمل و نقل عمومی است، چه موتورسیکلت، چه اتوبوس‌ها و کامیون‌ها که در اینجا توجه شده و ریزگردها هم که بعضی از استانها از جمله استان قهرمان ما در خوزستان که من همین‌جا امیدوارم دولت یک توجه ویژه‌ای به این استان هم داشته باشد،‌ این هم باز از نکاتی است که ما در بحث لایحه دولت و کمیسیون تلفیق آن را می‌بینیم. یکی از راههای ایمن در بحث حمل و نقل جاده ریلی است، در سال گذشته توجهی شده، باز هم یک توجه ویژه‌ای شده که امیدوارم همین جا هم استانهایی مثل چهارمحال و بختیاری که از این جاده ریلی محروم هستند، ان‌شا‌ءالله دولت یک توجهی به آن کند و جاده ریلی در سرتاسر ایران ما گسترش پیدا کند. باز توجه به اشتغال جوانان و فارغ‌التحصیلان دیده شده که گفتم در جای‌جای مختلف آن علاوه بر آن اعتباری که در جهت اشتغال فراگیر و اشتغال برای عشایر و روستایی‌ها دیده شده، اشتغال‌های عملیاتی، آنجا هم در بحث بافت فرسوده و در بحث محیط زیست هم یک نوع اشتغال‌زایی می‌شود که دغدغه خانواده‌هایی که در این زمینه دارند و ما و شما هم هر روزی که به استان می‌رویم، به دفتر کار خودمان می‌رویم حداقل (50)، (60) درصد از ارباب‌رجوع‌های ما مشکل بیکاری دارند، ان‌شا‌ءالله به اینجا هم توجه ویژه‌ای شده است. دوباره به بحث صادرات غیرنفتی توجه شده، یکی از خواسته‌های ما و شما این است که یک توجهی شود و در بحث صادراتی پیشرفت داشته باشیم که در لایحه دولت به آن توجه شده است. من از کمیسیون تلفیق تشکر می‌کنم، باز هم در بحث برداشت از صندوق توسعه ملی توجه کردند و ضمن اینکه کاهش دادند، اما به نکات خوبی هم در اینجا توجه شده است. آبیاری تحت فشار از دغدغه‌های ماست، بحران‌های آینده مسأله آب است و یکی از راههای حذف این بحران‌ها تبدیل نوع کشت و رسیدن از کشاورزی سنتی به کشاورزی مدرن است که همین آبیاری‌های تحت فشار است، یا آبرسانی به روستاها. واقعاً به خیلی از روستاهای ما با تانکر آبرسانی می‌شد، الان به آن توجه شده و حداقل در استان خودمان مشکل خیلی از این روستاها برطرف شده است. بنیه دفاعی، به هر صورت در هر کشوری نیاز است به بنیه دفاعی‌اش توجه شود که من آرزو دارم ان‌شا‌ءالله در بنیه اقتصادی داخلی هم آن‌قدر قدرتمند شویم که این دو بال با هم باشند، هم بنیه اقتصادی ما قوی باشد و هم بنیه دفاعی ما. در زمینه آبخیزداری یک توجه ویژه‌ای شده است. همان‌طور که همکاران ما گفتند در بحث‌هایی که ما در دفاترمان داشتیم واقعاً زنان سرپرست خانوار بسیار مراجعه می‌کردند، از مشکلاتی که داشتند. در این بخش یک توجه ویژه‌ای به این بحث‌هایی که وجود دارد شده است و امیدوارم که ان‌شا‌ءالله باز هم در این زمینه کمک کنند، چون بخش‌های مهمی از جامعه ما این مستمندین هستند که الان یک خانواده را یک زن سرپرست خانواده دارد اداره می‌کند که به آن توجه شده است. باز بحث ما و شما این بحث بهداشت و سلامت است. یک کار بسیار بزرگی صورت گرفته،‌ ان‌شا‌ءالله امیدواریم دولت و مجلس با رفع نواقص تحول سلامت یک توجه ویژه‌ای شود و این بحث به صورت نهادینه، هم به بحث بهداشت و پیشگیری و هم به بحث درمان توجه شود. دوباره اینجا توجهی شده است که من از این بابت واقعاً تشکر دارم. در بحث آبرسانی گفتیم، بحث آب است. چالش اصلی که در آینده وجود دارد، ما مشکل بحران‌های آبی داریم که باز به این توجه شده است، (وکیلی ـ متشکرم) هم در سیوینگ آب، هم در ذخیره آب، هم توجه به نظر کلیه متخصصین در بحث‌های آبی، ان‌شا‌ءالله یک توجهی را داشته باشیم که در لایحه بودجه هم توجه شده است. لذا من در پایان باز هم تشکر می‌کنم، هم از دولت خصوصاً سازمان مدیریت که وقت گذاشتند و هم از همکاران عزیز ما در کمیسیون‌های تخصصی و کمیسیون تلفیق با وقتی که گذاشتند و درایتی که داشتند لایحه دادند. امیدوارم با یک رأی بسیار خوبی ما کلیات را به تصویب برسانیم و روی جزئیات یک چکش‌کاری اساسی را در صحن علنی داشته باشیم. ان‌شا‌ءالله که موفق باشید

محمد علی وکیلی
خیلی ممنون. مخالف بعدی جناب حاج‌آقای سلیمی نماینده محترم محلات و دلیجان هستند، بفرمایید.

علیرضا سلیمی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم «و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین» در آغاز از سازمان برنامه و بودجه تشکر می‌کنم، زحمات فراوانی کشیدند. از کمیسیون محترم تلفیق هم تشکر می‌کنم. زحمات دوستان قابل تقدیر است،‌ ولی بنده نکاتی را هم عرض می‌کنم که تا فرصت هست ان‌شا‌ءالله جبران شود. نکته اول در مورد تبصره (14)، جناب آقای نوبخت! اینجا دارد: «افزایش منابع و مصارف این جدول از محل ردیف‌های این قانون مجاز است». این بودجه را دچار به هم ریختگی می‌کند و انضباط بودجه را کاملاً تحت تأثیر قرار می‌دهد. در تبصره (18) باز دارد: (20) درصد از اعتبارات تملک دارایی برداشته می‌شود. خیلی روشن است که این عناوین تا چه اندازه بودجه را دچار لرزش می‌کند،‌ این نکته اول. بنابراین ما این بودجه‌ای که اینجا داریم بودجه‌ای نیست که انضباط لازم و آن انضباطی که ما از آن توقع داریم را در چشم‌انداز داشته باشد. در بحث عملیاتی کردن بودجه که طبق قانون برنامه تکلیف هم است و ما بارها و بارها شعارش را هم دادیم، اینجا دارد که هر دستگاه سامانه‌ای تعریف کند، بدون آنکه ما بودجه لازم را برای این تعریف سامانه داشته باشیم. قیمت تمام‌شده چقدر؟ یعنی واقعاً ابهام است، به نظر می‌رسد این نحوه بودجه‌نویسی نیست. ما با کدام واحد عملیاتی کردن بودجه را اینجا سنجش کردیم؟ در بحث شفاف‌سازی که فرمودند (367) هزار میلیارد یا بیشتر را براساس آن چیزی که تلفیق هم اضافه کرده، آن هم روی آن، ما اینجا این را در بودجه عمومی آوردیم، ولی متأسفانه نزدیک به (300) هزار میلیارد تومان بودجه پنهان داریم. (65) هزار میلیارد تومان بودجه یارانه که پنهان است، (5) میلیارد دلار بناست وام خارجی بگیریم، این را کجا می‌خواهیم؟ این واقعاً بودجه پنهان است. (89) هزار میلیارد تومان در مجموع بناست اوراق فروخته شود. بحث تسعیر هم هست، ما یک بار به همین دولت محترم دو سال پیش (45) هزار میلیارد تومان در بحث تسعیر اجازه دادیم، یعنی این بدهی‌های متراکم را که به بانک مرکزی داشت، باز اینجا هم بیش از (100) هزار میلیارد تومان دادیم. در بودجه شرکت‌ها، ما بودجه شرکت‌های دولتی را کجا بررسی کردیم؟ نه در تلفیق بررسی کردیم، نه در صحن بررسی می‌کنیم. بسیاری از شرکت‌های دولتی زیان‌ده هستند. بیش از (800) هزار میلیارد تومان بودجه شرکت‌های دولتی است، برادران عزیز! بالاخره اینها مواردی است که ما اینجا باید مصوب کنیم. گزارش بودجه شرکت‌های دولتی کجاست، در همین گزارش نهایی تلفیق که دیشب هم به ما تحویل دادند ارائه شده است. (25) درصد درآمد این شرکت‌های دولتی باید سرمایه‌گذاری شود، ما کجا این را داریم؟ در بحث عملیاتی کردن بودجه، آقایان باز اینجا مطالبی را دارند که من عرض می‌کنم. چرا به سراغ بنیاد شهید و آموزش و پرورش رفتید؟ آیا این مقدمه خصوصی‌سازی نیست؟ انتقال کانون بحران به استان‌ها از یک سو و مقدمه خصوصی‌سازی آموزش و پرورش را ما داریم. می‌گویند ما می‌خواهیم تمرکززدایی کنیم، «سلمنا». چرا بودجه عمرانی متمرکز است؟ عزیزان ما به اینجا بیایند و بودجه عمرانی را هم تمرکززدایی بکنند، همه را به استان‌ها بدهیم. در بحث یارانه و هدفمند کردن اعداد و ارقام با آن چیزی که در گزارش نهایی کمیسیون تلفیق آمده باز تفاوت می‌کند. ببینید! من درآمدها را عرض کنم، فروش داخلی صادرات فرآورده‌های نفتی (56) هزار میلیارد تومان، فروش داخلی و صادراتی گاز طبیعی (21) هزار میلیارد تومان، فروش برق (21) هزار میلیارد تومان، آب (2200)، کل درآمد می‌شود (102) هزار میلیارد تومان. آنچه الان در گزارش کمیسیون تلفیق آمده (87) هزار میلیارد تومان است، باز با آن چیزی که ادعا می‌شد تفاوت معناداری است. به ما می‌گفتند (31) یا (38) هزار میلیارد تومان کل درآمد ما است، امسال یک‌مقدار بالاخره فشار آوردیم گفتند (87) هزار میلیارد تومان، باز با عدد واقعی تفاوت معناداری دارد. عزیزان من! در گزارش تلفیق بحث (23) هزار میلیارد تومان توزیع بین خانواده‌های نیازمند است. معنای آن این است؛‌ حدود (38) میلیون نفر حذف بشوند، ساز و کار آن چیست؟ اینجا ما ابهام داریم به دلیل آنکه متأسفانه علی‌رغم گذشت سال‌های فراوان هنوز ما بانک اطلاعاتی نداریم. در بحث واگذاری‌های دارایی‌های مالی، یعنی بحث فروش اوراق، تسهیلات خارجی، واگذاری‌ سهام و همه‌چیز (68) هزار میلیارد تومان آنچه من دیدم پیش‌بینی شده، (43) هزار میلیارد هم اوراق مالی است، (21) هزار میلیارد برداشت از صندوق است، در مجموع آنچه به نظر ما می‌رسد، حالا البته بحث صندوق با آنچه کمیسیون تلفیق هم اضافه شد بیشتر شد، نتیجه این برداشت‌ها این است که صندوق توسعه ملی ما به‌زودی سرنوشت صندوق ذخیره ارزی را پیدا بکند. برداشت از صندوق حدود (200) درصد افزایش دارد، برادران عزیز، خواهران گرانقدر، همکاران ارجمند! اجازه ندهیم صندوق توسعه ملی سرنوشتش مثل صندوق ذخیره ارزی بشود. هزینه‌های جاری دولت برخلاف آنچه برخی از دوستان گفتند به شدت افزایش پیدا کرده، حدود (300) هزار میلیارد تومان ما هزینه جاری دولت را داریم، یعنی نزدیک (10) درصد افزایش هزینه‌های جاری است. از آن طرف بودجه‌های عمرانی کاهش حدود (17) درصدی دارد، دولت می‌بایست براساس ماده (28) برنامه ششم هزینه جاری را سالی (5) درصد تقلیل بدهد، نه تنها تقلیل پیدا نکرده بلکه (10) درصد افزایش داریم. عملاً‌ وابستگی بودجه به نفت افزایش معناداری دارد، وابستگی مستقیم (35) درصد برداشت از صندوق هم عزیزان من باز آن هم وابستگی بودجه به نفت است. بنا بود ما در یک بازه زمانی وابستگی خود را به نفت کمتر و کمتر و کمتر کنیم. بنا است (121) هزار میلیارد تومان مالیات از مردم بگیریم، یعنی (11) درصد افزایش. آیا بازار کشش دارد؟ آیا با توجه به وضع رکود ما توان تحقق این اعداد را دادیم؟ تراز عملیاتی بودجه کسری معناداری را دارد، یعنی ما (4/4) درصد رشد در تراز عملیاتی داریم، یعنی تراز ما منفی (4/4) درصد در سال آینده رشد داریم. براساس این احکامی که در بودجه آمده ما باید برای سال آینده و سال‌های بعد ثروت بفروشیم و حقوق بدهیم، آیا این عقلانی است که ما ثروت کشور را بفروشیم، دارایی‌های کشور را بفروشیم و حقوق بدهیم؟ بحث اقتصاد مقاومتی،‌ اینکه بودجه پیشنهادی عزیزان چه در کمیسیون تلفیق، چه در سازمان برنامه چه تناسبی با اقتصاد مقاومتی دارد، بالاخره این را برای ما روشن کنند که ما چه اندازه توانستیم ساختارهای قانونی بودجه را اصلاح کنیم؟ تا چه اندازه توانستیم قطع وابستگی بودجه به نفت را اصلاح کنیم؟ فشار مضاعف به مردم نیاوریم، چه اندازه ما می‌خواهیم با این فشار مضاعف در بخش مالیات اقتصاد را به سمت غیررسمی، به سمت ثبت‌نشده، به سمت اقتصاد غیرقانونی، به سمت اقتصاد زیرزمینی ما می‌خواهیم سوق بدهیم‌؟ عرض بشود که در بحث نرخ ارز این مابه‌التفاوت که به ردیف متفرقه ریخته می‌شود بالاخره این یک مقدار شفاف‌تر بیان بشود. امسال هم دیوان محاسبات گزارشی را دادند، اما بالاخره روشن‌تر، شفاف‌تر عزیزان ما اقداماتی که کردند این را برای مردم بیان کنند. در بیمه سلامت خرید تضمینی بنا است (55) هزار میلیارد اوراق بدهیم، یعنی آینده کشور را برای سلامت امروز مردم بفروشیم، ما بحثی نداریم اما با (95) هزار میلیارد تومان اسناد خزانه اسلامی که سه‌ساله توزیع شده بالاخره اینها را چه کسی می‌خواهد در آینده باز پرداخت کند؟ آموزش و پرورش؛ ما باز در بحث آموزش و پرورش آمدیم (10) هزار میلیارد ریال اوراق، یعنی (1000) میلیارد تومان اوراق برای نوسازی و بازسازی. آیا این عملیاتی می‌شود، فروش می‌رود؟ تسویه بدهی دولت به بانک‌ها، به شرکت‌ها؛ باز نزدیک (100) هزار میلیارد تومان بدهی دولت به بانک‌ها است. چه ساز و کاری برای پرداخت این هست؟ (120) هزار میلیارد به شرکت‌ها، حدود (100) هزار میلیارد تومان. در بحث پژوهش متأسفانه تراز ما تراز مثبتی نیست، ما واقعاً نگران هستیم، دوستان! آینده کشور را پژوهش تضمین می‌کند و این بودجه برای پژوهش در کشور کارایی ندارد. (فرهنگی ـ خیلی متشکرم) افزایش حقوق معلمان، بحث رتبه‌بندی که الزام قانونی است، در بحث این تعهدات ما ردیف خاصی را نداریم. در مجموع این بودجه به نظر می‌رسد تورم‌زا است، رکود را افزایش می‌دهد، بی‌انضباط است، به تولید داخلی بی‌توجه است، در بحث نرخ ارز چشم‌انداز روشنی نمی‌بینیم، در بحث بیکاری مخصوصاً بیکاری جوانان تحصیل‌کرده حالا مطالبی را، اعداد و رقم را من دیدم (فرهنگی ـ وقتتان تمام شد) حالا فرصت نشد اینها عرض کنم مشخص نیست. ضریب جینی وضعش بدتر می‌شود، افزایش درآمد بین طبقه فقیر و ثروتمند را داریم و نقدینگی تا الان (270) درصد افزایش معلوم نیست آینده چه بشود، متشکرم.

مسعود پزشکیان
خیلی ممنون.

محمد علی وکیلی
متشکرم، موافق بعد جناب آقای مقصودی نماینده محترم سبزوار و جغتای هستند، بفرمایید.

حسین مقصودی
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم عرض سلام دارم خدمت همکاران عزیز خودم در مجلس شورای اسلامی و تقدیر و تشکر از دولت و اعضای محترم کمیسیون تلفیق. بنده به عنوان موافق کلیات لایحه پیشنهادی دولت و کمیسیون تلفیق می‌خواهم صحبت بکنم، هرچند ایراداتی را در بحث موارد جزئی دارم، به‌خصوص در بحث حذف یارانه‌ها که شفاف‌سازی نشده و در بحث آموزش و پرورش و فرهنگ که ان‌شاء‌الله در جای خود به آن به ایراد سخن خواهم پرداخت. آنچه در کمیسیون تلفیق به عنوان بودجه پیشنهادی در سال 1397 مصوب شده و جای دفاع دارد بودجه‌ای است که بر مبنای برنامه ششم توسعه می‌باشد. مهم‌ترین خصوصیات کیفی و کمی آن توجه به برنامه ششم، توجه به مشکل ریزگردها، توجه به مشکلات اشتغال، توجه به کاهش فقر می‌باشد. از ویژگی‌های مهم بودجه پیشنهادی تلفیق که جای دفاع دارد توجه به روستاییان و تقویت بنیه دفاعی کشور می‌باشد و جا دارد از جناب آقای دکتر لاریجانی و دولت محترم که با اذن مقام معظم رهبری از صندوق توسعه ملی برای موارد مهم و اخص پیگیری و توجه خاص کرده‌اند توجه نمایند. اما از کمیسیون تلفیق گله‌مندیم که چرا به معلمان و مطالبات معلمان در سال 96 و 97 به‌خصوص بازنشستگان و پاداش آنان توجه عملی نشده. هرچند گام‌هایی برداشته شده، از گام‌های مهم کمیسیون تلفیق در بودجه 97: 1 ـ افزایش حقوق کارمندان و معلمان تا سقف (20) درصد. 2 ـ حذف پرداخت پول آب، برق و گاز مدارس که جای تقدیر و تشکر دارد. (1) درصد از هزینه‌های شرکت‌های دولتی که حدود (4000) میلیارد تومان هست در تلفیق حذف و برای پاداش بازنشستگان و معلمان و سایر هزینه‌های ضروری و سرانه مدارس اختصاص پیدا کرده که جای تقدیر و تشکر دارد. هرچند معتقدیم هنوز با واقعیات مطالبات واقعی معلمان مدارس و جایگاه معلم،‌ مدرسه و دانش‌آموز، فرسنگ‌ها فاصله داریم. در اینجا از نمایندگان محترم، دولت درخواست دارم در بودجه صد درصدی که ان‌شاء‌الله در لایحه بند به بند آن را مورد بررسی قرار خواهیم داد به داد آموزش و پرورش و معلمان در بودجه 97 برسیم، قبل از اینکه معلمان به داد ما برسند. در بودجه حق معلم و دانش‌آموز ضایع شده، (65) هزار معلم بازنشسته می‌شوند، از حضرت مقام معظم رهبری تقاضا دارم اجازه بفرمایند از محل صندوق توسعه ملی حداقل (2) میلیارد دلار به این امر مهم و حیاتی اختصاص پیدا کند،‌ در غیر اینصورت اوضاع خوبی پیش‌بینی نمی‌شود. در بودجه پیشنهادی تلفیق انضباط مالی بیشتر و بهتر شده، سهم حقوق بازنشستگان افزایش پیدا کرده، در قیمت سوخت که پیشنهاد دولت افزایش قیمت بود خوشبختانه با شرایط و اوضاعی که بعد از ارائه بودجه به مجلس ارائه شد شرایط کشور و اوضاع کسب و کار این به کمیسیون تلفیق پیشنهاد داده شد و شکر خدا قیمت افزایش پیدا نکرد. نگاه مثبت مجلس، دولت و کمیسیون تلفیق به اقشار آسیب‌پذیر، کشاورزان، کارگران و دیگر توده‌های مردم است. در بودجه پیشنهادی کمیسیون تلفیق پاداش پایان‌خدمت کارمندان نباید بیشتر از هفت برابر حداقل حقوق باشد، اما آنچه که در قبل بود ما می‌دیدیم که بعضاً‌ تا (1) میلیارد تومان پاداش به صورت نقدی می‌گرفتند و اکثراً، به‌خصوص معلمان (30) میلیون تومان، آن هم به صورت قطره‌چکانی می‌گرفتند و این جای تشکر دارد از کمیسیون تلفیق که ان‌شاء‌الله این امر مهم در مجلس هم مصوب گردد. در بودجه پیشنهادی دولت و تلفیق که جای دفاع دارد آبرسانی به روستاها، به‌ویژه روستاهای محروم که حدود (200) میلیارد دلار آبرسانی تحت فشار و (200) میلیون دلار آبخیزداری از محل صندوق توسعه ملی و تقویت بنیه دفاعی از این محل است که جا دارد از مقام معظم رهبری که این اجازه را داده‌اند و کمیسیون تلفیق و پیشنهاد دولت تشکر شود. یکی از ویژگی‌های مثبت بودجه پیشنهادی تلفیق این است که نرخ ارز شفاف‌سازی شده، برعکس آنچه که مخالفین می‌گویند نرخ ارز شفاف‌سازی نیست اما به آنچه که در تلفیق مصوب شد متأسفانه دقت نکردند. در تلفیق بحث نرخ ارز دونرخی بودن دولت که (3850) تومان و (3500) تومان بود همه به صورت (3500) در آمد که جای تشکر از تلفیق دارد. در بودجه پیشنهادی تلفیق و دولت توجه به طرح سلامت است، در تحول سلامت و طرح سلامت اقشار آسیب‌پذیر را دریافته‌ایم. خیلی‌ها دنبال شکست این طرح بودند اما با افزایش اوراق به کمک طرح تحول سلامت در بودجه آینده و به‌ویژه تکمیل بیمارستان‌ها شتافته‌ایم که جای دفاع دارد. در بودجه پیشنهادی دولت و تلفیق تسویه (100) هزار میلیارد تومان از بدهی دولت به پیمانکاران، تأمین اجتماعی و شهرداری‌ها می‌باشد که قطعاً این امر مهم باعث رونق کسب و کار خواهد شد. توجه به وام اشتغال، افزایش وام ازدواج از ویژگی‌های مهم بودجه پیشنهادی است که امیدوارم دولت و به‌خصوص مجلس محترم راهکارهایی بیندیشند که جوانان عزیز بتوانند این وام‌های اشتغالزایی و این وام‌های ازدواج را دریافت نمایند. از (10) میلیون تومان به (15) میلیون تومان کار خوبی است اما نمایندگان محترم! دنبال راهکار باشیم، چرا که امروز بانک‌ها به‌خاطر ضمانت‌های عجیب و غریب پدر جوانان و مردم را درآورده‌اند و اصل پیشنهاد خوب است، اما اجرای آن است که باید راهکار عملی پیشنهاد بشود که متأسفانه فعلاً عملی نشده است. نکته مهم دیگر در بودجه پیشنهادی تلفیق که بسیار جای تقدیر و تشکر دارد بحث توجه به ارزش افزوده است. دولت پیشنهاد داده بود قانون مالیات بر ارزش افزوده به صورت مدل قدیمی گرفته شود، فشار زیادی بر تولیدکنندگان بود، بی‌عدالتی بود، بی‌برنامگی بود، اما کمیسیون تلفیق قبول نکرد و اعلام نمود که باید قانون جدید بیاوریم، قانون قدیمی منسوخ است. فشار بر تولیدکنندگان و پیمانکاران وارد شده است، عدالتی ایجاد نمی‌گردد، گرفتن مالیات بر ارزش افزوده به صورت سلیقه‌ای شده، مبهم است و غیرشفاف است و بعضاً محل کاسبی عده‌ای از کاسبان شده و محل از بین رفتن حق تولیدکنندگان شده است. دولت در بودجه پیشنهادی می‌خواست از طریق گرانفروشی سوخت، دوقیمتی شدن ارز، استقراض از بانک‌ها حدود (17) هزار میلیارد تومان درآمد کسب کند و شغل ایجاد نماید، اما تلفیق با پیشنهاد خود دولت و هماهنگی دولت آن را رد کرد و درآمدهای بهتری را شناسایی کرد، مانند افزایش مالیات از بانک مرکزی،‌ افزایش حقوق گمرک که جای تقدیر و تشکر از کمیسیون تلفیق دارد. در بودجه پیشنهادی از تولید و مصرف کالاهای داخلی حمایت خوبی شده، جرایم خاصی برای واردات پیش‌بینی‌ شده. از نکات مثبت بودجه پیشنهادی تلفیق و دولت این است که آموزش و پرورش را که می‌خواستند استانی کنند حذف شد و تلفیق آن را رد کرد. کمیسیون تلفیق حقوق‌های نجومی را تا حدودی ساماندهی کرد، حقوق‌های بالای (14) میلیون تومان باید تا (35) درصد مالیات پرداخت کنند. همکاران این را بدانند که زنگ‌ها و تلفن‌ها شروع شده و باید به این پیشنهاد کمیسیون تلفیق حتماً رأی بدهیم و این پیشنهاد خوب را تصویب کنیم. در بودجه پیشنهادی به طرح‌های توسعه‌ای و زیربنایی توسعه‌ای در بخش صنعت و معدن با مشارکت حداقل (51) درصد بخش خصوصی توجه شده، از دولت محترم خواهشمندیم ایمیدرو و ایدرو را در سرمایه‌گذاری در مناطق محروم که حرکت بسیار ارزشمندی است حمایت بیشتری نمایند. حمایت‌ها متأسفانه ضعیف شده. انتظار ما از دولت و مجلس این است که به فرهنگ و آموزش و پرورش به عنوان زیرساخت توجه کنند، در تأمین و تخصیص بودجه‌های فرهنگی و آموزش و پرورش توجه و عنایت بیشتری شود (وکیلی ـ متشکرم) انصافاً در این بودجه پیشنهادی نگاه به فرهنگ و آموزش و پرورش و معلمان و مدارس بسیار بسیار ضعیف و متناسب با فرهنگ و تمدن ایرانی (فرهنگی ـ خیلی ممنون) و اسلامی ما نمی‌باشد. ان‌شاء‌الله که با چکش‌کاری در بند بند بودجه این امر مهم آموزش و پرورش و فرهنگ توجه ویژه نمایند. باز هم از اعضای کمیسیون تلفیق و دولت محترم تشکر می‌نمایم.

محمد علی وکیلی
خیلی ممنون، مخالف بعد سرکار خانم زهرا سعیدی‌مبارکه هستند، بفرمایید.

زهرا سعیدی مبارکه
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم با عرض سلام خدمت ملت بزرگ ایران و نمایندگان محترم خانه ملت. امروز به شکرانه خداوند متعال بودجه سال 1397 کل کشور برای بررسی به صحن مجلس آمده است. جا دارد از زحمات همکاران عزیز که در تلفیق بودجه حضور داشتند، بالاخص جناب آقای دکتر تاج‌گردون تقدیر و تشکر نماییم، همچنین از بزرگواران سازمان برنامه و بودجه. امروز بنده به عنوان مخالف کلیات بودجه خدمت شما هستم. همکاران! همه ما اذعان داریم بودجه مهم‌ترین سند مالی کشور است و قطعاً دارای دو کارکرد اصلی و اساسی می‌باشد؛ اولین کارکرد سند دخل و خرج دولت بوده و دومین کارکرد برنامه و سیاست‌های دولت برای اداره و مدیریت کشور می‌باشد. چند نکته در بحث مخالفت بنده با کلیات بودجه مطرح است؛ 1 ـ باید قبول کنیم که دخل و خرج دولت بسیار نامیزان است، یعنی برای جبران کسری بودجه پیشنهادی باید هم از بخش خصوصی استقراض کنیم و هم از صندوق توسعه ملی برداشت کنیم و این روش، روش درستی نیست. 2 ـ باید قبول کنیم نظام اداری ما یک نظام بسیار فربه و درحال ترکیدن است، طوری که پیشنهاد دولت محترم بیش از (200) هزار میلیارد تومان برای هزینه‌های حقوق و دستمزد و غیره است. از ابتدای انقلاب در سال 58 سعی شده بود در نظام بودجه‌ریزی کشور سهم قابل توجهی به عمران اختصاص یابد، به‌طوری که در بودجه سال 73، (53) درصد بودجه عمرانی، در سال 75، (51) درصد، سال 76، (46) درصد و متأسفانه از سال 77 به بعد روند نزولی بودجه عمرانی کشور پایه‌گذاری می‌شود. این درحالی است که در (10) سال گذشته بودجه عمرانی کشور از (37) درصد فراتر نرفته، در سال 95 به (20) درصد و در نیمه اول امسال هم حدود زیر (10) درصد محقق می‌شود. اینک با این وضعیت انتظار عمران و آبادانی در کشور را هم داریم؟ وقتی از (73) هزار میلیارد تومان برای اشتغال (17) هزار و (500) میلیارد از بودجه عمرانی برداشته می‌شود آیا این کار مغایر اشتغالزایی نیست؟ مگر طرح‌های عمرانی غیر از این است که منجر به اشتغال می‌شود؟ چاپ اوراق و اسناد هم دو سالی است که بلای جان بودجه شده است، چاپ اوراق در کوتاه‌مدت ممکن است در قالب تأمین مالی پاسخگو باشد، اما در یک روند میان‌مدت پنج تا (10) ساله آسیب جدی به اقتصاد کشور وارد می‌کند و باعث افزایش بدهی‌های دولت می‌شود. دولت در تبصره (18) پیشنهاد داده بود که از منابعی که با سرمایه‌گذاران و سپرده از طریق صندوق توسعه ملی دولت به دست می‌آورد برای اشتغالزایی هزینه خواهد کرد. من روی سخنم با رئیس‌جمهور محترم، جناب آقای دکتر نوبخت و وزرای اقتصادی کابینه است. عزیزان! تا برنامه مشخصی برای اشتغال ارائه نشود دولت قادر به اشتغالزایی نخواهد بود و این وعده‌ها به نظر من امیدوار کردن بیهوده مردم خواهد بود. حل معضل اشتغال که من معتقد هستم به بحران‌ترین گردنه نظام منجر شده باعث حمایت از سرمایه‌گذاری است و با حمایت از سرمایه‌گذاری قابل انجام است. باید روند سرمایه‌گذاری را تسهیل کنیم و جناب آقای دکتر روحانی! در کشوری که در برخی مواقع صدور یک مجوز سرمایه‌گذاری (18) ماه طول می‌کشد با این وضعیت مشکل اشتغال حل نخواهد شد. به نظر من بایستی از سرمایه‌گذاران تندیسی از طلا و نقره ساخت و در مسیری هدفمند برای جذب سرمایه‌های ایرانیان خارج از کشور هموار شود و با آغوش باز سرمایه‌گذاران خارجی را جذب در سرزمین مادری‌مان کنیم. سرمایه‌گذاران با سود تسهیلات (20) درصد هیچ‌گاه سرپا نخواهد ماند، بانک‌ها را ملزم کنید از بنگاه‌داری دست بردارند، بانک‌ها را ملزم کنید بخشی از سود خود را از نظام بانکداری به سمت تولید با نرخ سود کم هدایت نمایند. و اما بحث شیرین یارانه‌ها و بازی پاسکاری مجلس و دولت؛ خواهشی که من دارم این است که قبل از اینکه ما بخواهیم بگوییم مقصر مجلس است یا مقصر دولت یک برنامه مشخصی برای بهره‌برداری و استفاده هدفمند از یارانه‌‌ها بدهیم، مطمئن باشید فقیرترین افراد اگر ببینند بچه‌های آنها شاغل خواهند شد گلایه‌ای نخواهد داشت ولی متأسفانه آن حس بی‌عدالتی در مردم است که اجازه نمی‌دهد که بخواهند از یارانه خودشان بگذرند. مثال بزنیم، وقتی شهرستان من (150) هزار از کل بودجه (8) میلیارد اعتبار بگیرد و ببیند که یارانه‌اش قطع بشود (80) میلیارد فوقش همان (8) میلیارد گیرش بیاید مسلماً گذشت نخواهند کرد و اینگونه برنامه‌ریزی نه به مصلحت کشور است و نه به مصلحت مردم. من نمی‌گویم که واقعاً یارانه‌ها قطع بشود، معتقدیم که دولت باید جرأت بکند که یک برنامه منظم و منسجم برای یارانه‌ها ارائه بدهد و از افراد دهک پایین حمایت بکند که ان‌شاء‌الله بتوانیم با یک برنامه‌ریزی هدفمند آن را صرف ایجاد اشتغال بکنیم. و نکته مهم من؛ بحث ملی استانی بودن بودجه است. حدود (80) درصد بودجه را ملی اعلام کردند و کمتر از (20) درصد بودجه به صورت استانی هزینه می‌شود، دلیل آن چیست؟ پس این‌همه تشکیلات اداری، مدیر، کارشناس، استانداری، سازمان برنامه و غیره در استان‌ها برای چیست؟ آیا فکر نمی‌کنید شناخت دوستان در استان‌ها بیشتر از افرادی است که در وزارتخانه‌ها کار را از دور دنبال می‌کنند؟ چرا اجازه نمی‌دهید بودجه به سمت استان‌ها سرازیر شود و کار توسط افراد در صف هدایت و حمایت شود؟ چند نکته دیگر هم عرض بکنم؛ طبق این بودجه آموزش و پرورش و بنیاد شهید بودجه‌شان استانی شده که من این را مخالف اصل (30) قانون اساسی می‌دانم و دولت واقعاً موظف است که وسایل آموزش و پرورش رایگان را برای همه ملت فراهم بکند. مگر می‌شود که بعداً در یک استان حقوق فرهنگیان پرداخت بشود، استانی مثل کرمانشاه زلزله بیاید و از آنجایی که به استانداران هم اجازه دادیم (10) درصد بودجه در ردیف را دستکاری بکنند معلم‌ها حقوق نگیرند؟ یک مورد دیگر اینکه شعار می‌دهیم از آموزش عالی و دانشگاه‌ها حمایت بکنیم. متأسفانه این کمتر دیدن و اینکه ما از نخبگان جامعه در این بودجه کمتر حمایت کردیم بایستی رفع بشود. یک مشکلی دیگری که داریم در تمام دنیا نخبگان از بهترین حقوق و مزایا برخوردارند، ما نمایندگان مجلس از آن بخش بالای حقوق پنج میلیون می‌گذریم اگر که به این رقم‌ و عدد می‌رسد، ولی اساتید و اعضای هیأت‌علمی دانشگاه‌ها را خواهش می‌کنم که عنایت ویژه داشته باشید. من دو خواهش هم از حضرت آقا دارم درخصوص بحث پاداش پایان‌خدمت فرهنگیان عزیز که خواهش داریم برای بحث مجوز برداشت از محل صندوق توسعه ملی اجازه بفرمایند و مورد بعد هم بحث بحران آب هست که واقعاً در برخی از استان‌ها چالش اصلی و ابربحران تبدیل شده، خصوصاً در استان اصفهان. خواهشی که ما داریم کسب اجازه بکنیم و ان‌شاء‌الله حضرت آقا اجازه بدهند که این برداشت از صندوق توسعه ملی صورت پذیرد که ان‌شاء‌الله ساماندهی دقیقی به بحث نظام‌مند شدن آب صورت بپذیرد. من دو مورد دیگر هم عرض بکنم، آن هم اینکه در حمایت از واحدهای داخلی الان شرکت‌هایی هستند که یا رو به نابودی هستند یا دارند تعطیل می‌شوند یا تعطیل شدند، از جمله شرکت پلی‌اکریل. من تشکر بکنم از آقای دکتر نوبخت و وزیر محترم صنعت و معدن بابت حمایت‌های ایشان از شرکت پلی‌اکریل که نفس تازه دمیده شد. خواهش می‌کنیم که چنین شرکت‌هایی همچنان حمایت بشوند. یک مورد هم تشکر از کمیسیون تلفیق بابت اینکه بازنشستگان فولاد را ردیفی برایشان در نظر گرفتند ولی اگر با این رقم (2500) تا بخواهیم قدم برداریم دوباره در سه ماه پایانی بایستی طرح و متمم بیاید و متأسفانه نمی‌شود که حقوق این بازنشستگان فولاد پرداخت نشود. خواهش من این است که ان‌شاء‌الله پیشنهاداتی که در صحن می‌آیند مورد تصویب همکاران بزرگوار ما قرار بگیرد. ان‌شاء‌الله که اتفاق‌های خوب و مبارکی پس از تصویب بودجه با توجه به اینکه در بحران اقتصادی هم قرار داریم بیفتد. از همه همکاران بزرگوار کمیسیون تلفیق و همکاران خودم تشکر می‌کنم و ان‌شاء‌الله که بتوانیم تصمیم‌ درستی در راستای حمایت و قضاوت عادلانه برای ملت شریف و بزرگوار ایران اسلامی بگیریم. به عشق حضرت زهرا یا زهرا.

محمد علی وکیلی
متشکرم، موافق بعدی جناب آقای سبحانی‌فر نماینده محترم سبزوار، جغتای هستند، بفرمایید.

رمضانعلی سبحانی فر
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم بله، امروز شانس سبزواری‌ها است. ضمن تقدیر و تشکر از همکاران محترم و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی که تلاش‌های بی‌وقفه‌ای را برای تدوین بودجه داشته‌اند و موافقت بنده به معنای موافقت با کلیات این لایحه است که اگرچه مواردی در این بودجه هست که پیشنهاداتی هم برای اصلاح آن از جمله توجه به امر آموزش و پرورش و حقوق فرهنگیان عزیز و بازنشستگان و عدالت حقوق‌بگیران را در بررسی جزئیات مطرح خواهیم کرد. اما همکاران محترم!‌ امروز دو موضوع مهم، یکی معیشت مردم، خصوصاً افراد زیر خط فقر و دوم تولید و اشتغال و امر بیکاری که یکی از مسائل مهم است و دغدغه همه مسئولین و افراد دلسوز کشور می‌باشد خوشبختانه در این لایحه مورد توجه ویژه قرار گرفته. یکی دیگر از موارد بارز این لایحه برای رسیدن به اهداف تعریف‌شده آن، آن است که نسبت به بودجه سنوات گذشته تغییرات اساسی در ساختار بودجه‌ریزی مشاهده می‌شود. در گذشته بودجه‌ریزی بیشتر با چانه‌زنی انجام می‌شد، ولی در این لایحه بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد و نسبت به گذشته‌ از شفافیت و انضباط مالی بیشتری برخوردار شده است که دستگاه‌های نظارتی به سهولت، دسترسی و کنترل و نظارت را انجام خواهند داد و جلوگیری از فسادهای مالی و اداری و انحراف بودجه خواهد شد و تغییر دیگری که در این لایحه دیده می‌شود آن است که کاهش ردیف‌های متفرقه و ساماندهی ردیف‌های اصلی و متفرقه و واگذاری تعداد زیادی از ردیف‌ها به استان‌ها که سهم استان‌ها در اعتبارات هزینه‌ای از (3/4) درصد به (3/24) درصد در سال 97 افزایش یافته و در اعتبارات سرمایه‌ای به بیش از (30) درصد در سال 97 بالغ گردیده است و موجب شده است که تعداد (868) طرح ملی تملک دارایی‌های سرمایه‌ای استانی شود و این به معنای تمرکززدایی و اختیارات بیشتر به استان‌ها می‌باشد. از دیگر موارد مثبت لایحه اولویت‌بندی بخش‌های مختلف می‌باشد که امروز یکی از نگرانی‌های و بحران‌های پیش‌رو مسأله آب و آبرسانی است که تعداد زیادی از روستاها هنوز با تانکر آبرسانی می‌شوند و فرسودگی شبکه‌های آب در شهرها و روستاها با وجود کاهش بارندگی و کمبود آب در کشور ما موجب می‌شود که صرفه‌جویی شود و اولویت دیگر محیط زیست است که نشان‌دهنده آن است که اتفاقات چندساله اخیر را در بحث محیط زیست مورد توجه قرار داده و بحث ریزگردها و آلودگی‌های هوا و امثال آن که امروز مردم با آن دست و پنجه نرم می‌کنند مورد عنایت قرار داده است. اولویت بعدی حمل و نقل ریلی است. یکی از شیوه‌های ارزان و مطمئن حمل و نقل ریلی است که می‌تواند در توسعه و رونق اقتصادی و ارزان حمل کردن کالا که تأثیر بر قیمت تمام‌شده محصولات خواهد داشت، شبکه ریلی انجام بگیرد. اولویت بعدی ساماندهی حمل و نقل عمومی که هم به لحاظ صرفه‌جویی در وقت، آلودگی هوا و امنیت و ارزان‌تر قرار دادن هزینه سبد حمل و نقل را برای مردم به وجود می‌آورد. اولویت بعدی که در بودجه دیده می‌شود توجه به ساماندهی بافت‌های فرسوده و مسکن است که در شرایطی که کشور ما در شرایط زلزله‌خیز بودن قرار گرفته و بافت‌های فرسوده زیادی حدود (11) میلیون حاشیه‌نشین و بافت فرسوده در کشور وجود دارد، هم کمک به رونق اشتغال و هم کسب و کار و هم مقاوم‌سازی را در بر می‌گیرد. اولویت بعدی بنیه دفاعی است که در شرایطی که استکبار جهانی هر روز به دنبال بحران در منطقه است، ضرورت دارد که بحث بنیه دفاعی را تقویت داشته باشیم. و نکته بعدی توجه به صنعت گردشگری است که با توجه به شرایط و پیشینه تاریخی کشور ما و میراث‌های فرهنگی که داریم بایستی زیرساخت‌های گردشگری را فراهم کنیم و ما اگر بتوانیم این زیرساخت‌ها را فراهم کنیم، اتکای به نفت از بین خواهد رفت و موجب خواهد شد که در بخش اقتصاد رونق بیشتری در اشتغال داشته باشیم و علاوه بر این تغییرات و اولویت‌بندی‌ها که صورت گرفته توجه ویژه‌ای به دو امر مهم امروز یعنی معیشت و اشتغال که دغدغه همه ما هست انجام گرفته است. گسترش عدالت اجتماعی از طریق بازتوزیع یارانه‌ها که یکی از موضوعات مهم است و بیش از (3) میلیون نفر زیر خط فقر مطلق به سر می‌برند، در این بودجه تلاش بر کاهش فقر مطلق شده است. خوشبختانه در سال جاری در همکاری مؤثر بین دولت و مجلس که مستمری افراد تحت پوشش کمیته امداد حضرت امام و بهزیستی سه برابر افزایش یافت، براساس لایحه دولت در تبصره (14) مقرر شده است تمام افرادی که میزان درآمد آنها از خط مستمری کمتر است مابه‌التفاوت آن را دریافت کنند و این گام اساسی برای کاهش خط فقر مطلق می‌باشد و نشان‌دهنده اهتمام دولت و مجلس برای حذف فقر مطلق است از این موضوع حداقل (3) میلیون نفر بهره‌مند می‌شوند و نکته بعدی اینکه براساس این تبصره اهتمام ویژه به امر بهداشت و سلامت مردم شده و حوزه سلامت از وجود منابع مالی مطمئن برخوردار شده است و بیمه سلامت که یکی از بزرگترین بیمه‌های کشور است و (41) میلیون نفر تحت پوشش دارد و امروز تا پایان سال (9000) میلیارد تومان بدهی دارد، در بودجه پیش‌بینی شده که (7500) میلیارد تومان اعتبار آن تأمین شود. موضوع جدی و مطالبه جامعه و جوانان و خانواده‌ها بحث تولید، اشتغال و رفع بیکاری است که در قالب تبصره (14) به یکی از مهمترین دغدغه‌ها پاسخ داده شده است. امروز حداقل (3) میلیون نفر بیکاری داریم که عمدتاً از جوانان و فارغ‌التحصیل دانشگاهی هستند و خیل عظیم فارغ‌التحصیلان جویای کار هم در راه است. در این لایحه با توجه به عملیاتی نگاه کردن به امر اشتغال و تولید و محل تأمین و مصارف و اولویت‌بندی را به خوبی در بودجه می‌بینیم. اول اینکه طرحهای نیمه‌تمام که سرمایه کشور هستند،‌ سال‌ها بلاتکلیف مانده‌اند و از بین می‌روند و فرسوده می‌شوند، حدود (70) هزار پروژه نیمه‌تمام داریم که (65) هزار استانی و (5000) پروژه ملی و نیاز به (500) هزار میلیارد تومان پول داریم که با تدبیری که در بودجه شده و اگر این امر ادامه پیدا کند با این روش حدود (20)‌ سال طول خواهد کشید که این پروژه‌ها به اتمام برسد. در بودجه براساس تبصره (19) که دیده شده، از طریق واگذاری (14) هزار پروژه از این پروژه‌های نیمه‌تمام به بخش خصوصی و مشارکت دولت با بخش خصوصی را پیش‌بینی کرده و خود این امر موجب اشتغال‌زایی و اتمام پروژه‌ها خواهد شد و همچنین منابع مشخص برای تأمین اعتبار لازم برای اشتغال دیده شده است که از محل منابع صندوق توسعه ملی (15) هزار میلیارد تومان و از محل جابه‌جایی اعتبارات عمرانی (20) درصد که به مبلغ (12) هزار میلیارد تومان و از منابع عمومی و کمک بانک‌ها و بازار سرمایه به حدود (30) هزار میلیارد تومان و همچنین فاینانس خارجی پیش‌بینی شده است که این امر می‌تواند به بخش تولید و اشتغال کمک کند که به خوبی در این لایحه بودجه محل صرف آنها به صورت تسهیلات (فرهنگی ـ خیلی متشکر) و وجوه اداره‌شده و یارانه تسهیلات و کمک بلاعوض برای تقویت تولید و اشتغال دیده شده و مورد توجه قرار گرفته که این مبالغ از طرفی در بخش حمل و نقل عمومی، کمک به محیط زیست و اولویت به امر کشاورزی، (فرهنگی ـ وقتتان تمام شده) خرید تضمینی محصولات کشاورزی و بخش صنعت و بخش IT و کشت‌های گلخانه‌ای دیده شود. والسلام علیکم و رحمه الله

مسعود پزشکیان
متشکرم.

محمد علی وکیلی
مخالف بعدی جناب آقای فولادگر هستند، بفرمایید.

حمیدرضا فولادگر
مخالف
سلام علیکم و رحمه الله اعوذ بالله من الشیطان الرجیم ـ بسم الله الرحمن الرحیم پیشاپیش هم فرارسیدن ایام شهادت حضرت صدیقه کبری، فاطمه زهرا (سلام‌الله‌علیها) را تسلیت عرض می‌کنیم و هم فرا رسیدن دهه فجر انقلاب اسلامی و اینکه نظام ما در آستانه چهلمین سال ان‌شا‌ءالله امیدواریم به راه خودش پرفروغ ادامه بدهد و مشکلات کشور حل شود. در ارتباط با بودجه 97، اولاً در مقدمه عرض کنم اینکه بنده اینجا به عنوان مخالف در خدمت عزیزان و در پیشگاه ملت عزیز صحبت می‌کنم به معنی نادیدن گرفتن زحمات دولت عزیز در تهیه لایحه بودجه و همچنین سازمان برنامه و بودجه و کارشناسان عزیز و مسئولین نیست و همچنین زحماتی که همکاران ما در کمیسیون تلفیق انجام دادند. من همین جا باید از ریاست، هیأت‌رئیسه و اعضای کمیسیون تلفیق تشکر کنم. اصلاحاتی هم که در لایحه بودجه در کمیسیون تلفیق انجام شده به لحاظ کارشناسی اکثراً اصلاحات درستی بود، بنده هم به عنوان یک نفر خدمتگزار مردم خیلی از اصلاحات کمیسیون تلفیق را تأیید می‌کنم، اما آنچه که بنده را واداشت که اینجا خدمت عزیزان به عنوان مخالف صحبت کنم چند تا نکته‌ای است که اینها به عنوان نقاط ضعف اساسی لایحه بودجه است که هم در لایحه بودجه است، هم همچنان در کمیسیون تلفیق باقی است. به هر حال اینها خدمت عزیزان و ملت عزیز ایران عرض شود. اولاً همچنان ساختار بودجه‌ریزی ما همان شیوه قبلی را دارد ادامه می‌دهد، با یک اصلاحات اندکی که امسال با آن مواجه شدیم،‌ بحث بودجه‌ریزی عملیاتی، قدم‌های اولیه برداشته شده،‌ هنوز ما نمی‌توانیم به این بودجه بگوییم «بودجه عملیاتی». بودجه عملیاتی تعریف دارد، بودجه انعطاف‌پذیر و FLexible و بودجه‌ای که متناسب با درآمدها، هزینه‌ها را باید تعریف کرد، تعریف دارد. همچنان نظام بودجه‌ریزی ما نظام بودجه‌ریزی ثابت است، یک بخش‌هایی از بودجه را به صورت آزمایشی آوردیم در شیوه بودجه‌ریزی عملیاتی، بنابراین هنوز نمی‌توانیم ادعا کنیم که این بودجه ما بودجه عملیاتی است، این مطلب اول. تا وقتی که ساختار بودجه‌ریزی ما اصلاح کامل نشود نمی‌توانیم ادعا کنیم بی‌نقص است. امیدواریم حرکتی را که سازمان برنامه شروع کرده بتواند ادامه بدهد و هم بودجه‌ریزی عملیاتی و هم بودجه‌ریزی انعطاف‌پذیر بتواند مشکلات نظام بودجه‌ریزی ما را حل کند. دومین نکته این است، دقت کنید عزیزان! دوسوم ارقام بودجه از دسترس و نظارت مجلس به نحوی خارج است. (1200) هزار میلیارد تومان رقم کلی بودجه است، حدود (800) هزار میلیارد تومان این بودجه شرکت‌ها، بانک‌ها و مؤسسات انتفاعی است. من از شما همکاران عزیز سؤال می‌کنم چند نفر از ما وقت کردیم، توانستیم یا اصلاً اجازه یافتیم یا این فرصت شده در کمیسیون تلفیق یا کمیسیون‌های تخصصی که وارد این ارقام شویم؟ درست است، شرکت‌های دولتی و مؤسسات انتفاعی وابسته به دولت و بانک‌ها هستند، عددهای کلی اینها در جداول بودجه هست، ولی ما چقدر فرصت می‌کنیم وارد شویم؟ این به همان اشکال اول و ساختار بودجه‌ریزی‌مان برمی‌گردد. من اینجا دارم خدمت آقای دکتر نوبخت عرض می‌کنم، اولش هم از زحمات سازمان و هم از زحمات دوستان تلفیق تشکر کردم، اما واقعاً‌ این شیوه نظام بودجه‌ریزی را چه زمانی قرار است اصلاح کنیم؟ چند سال است مرتب تکرار می‌کنیم و باز به ایام بودجه می‌رسیم، می‌گوییم ان‌شا‌ءالله برای سال‌های آینده یادمان باشد. به هر حال دوسوم رقم‌های بودجه ما در این بخش خارج از بودجه عمومی شرکت در بودجه‌های شرکت‌ها، بانک‌ها و مؤسسات انتفاعی می‌رود و عملاً به آن پرداخت نمی‌شود. این یک ضعف بزرگ نظام بودجه‌ریزی ماست. تا این هم اصلاح نشود ما هر سال اگر عمری باقی باشد در این دوره نماینده باشیم می‌آییم و این صحبت را خواهیم کرد که این همچنان یک نقطه ضعف است. سومین ایراد؛ عزیزان! (430)، (440) هزار میلیارد تومان بودجه عمومی دولت است، (60) هزار میلیارد تومان بودجه عمرانی است، پارسال (70) هزار میلیارد تومان بوده است. کاهش که پیدا کرده هیچ، نسبت بودجه عمرانی به بودجه جاری یک‌هفتم است. ما چطور می‌خواهیم کشور را توسعه بدهیم؟ چطور می‌خواهیم در کشور عمرانی و آبادی ایجاد کنیم؟ یک‌هفتم بودجه عمومی دولت بودجه عمرانی است، ممکن است توضیح بدهید که بله، ما روش‌هایی گذاشتیم، PPP مشارکت عمومی و خصوصی، روش‌های فاینانس، روش‌های مشارکت‌های دیگری که برای بخش خصوصی گذاشتیم. اما چقدر توانستیم عملی کنیم؟ من خدمت جناب آقای نوبخت عرض کنم،‌ بیایند اینجا بگویند چقدر ما توان بخش خصوصی را در بخش عمرانی، بخش تولید و سرمایه‌گذاری‌ها آوردیم به کار گرفتیم؟ ما هم قبول داریم منابع دولت محدود است، ما قبول داریم خیلی از درآمدها محقق نمی‌شود، تحریم‌ها، بحث‌های انتقال درآمدهای نفتی، همه اینها را قبول داریم، اما تا کی می‌خواهیم این شیوه را ادامه بدهیم؟ یک‌هفتم بودجه عمومی شد عمرانی، تخصیص‌های آن را هم امسال که سال 96 است می‌دهیم که در ماه یازدهم بیایند گزارش بدهند چقدر تخصیص داده‌اند. تا وقتی از توان بخش خصوصی استفاده نکنیم، توان بخش خصوصی را به کار نگیریم، هم در پروژه‌های عمرانی، هم تولید و هم خدمات، تا بار را از روی دوش دولت برنداریم همین داستان تکرار می‌شود. ما همه مشکلات‌مان را می‌خواهیم با بودجه عمومی دولت حل کنیم، آن هم با یک‌هفتمی که عمرانی است، آن هم با این (60) هزار میلیارد تومانی که معلوم نیست چقدرش تخصیص پیدا کند، چقدرش پرداخت شود. با این شیوه همین داستان که هست، ما این همه پروژه‌های نیمه‌تمام را داریم و این همه مناطق کمتر توسعه‌یافته و این همه توقعات و انتظاراتی که هست. این هم سومین ایراد مهم بودجه است که چه در لایحه و چه در گزارش کمیسیون تلفیق همچنان باقی است. چهارمین ایراد را عرض کنم که اینجا هم درددل داریم، بحث صندوق توسعه ملی. ببینید! سیاست‌های برنامه ششم تصریح کرده صندوق توسعه ملی را از قوانین بودجه‌ای و قوانین جاری خارج کنیم. بند (18) سیاست‌های اقتصاد مقاومتی تصریح کرده کاهش وابستگی به نفت تا صفر شدن آن. بله، ما تشکر می‌کنیم، درآمدهای مالیاتی امسال از درآمدهای نفتی جلو زده است، این اقدام درست است، در راستای سیاست اقتصاد مقاومتی است. من همین جا عرض کنم که از دولت هم تشکر می‌کنیم، درآمدهای مالیاتی دارد از درآمدهای نفتی هم بیشتر می‌شود، به شرط اینکه رونق باشد،‌ به شرطی که در حالت رکود فشار به اقشاری که الان داریم از آنها درآمد می‌گیریم نیاوریم. به جای اینکه در سطح حرکت کنیم فرارهای مالیاتی را پیدا کنیم، جامعه هدف را گسترش بدهیم، مؤدیان را بیشتر پیدا کنیم،‌ مدام در عمق برویم و از همین‌هایی که دارند مالیات می‌دهند، فشار روی اصناف، خصوصاً واحدهای کوچک و متوسط بیاید، الان نصف مالیات بر‌ ارزش افزوده شده جرایم مالیات ارزش افزوده، نصف این درآمد جرایمش است. ما تا کی می‌خواهیم این فشار را روی دوش افرادی بیاوریم که بیشتر بار روی دوش اینها است. نرخ رشد اقتصادی ما به لطف درآمدهای نفتی و شرکت‌های بزرگ و پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌ها، فولاد و مس بالا رفته، در طبقات متوسط به پایین، در بنگاه‌های کوچک و متوسط، در اصناف رکود است. حالا باز بار مالیاتی را روی دوش اینها بگذاریم؟ برویم فرارهای مالیاتی را پیدا کنیم. به بحثم برگردم، سیاست‌های اقتصاد مقاومتی گفته کاهش درآمدهای نفتی، بند (10) سیاست‌های برنامه ششم با صراحت گفته منابع صندوق توسعه را از دسترس قوانین عادی خارج کنیم. این چه شیوه‌ای است که دولت در پیش گرفته است که ما می‌آییم یک؛ در تبصره (32) درصد می‌آوریم، برای اینکه (30) درصد ابتدای برنامه ششم است، سالی (2) درصد هم باید اضافه شود، (32) درصد می‌آوریم، (12) درصدش را بر می‌داریم به تبصره (4) می‌بریم در یک جدولی ریالی‌اش می‌کنیم، زیرش هم می‌نویسیم بازگشت از منابع،‌ یعنی دیگر به صندوق برنمی‌گردد. همه آن ریالی، اسمش را می‌گذاریم صندوق توسعه. بعد هم می‌رویم مجوز می‌گیریم، در مجوزی که می‌گیریم مثلاً این نزدیک (6) میلیارد دلار می‌شود (4) میلیارد دلار. عزیزان! من این را عرض کنم، چهار، پنج تا از اینهایی که در این جدول بودند بعد از أخذ مجوز حذف شده، اینهایی که حذف شده را طلبکار نظام می‌کنیم، طلبکار مقام عالی‌رتبه نظام می‌کنیم. پارسال که برنامه ششم تصویب کرد همسان‌سازی و رساندن حقوق بازنشستگان عزیز به (80) درصد یا (90) درصد، به شورای نگهبان رفت، شورای نگهبان بنا بر وظیفه قانونی‌اش ایراد اصل (75) گرفت، به مجلس آمد و رفت به مجمع تشخیص، نهایتاً شد همسان‌سازی. عزیزان! یک سال است در فضای مجازی علیه شورای نگهبان دارند فضاسازی می‌کنند که بازنشسته‌های عزیز! می‌دانید چه کسی نگذاشت حقوق شما اضافه شود؟ شورای نگهبان. مجلس تصویب کرد، شورای نگهبان نگذاشت. شورای نگهبان یک وظیفه قانونی دارد (فرهنگی ـ متشکر) که مغایر اصل (75) نباشد. حالا داریم این فضا را به مقامات عالی‌رتبه نظام منتقل می‌کنیم. می‌گوییم می‌دانید چه کسی مجوز نداد که بازنشسته‌های عزیز و سیستانی‌ها عزیز، محیط زیست و حمل و نقل هم از صندوق توسعه استفاده کنند؟ (فرهنگی ـ وقت شما تمام شده) آن کسی که باید مجوز می‌داد. این روش صحیح نیست. ما نیاییم در مقابل عمل انجام‌شده قرار بدهیم. ما در بودجه دفاعی در احکام دائمی و در برنامه ششم (5) درصد حکم داشتیم، اینها را در خود بودجه می‌آوردیم. اصلاً منت سر صندوق توسعه نگذاریم، بگذاریم همان (20) درصد را در بودجه عادی بیاوریم. اسمش را نیاوریم (32) درصد که در عمل انجام‌شده قرار بدهیم، (نایب‌رئیس ـ خیلی ممنون، وقت شما تمام شده) (20) درصد بیشتر عمل کنیم. خیلی عذرخواهی می‌کنم، باز هم از کارهایی که انجام شده تشکر می‌کنم و اینها نقطه ضعف‌های کلی بودجه بود. خیلی عذر می‌خواهم.

مسعود پزشکیان
خیلی ممنون، موافق بعدی را دعوت کنید.

محمد علی وکیلی
موافق بعدی جناب آقای جعفرپور نماینده محترم لارستان، خنج و گراش هستند، بفرمایید.

جمشید جعفرپور
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم وظیفه می‌دانم در ابتدا از دولت محترم و کمیسیون تلفیق تشکر کنم که متنی قابل دفاع و قابل مطالعه را برای بررسی در صحن مجلس فراهم کردند. بی‌شک بودجه پیشنهادی امسال مثل همه سالهای دیگر تلفیقی از نقاط قوت و ضعف دارد، نقاط قابل دفاع و نقاط لازم‌الاصلاح. دغدغه مشترک مخالف و موافق هم دستیابی به یک بودجه کارآمد است. در این نیت موافق و مخالف شکی وجود ندارد. گرایشات موافقین و مخالفین را هم اگر توجه بفرمایید خودش بهترین نماد و نشانه برای این نتیجه‌گیری است. اما من یک سؤال اساسی از مخالفین محترم دارم، فارغ از آرمانهایی که همه ما داریم، فارغ از ایده‌آل‌هایی که برای کشور در نظر داریم، با توجه به واقعیات و شرایط محیطی که در آن به سر می‌بریم، اگر شما بخواهید بودجه بنویسید آن بودجه جایگزین شما چقدر متفاوت با بودجه فعلی می‌شود؟ اگر فرض بفرمایید امروز کلیات بودجه رد شود و به تلفیق برگردد، آن چیزی که از تلفیق می‌آید چه مقدار متفاوت خواهد بود؟ یعنی ما در این فضا و در این ظرف واقعیات باید داوری کنیم. سؤال دیگر؛ ملاک مقبولیت یک بودجه چیست؟ مأموریت بودجه چیست؟ غیر از این است که باید در جهت پیشبرد برنامه‌های توسعه باشد؟ به سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری توجه داشته باشد؟ احکام دائمی را مورد توجه قرار بدهد؟ اولویت‌های جاری کشور را ملاحظه کند؟ قطعاً اشتغال و اقتصاد جزء اولویت‌های ماست، اما ما اقتصاد را برای چه می‌خواهیم؟ جز برای وسیله‌ای به عنوان رشد و تعالی جامعه و افراد جامعه است،‌ برای از بین بردن آسیب‌ها است؟ بنده می‌خواهم اینجا از این فرصت استفاده کنم در ضمن دفاعی که از کلیات لایحه دارم به یک نکته‌ای که باید در بررسی تبصره‌ها توجه شود تذکر بدهم. غنای اقتصادی همراه با فقر فرهنگی ما را به مقصد نمی‌رساند، لذا در کنار توجهی که به مسائل اقتصادی و اشتغال و حوائج ضروری و روزمره می‌کنیم، حتماً باید مسائل فرهنگی، اخلاقی و هویتی خودمان را مورد توجه قرار بدهیم. اگر صرف اقتصاد می‌توانست همه مشکلات ما را برطرف کند، اگر اقتصاد توانمند می‌توانست همه آسیب‌های اجتماعی را از بین ببرد، چرا در اقشاری که مشکل اقتصادی،‌ مشکل مسکن، مشکل اشتغال و مشکل درآمدی ندارند ما آسیب‌های اجتماعی را به وفور مشاهده می‌کنیم؟ طلاق، اعتیاد و آسیب‌های اخلاقی از کجا آمده است؟ بنابراین در کنار توجهات اقتصادی، توجهات فرهنگی هم همزمان لازم است. این بودجه حتماً ضعف‌هایی دارد، اما وقتی در سرجمعش با هم می‌سنجیم ما را به این سمت می‌برد که با کلیاتش موافقت کنیم. بعضی از ضعف‌هایی که بعداً باید در بررسی به آن توجه شود را من متذکر می‌شوم. ما باید به اقشار لازم‌التکریم بیش از این توجه کنیم، مثل بازنشسته‌های محترم. (1000) میلیارد و بلکه (2000) میلیارد اصلاً کفاف آن توجه و تکریم لازم را نخواهد داشت. به معلمان، دبیران،‌ فرهنگ‌سازان و آینده‌سازان این مملکت باید توجه بیشتری کنیم. ایثارگران و اقشار آسیب‌پذیر باید در محل و مرکز توجه ما باشند. توجه به نهادهای خودجوش، کم‌هزینه و پرثمر فرهنگی. من می‌خواهم استفاده کنم،‌ زمانی که دولت محترم لایحه را پیشنهاد کرد و منتشر شد، متأسفانه یک جو و سازماندهی در فضای مجازی ایجاد شد،‌ برای اینکه این نهادهای پرثمر و کم‌هزینه را به عنوان مانع اشتغال معرفی کنند. اولاً میزان بودجه‌ای که به عنوان کمک به این نهاد داده می‌شود چند‌هزارم درصد کل بودجه کشور است، چندصدم درصد بودجه فرهنگی کشور است، بخشی از بار سنگین دستگاه‌های عریض و طویل فرهنگی کشور را همین نهادهای کوچک و جمع و جور و چابک دارند به دوش می‌کشند. نظارت قابل قبول است و حتماً باید انجام شود، اما متأسفانه اساس یک کار درست به خاطر این تلقین‌ها و فضاسازی‌ها به هم خورد. بودجه نقاط قوت فراوانی هم دارد که من به آنها اشاره می‌کنم. اول توجهی که به عدالت مالیاتی کرده، اصلاح مالیات پلکانی حقوق کارکنان جزء نقاط قوت و قابل دفاع بودجه امسال است. دنبال شفافیت مالی است، اینکه بر اعتبارات پرداخت‌شده به نهادهای عمومی میزان نظارت را بالا برده، بافت‌های فرسوده را مورد توجه قرار داده است. از طرح تحول سلامت البته به شکل مدیریت‌شده حمایت کرده، حق هم همین است،‌ با توجه به شرایط موجود کشور حتماً ما باید مدافع و حامی طرح تحول سلامت باشیم. این از نکاتی است که رضایت عمومی جامعه را جلب کرده، البته به شکل هدایت‌شده و نظارت‌شده. بحث افزایش قیمت حامل‌های انرژی که بدون توجه به میزان مصرف آنها مطرح شده بود، خوشبختانه با ملاحظات اجتماعی که کمیسیون تلفیق داشت هرچند هدفش هم اشتغال بود و هدف مقدسی بود، ولی در عمل نارضایتی نقد و رضایت نسیه را به دنبال داشت حذف شد، اما باید به شکل مدیریت‌شده برای گروه‌های پرمصرف این افزایش قیمت ان‌شا‌ءالله در صحن صورت بگیرد. بحث پرداخت یارانه‌ها به سمت اقشار آسیب‌پذیر، الان با مجوزی که به دولت داده شده امید این است که دولت از این مجوز استفاده کند و هرچه زودتر به سمت اقشار آسیب‌پذیر یارانه‌ها را هدایت کند. توجه به بنیه دفاعی نقطه قوت دیگری است که در لایحه وجود دارد. الان با گذشت این مدت از برجام برای ما ثابت شده که مذاکرات و توافقات کفایت لازم را ندارد، ما در جهان پرآشوب، بی‌نظم و بی‌قانونی هستیم که از محیط‌ها و زورهای بین‌المللی با شکل ظالمانه دارد استفاده می‌شود. ما باید به عنوان یک اولویت و یک بازدارنده به توان دفاعی‌مان توجه کنیم و بیش از این که الان هست باید توجه صورت بگیرد. نکته آخر بنده به مخالفین محترم این است که پیشنهاد روی میز پیشنهاد نهایی نیست، این بودجه نهایی کشور ما نیست. امکان دارد و لازم هم است که ما با پیشنهادهایمان بیاییم بودجه را اصلاح کنیم. نقاط ضعفی را که همه به آن اذعان داریم به قوت تبدیل کنیم، آنها را اصلاح کنیم و بر نقاط قوت فراوانی هم که وجود دارد را هم بیشتر تأکید کنیم. من باز مجدداً به عنوان آخرین نکته خودم عرض می‌کنم در کنار مسائل اقتصادی، در کنار معیشت و در کنار همه مسائل مهم، مسأله فرهنگ به عنوان یک اولویت باید مورد توجه قرار بگیرد و ان‌شا‌ءالله ما شاهد این باشیم که بودجه سال 97 به شکل اجرایی و کارآمدی بتواند بخشی از مسائل و مشکلات جاری کشور را برطرف کند. والسلام علیکم و رحمه الله

محمدحسین فرهنگی
بسیار متشکر از رعایت وقت.

مسعود پزشکیان
متشکرم، ما الان برای تنفس جلسه را ختم می‌کنیم. ادامه بررسی و نقد در ساعت (2) خواهد بود. از نمایندگان محترم درخواست می‌کنیم که تأخیر نداشته باشند، به خاطر اینکه یک تعداد از عزیزان ما به خاطر وضعیت آب و هوایی نتوانستند خودشان را به مجلس برسانند. در نتیجه حضور عزیزان در جلسه ضروری است، تأخیرکنندگان را اعلام خواهیم کرد. فعلاً جلسه را ختم می‌کنیم.

علی اردشیرلاریجانی
عرض شود که من یک نکته‌ای را عرض کنم، چون مسأله نسبتاً مهمی است و مربوط به پاداش پایان‌خدمت بازنشستگان وزارت آموزش و پرورش است. چون امروز هم در بعضی از اظهارات گفته شد این حذف شده، من می‌خواستم هم معلمین عزیز ما مطلع باشند، قبلاً‌ دولت این را در تبصره (4) آورده بود که از صندوق گرفته شود، صندوق برای امر دیگری ساخته شده و مخالف سیاست‌های کلی بود. ولی در تغییراتی که در جداول داده شده، در ردیف (53000046) این تسویه مطالبات موضوع پاداش پایان‌خدمت بازنشستگان وزارت آموزش و پرورش (3500) میلیارد تومان در نظر گرفته شده، از این نظر نگرانی وجود ندارد. لذا این نگرانی برای عزیزان معلم ایجاد نشود، هم رقم این مبلغ قدری اضافه شد و در این جا در نظر گرفته شد.

غلامرضا کاتب
آقای دکتر! چند نفر از همکاران تذکر دارند.

علی اردشیرلاریجانی
عیبی ندارد، تذکر هم بدهند.

غلامرضا کاتب
خانم زرآبادی! در موضوع تذکر دارید؟ متشکر. آقای بیگدلی در موضوع تذکر دارید؟ بفرمایید.

احمد بیگدلی
تذکر آیین نامه
بسم الله الرحمن الرحیم عرض سلام و ادب و احترام و خسته‌نباشید خدمت همکاران گرانقدر. آقای دکتر لاریجانی! طبق ماده (186) آیین‌نامه داخلی مجلس ما بعد از اینکه لایحه توسط دولت به مجلس ارائه می‌شود و در کمیسیون تلفیق بودجه بررسی می‌شود و به صحن می‌آید، در صحن باید بررسی شود. ولی ببینید! اصل مسائل بودجه متأسفانه در صحن که مربوط به جداول و ردیف‌ها است بررسی نمی‌شود. آقای دکتر لاریجانی! من یک سؤال از حضرت‌عالی دارم،‌ مثال دارم می‌زنم، فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی چه مشکلی از این مملکت می‌خواهد حل کند که ما (20) میلیارد برایش گذاشتیم؟ یا فرهنگستان علوم‌پزشکی ایران یا بنیاد ایران‌شناسی و همین‌طور الی آخر. من از حضرت‌عالی خواهش می‌کنم اجازه بدهید، وقت بگذاریم، سعه‌صدر که دارید، از همین سعه‌صدرتان در بودجه هم استفاده شود، به نماینده‌ها اجازه بدهید، این جداول و ردیف‌ها است که فردا، پس‌فردا حقوق‌های نجومی ایجاد می‌شود، بعد می‌گویند بله، مجلس اجازه داده حقوق‌های نجومی ایجاد شده است. ما متأسفانه به جداول و ردیف‌ها رسیدگی نمی‌کنیم، بیشتر به تبصره‌ها اهمیت می‌دهیم و این مشکلات ایجاد می‌شود، متشکرم.

علی اردشیرلاریجانی
البته آن بحث حقوق‌های نجومی ربطی به قانون نداشت، چون اگر داشت که چطور برگرداندند؟ خلاف قوانین‌شان بود و الان در دادگاه دارد مطرح می‌شود، ربطی به این نداشت. ولی در عین حال پیشنهاد شما را وقت می‌گذاریم، حرفی نیست.

غلامرضا کاتب
جناب آقای ادیانی بفرمایید.

سیدعلی ادیانی
تذکر آیین نامه
بسم الله الرحمن الرحیم جناب آقای دکتر! من تذکر دارم، تذکرم ناظر بر مواد (186) و (148) و بند (11) ماده (24) است. استدعای بنده این است که به این نکاتی که عرض می‌کنم مثل همیشه عنایت ویژه داشته باشید. نکته اول ماده (186) است. جناب‌عالی استحضار دارید که برابر ماده (186) دولت مکلف است تا (15) آذر لایحه بودجه را تقدیم کند و در کنار این ما در برنامه در ماده (121) برنامه ششم جناب آقای دکتر لاریجانی! دولت را مکلف کردیم که گزارش نظارتی سالانه قانون برنامه ششم را همزمان با تقدیم لوایح تقدیم مجلس کند. روزی که رئیس‌جمهور محترم گزارش می‌فرمودند من دقت کردم، آن چیزی که مکفی این موضوع باشد نبود،‌ من مکتوب هم ندیدم. اگر گزارش مکتوب نداده استدعا می‌کنم که محبت بفرمایید دستور بفرمایید این گزارش برابر ماده (121) برنامه ششم تقدیم مجلس شود. تذکر دوم بنده ناظر به گزارش کمیسیون محترم تلفیق است و این تذکر ناظر به ماده (148) است. من از دوستان خوبم در کمیسیون تلفیق تشکر می‌کنم، محبت کردند. اما گزارشی که دادند، دو تا گزارش در اختیار ما قرار گرفت،‌ یکی جایگزین (1) است، همکاران محترم دقیقاً عنایت کنند، جایگزین (1) به تاریخ 28/10/ است، یعنی همان تاریخ مربوط به گزارش اول را زده و این خلاف آیین‌نامه است. وقتی جایگزین می‌آید به حکم آیین‌نامه من نماینده و نمایندگان (10) روز وقت دارند پیشنهاد بدهند. این باید با دستور حضرت‌عالی رعایت شود که پیشنهادهای ما، چون تغییر حاصل شد، در برخی از مواد و مطالبش تغییر حاصل شده،‌ اضافاتی با این جایگزین انجام گرفت. (رئیس ـ خیلی ممنون) لذا پیمان ماده (148) لازم است. نکته دوم؛ چاپ مربوط به جداول و ردیف‌ها است که این به چاپ 6/11/ است. این هم نیاز به رعایت (10) روزه را دارد. لهذا این حق نمایندگان است که بتوانند این (10) روز روی آن کار کنند. ضمن اینکه در این جداول اصلاحات بلاوجهی انجام گرفته است. من مطالبی دیدم که مصلحت نمی‌دانم از پشت تریبون بیان کنم. دوستان می‌دانند که برابر قانون عزیزان و اعزه‌ای که به نحوی ذی‌مدخل در تدوین کمیسیون تلفیق و بودجه هستند نباید اعتبارات، ردیف‌ها و مسائل خاص مربوط به حوزه انتخابیه‌شان را بگنجانند. در این مطالبی وجود دارد، من مصلحت نمی‌دانم، جناب‌عالی دستور بفرمایید که واقعاً‌ بررسی کنند. مرکز پژوهش‌ها علت این تغییرات محسوس در ردیف‌ها و جداول را به نمایندگان گزارش بدهد. نکته سوم بند (11) ماده (24) بحث شأنیت مجلس است. (3000) میلیارد در اختیار مجامع استان‌ها قرار دادند. همکاران عزیز! صادقانه عرض می‌کنم،‌ این همان بلایی که ماده (180) بر سر مجلس نهم آورده بر سر شما خواهد آورد. اولاً معلوم نیست که اصلاً تخصیص پیدا کند، از همین الان زنگ دستگاه‌های اجرایی به نمایندگان به صدا در آمد که شما را به حضرت عباس این اعتباری که در اختیار است، تازه معلوم نیست اصل گوشت لخم کجاست، یک تکه‌ای این وسط در اختیار نمایندگان افتاده، مثلاً فرض بفرمایید برای مازندران (8) میلیارد. (رئیس ـ متشکریم) من استدعا می‌کنم جناب‌عالی که بحمدالله تعالی همواره برای حفظ اقتدار و شأنیت مجلس دغدغه داشتید این عنایت را بفرمایید، این را گلوبال، دوستان تصمیم بگیرند،‌ همان برادران خوبم در کمیسیون تلفیق برای آنهایی که اولویت امروز کشور است، مثلاً کار ریل،‌ ریل برقی، خط آهن، آب و مواردی دیگر تقسیم کنند،‌ خود دولت. چرا من باید بدنام شوم؟

علی اردشیرلاریجانی
این تذکر نیست، شما پیشنهادی دارید، پیشنهادتان را مطرح کنید.

سیدعلی ادیانی
تذکر از باب بند (11) ماده (24) است، من این را خلاف اقتدار و حق نمایندگی نماینده می‌دانم. ما را به اینجا نکشانند. بسیار در ابهام قرار می‌گیریم و بدنام می‌شویم و در مظان اتهام و هیچ‌کس هم پاسخگو نخواهد بود. رسانه‌ها و غیره و غیره یک‌کلاغ و چهل‌کلاغ، خدای‌ناکرده به ضرر مجلس و نمایندگان است. (رئیس ـ متشکریم) من تشکر می‌کنم، اگر این سه مورد را جناب‌عالی صحیح و وارد می‌دانید اظهارنظر بفرمایید.

علی اردشیرلاریجانی
نه، وارد نمی‌دانم. جالب است شما چند بار گفتید که من مصلحت نمی‌دانم بگویم، ولی همه را گفتید، دیگر چه باقی گذاشتید؟ نکته‌ای که فرمودید در مورد این که مبالغی در اختیار نمایندگان است، در اختیار نمایندگان نیست. این منابعی است که در منطقه خودشان و شهر خودشان برای پروژه‌ها می‌توانند توصیه کنند وگرنه هیچ رقمی در اختیار نماینده وجود ندارد. من می‌خواستم بگویم که یک وقت اشتباه نشود. آن نکته‌ای که شما می‌فرمایید این منابع را برای سه، چهار تا کار انتخاب کنند، آن را حتماً پیشنهاد بدهید، با نمایندگان هم رایزنی کنید، آن هم یک راه‌حل است، شاید مثلاً دو،‌ سه تا مسأله در کشور حل شود بهتر از این موارد ریز باشد. آن بحث دیگری است که سر موقع می‌توانید پیشنهاد بدهید. در مورد پیشنهاداتی که جایگزین (1) فرمودید، یک تغییر مختصر دارد، علت آن این بود که زمان برد برای اینکه ما از صندوق توسعه بتوانیم منابعی را تهیه کنیم، آن تغییرات در این حدود است. به همین دلیل یک چاپ جدیدی شد. یعنی تغییر مهم دیگری ندارد، عین گذشته است، متن را ملاحظه بفرمایید تغییر مهمی ندارد، جز همین حدود. لذا خیلی مهم نیست، باز اگر شما پیشنهادی هم داشته باشید مانعی نیست.

سیدعلی ادیانی
آقای رئیس! جداول.

علی اردشیرلاریجانی
نه، جداول را عرض می‌کنم. ردیف‌ها و جداول را من به اداره قوانین هم گفتم به خاطر اینکه دیر دادند وقت بگذارند که این روزها باز هم نمایندگان بتوانند راجع به ردیف‌ها و جداول پیشنهادات‌شان را أخذ کنند. اشکالی ندارد، ما أخذ خواهیم کرد. مخالف صحبت کند.

محمد علی وکیلی
جناب آقای علی‌اکبر کریمی نماینده محترم اراک، کمیجان و خنداب مخالف هستند، بفرمایید.

مصطفی کواکبیان
ما هم اخطار و تذکر داریم.

علی اردشیرلاریجانی
چشم آقای کواکبیان! نوبت شما هم می‌رسد. آقای کریمی بفرمایید.

علی اکبر کریمی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم عرض سلام به پیشگاه ملت بزرگ ایران دارم و به روح پرفتوح امام راحل و همه شهدای انقلاب، دفاع مقدس و مدافعین حرم به ویژه سردار رشید اسلام شهید عبدالله خسروی درود می‌فرستم. پیشاپیش سالگرد پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی را هم گرامی می‌دارم. از ارائه به موقع لایحه بودجه سال 97 توسط رئیس‌جمهور محترم و تلاش‌های سازمان برنامه و بودجه در تهیه لایحه بودجه و همین‌طور مصوبات اصلاحی همکاران‌مان در کمیسیون تلفیق تقدیر و تشکر می‌کنم. اولین دلیل بنده برای مخالفت با لایحه بودجه سال 97 مغایرت یا عدم رعایت مفاد لایحه با احکام مندرج در اسناد بالادستی است. براساس گزارش دیوان محاسبات، با عنایت به مجموع احکام مندرج در لایحه بودجه سال 97 معادل (20) درصد از احکام قانون برنامه پنجساله ششم، (26) درصد از احکام قانون احکام دائمی، (25) درصد از احکام قانون رفع موانع تولید، (20) درصد از احکام الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات دولت، در لایحه بودجه سال 97 پیش‌بینی نشده که از جمله می‌توان به مفاد بند «الف» ماده (2) قانون برنامه ششم در رابطه با موضوعات خاص راهبردی در مورد آب و محیط زیست یا بند (12) سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و بند «ت» ماده (8) قانون برنامه ششم درخصوص لزوم ساماندهی بدهی‌های دولت اشاره کرد. همچنین عدم ارائه پیوست مربوط به عمران و توسعه روستایی موضوع ماده (27) قانون برنامه ششم و عدم پیش‌بینی اعتبارات مورد نیاز برای تکمیل پوشش بیمه سلامت، برای اقشاری که فاقد پوشش بیمه‌ای هستند و ایجاد پایگاه اطلاعات درمانی بیمه‌شدگان کشور، اینها مواردی است که خلأ وجود دارد و در لایحه پیش‌بینی نشده است. اثر لایحه بودجه 97 بر رشد اقتصادی کشور از موضوعات دیگری است که باید به آن توجه شود. علی‌رغم رشد بالای تولید ملی در سال 95، ما در سال 96 شاهد کاهش رشد اقتصادی بودیم و برآوردها نشان می‌دهد سال 97 هم رشد اقتصادی بیشتر کاهش پیدا خواهد کرد. یکی از عوامل مهم رشد اقتصادی می‌تواند بودجه دولت باشد. تحلیل اجزای لایحه بودجه دولت در سال 97 نشان می‌دهد که افزایش عملکرد اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای و اعتبارات هزینه‌ای دولت، نقش آنچنانی بر رشد اقتصادی در سال 97 ندارد و این نقش در حد صفر است. اثر بودجه دولت بر حجم نقدینگی، متوسط نرخ رشد نقدینگی طی سالهای 90 تا 95 بیش از (27) درصد بوده،‌ یعنی حجم نقدینگی کشور در این دوره (5/3) برابر شده است. مهمترین موضوع اثرگذار مستقیم در بودجه کل کشور بر حجم نقدینگی، تغییر در رقم خالص بدهی بخش دولتی به سیستم بانکی است. در سال 95 از (2/23) درصد نرخ رشد نقدینگی (7/4) درصد آن ناشی از افزایش خالص بدهی دولت و شرکت‌های دولتی به سیستم بانکی بوده است. حجم بدهی دولت به سیستم بانکی به شدت در حال افزایش است و وجود احکام مندرج در لایحه از جمله بند «ه‍» تبصره (4) و همین‌طور ضمانت بازپرداخت تسهیلات در تبصره (18) توسط دولت می‌تواند باعث تشدید افزایش بدهی دولت به بانک‌ها شود. موضوع اشتغال که مهمترین چالش فعلی کشور است، انتظار بود در لایحه به این امر توجه می‌شد. در حالی که هیچ رویکرد مشخصی درخصوص اشتغال‌زایی در لایحه بودجه 97 نیست و سؤالات و ابهامات زیادی درخصوص تأمین منبع مالی پیش‌بینی‌‌شده برای اشتغال در تبصره (18) و نحوه تحقق آن وجود دارد و هنوز این سؤال وجود دارد که طرح دولت که قبلاً در ستاد اقتصاد مقاومتی به عنوان برنامه اشتغال فراگیر تصویب شد به کجا رسیده است؟ یکی از چالش‌های اساسی جریان مالی دولت در سالهای اخیر وجود کسری در ساختار بودجه دولت است. به طوری که طی سالهای گذشته همواره تراز عملیاتی بودجه منفی بوده و برای جبران کسری آن اقدام به ایجاد مازاد در تراز دارایی‌های مالی و سرمایه‌ای شده است. در لایحه سال 97 نسبت به سال 96 منفی بودن تراز عملیاتی بودجه حدود (4/4) درصد رشد داشته و کسری از (80) به (83) هزار میلیارد تومان افزایش پیدا کرده است. این در حالی است که اختصاص مازاد واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای و هزینه‌های جاری دولت به مفهوم فروش ثروت ملی و پرداخت آن در قالب حقوق و دستمزد است. عمده دارایی‌های سرمایه‌‌ای فروش‌رفته مربوط به نفت و گاز است که متعلق به نسل‌های آینده کشور است و دولت نباید منابع زیرزمینی را در قالب حقوق و دستمزد به نسل کنونی بپردازد و قطعاً لازم است که تکلیف برنامه ششم توسعه در زمینه قطع تدریجی وابستگی هزینه‌های جاری دولت به درآمد نفت مورد توجه قرار بگیرد. موضوع بعدی در لایحه بودجه 97 بحث هدفمندی یارانه‌ها است. خب همه می‌دانیم که بحث هدفمندی یارانه‌ها تأثیر مستقیمی بر وضعیت توزیع درآمد کشور دارد. رویکرد دولت در این خصوص بسیار مهم است. براساس تبصره (14) لایحه بودجه به دولت اجازه داده شده تا مبلغ (37) هزار میلیارد تومان را صرف پرداخت یارانه‌های نقدی و غیرنقدی به خانوارها کند و این رقم نسبت به رقم سال قبل (5/10) هزار میلیارد تومان کاهش پیدا کرده و معنی آن حذف یارانه حدود (40) درصد از مردم یعنی (34) میلیون نفر است. اگرچه پرداخت مساوی یارانه نقدی به همه اقشار مردم اساساً سیاست‌ منطقی و قابل دفاعی نیست و امکان پرداخت دائمی آن نیز به شکل کنونی وجود ندارد، اما نگرانی اساسی موجود شناسایی دقیق و صحیح خانوارهایی است که استحقاق دریافت یارانه را دارند. امیدواریم دولت تکلیف قانونی مقرر در تبصره (14) را همچون تکالیف مقرر قبلی در قوانین بودجه سنواتی و قانون برنامه ششم به بهانه‌های مختلف به تعویق نیندازد و آن را به دقت اجرا کند. همچنین عدم پرداخت سهم تولید از منابع حاصل از هدفمندی یارانه‌ها به میزان (30) درصد در طی سالهای گذشته ظلمی بزرگ در حق تمام تولیدکنندگان کشور بوده که هزینه‌ها و قیمت تمام‌شده آنها پس از هدفمندی یارانه‌ها افزایش یافته، ولی هیچ حمایتی از سوی دولت دریافت نکردند و عدم پرداخت این سهم در دولت‌های دهم، یازدهم و دوازدهم تخلفی آشکار از قانون محسوب می‌شد. موضوع بعدی عدم توجه به صادرات غیرنفتی است. ما شاهدیم که امسال تراز تجاری کشور منفی شد و در دوره هشت‌ماهه واردات (4) میلیارد دلار از صادرات پیشی گرفت. صادرات امروز نسخه شفابخش کشور است، ولی متأسفانه در احکام لایحه هیچ توجهی به حمایت از صادرات کالاهای غیرنفتی نشده است. در سال گذشته یعنی سال 95 هم از مجموع اعتباراتی که برای حمایت از صادرات بود فقط (14) درصد تخصیص پیدا کرد و قطعاً باید به این موضوع در لایحه عنایت بشود. بحث بعدی وضعیت مالیات است. در شرایط رکودی کنونی کشور که فعالان اقتصادی با کاهش درآمد و سود و حتی زیان‌دهی مواجه هستند،‌ فشار آوردن بیشتر برای أخذ مالیات از مردم باعث ضربه خوردن فعالیت‌های اقتصادی و تعطیلی واحدهای تولیدی می‌شود. لازم است که تحقق درآمدهای مالیاتی افزایش‌یافته در لایحه بودجه از مسیر گسترش پایه‌های مالیاتی باشد. (فرهنگی ـ خیلی متشکرم) نباید این افزایش با فشار به مؤدیان موجود باشد و نکات دیگری درخصوص لزوم توجه به بهبود محیط کسب و کار و بحث برداشت از صندوق است که من اشاره نمی‌کنم و در نهایت این نکته را اشاره کنم که سهم هزینه‌های اجتناب‌ناپذیر در لایحه بودجه 97 دولت شامل انجام هزینه‌های اداری (رئیس ـ خیلی ممنون)‌ در سطح سال 96 و اصل و سود بدهی‌ اوراق، این به (95) درصد بودجه رسیده است. یعنی ما داریم فقط روی (5) درصد بودجه مانور می‌کنیم. امیدواریم ان‌شا‌ءالله جناب آقای روحانی در دوره پنجساله‌ای که گذراندند و در فرصتی که باقی دارند تصمیمات اساسی و مهم و اثرگذاری در حوزه مالی و بودجه دولت داشته باشند.

علی اردشیرلاریجانی
تشکر می‌کنیم، موافق بعدی را دعوت بفرمایید.

محمد علی وکیلی
جناب آقای دکتر تابش موافق بعدی هستند.

علی اردشیرلاریجانی
آقای تابش بفرمایید.

محمدرضا تابش
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم وَ الْعَصْرِ * إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِی خُسْرٍ * إِلاَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ وَ تَواصَوْا بِالْحَقِّ وَ تَواصَوْا بِالصَّبْرِ * بیش و پیش از همه خداوند را شاکر و سپاسگزاریم که بارش برف و باران این نعمت بی‌بدیلش را بر ما نازل کرد. از جناب آقای دکتر یوسف‌نژاد سپاسگزارم که وقتشان را در اختیار من قرار دادند. زیباترین سوره قرآن که به برنامه‌ریزی و طی مراحل موفقیت انسان تأکید دارد سوره «عصر» است. فخررازی در برداشت از معنای این سوره می‌گوید: «معنای سوره والعصر را در فریاد یخ‌فروشی آموختم که فریاد می‌زد «ارحموا من یذوب رأس ماله»، «رحم کنید به کسی که سرمایه‌اش ذوب می‌شود». مفهوم سوره والعصر یعنی انسانی که عمر و زمان بر او می‌گذرد و بهره‌ای از آن نمی‌برد زیان‌کار است. ما در آستانه چهلمین سالروز پیروزی انقلاب اسلامی قرار گرفته‌ایم. امام (رحمه‌الله‌علیه) هدایتگر این انقلاب بود و مردم با بذل جان و مال خویش از هیچ کوشش و همراهی برای تحقق آرمانهای انقلاب اسلامی فروگذار نکردند. قدردانی از این مردم تدبیر حکومت و برنامه‌ریزی به نحوی است که سرمایه گران‌سنگ عمر و زمان مردم و جامعه به هدر نرود. مردم ولی‌نعمتان ما باید از مواهب پیشرفت و توسعه کشور برخوردار شوند و فقر و تبعیض و بی‌عدالتی از چهره کشور زدوده شود. بودجه، یکی از گذرگاه‌هایی است که می‌تواند بخشی از این مهم را جامه عمل بپوشاند. به عنوان مدافع کلیات بودجه سخن می‌گویم، بدیهی است این موافقت به معنای نادیده گرفتن نقاط ضعف در اجزای آن نیست، بلکه به این معنا است که نسبت به موقعیتی که جامعه، کشور، نظام و دولت در آن قرار دارد و به نسبت ضرورت‌ها و الزام‌هایی که در پاسخگویی به مهم‌ترین نیازها و اولویت‌ها باید اعمال شود جهت پیگیری‌ها و کلیات بودجه قابل دفاع است. واقعیت این است که از یک طرف جامعه با انتظارات روزافزونی روبه‌رو است و از طرف دیگر منابع دولت هم از نظر اعتبارات و هم از نظر برخوردها و حدود اختیارات رسمی و عملی متناسب با این انتظارات نیست. بنابراین همه نهادهای حکومتی باید به دولت کمک کنند تا بتواند حداکثر ظرفیت خویش را جهت مقابله با کمبودها و تنگناها و حل مسائل اساسی کشور از جمله اشتغال، رونق اقتصادی تا پرداختن به چالش‌ها و ابرچالش‌هایی مثل بی‌آبی، محیط زیست و مقابله با آسیب‌های اجتماعی و کاهش سرمایه اجتماعی به کار گیرد. تشکر می‌کنم از دولت، کمیسیون‌های تخصصی و کمیسیون تلفیق و آحاد نمایندگان محترم که در طی مراحل تدوین و تصویب لایحه بودجه کمک کردند. ضمن تشکر از دولت که در تدوین لایحه بودجه نوآوری‌هایی داشت، ولی همین‌جا این گلایه را ابراز می‌کنم که می‌شد تعامل و همکاری بهتر و بیشتری با قاطبه نمایندگان، کمیسیون‌های تخصصی و فراکسیون‌های مجلس در تدوین لایحه بودجه صورت می‌گرفت که نگرفت. عرض کردم موافقت ما با کلیات لایحه بودجه است، بی‌شک نمایندگان ارجمند و فراکسیون‌های مجلس، از جمله فراکسیون امید در موضوعات تخصصی و حمایت از آحاد و اقشار مردم نقطه نظراتی دارند که در جای خود بیان خواهند کرد و ان‌شاء‌الله با رأی همکاران عزیز به تصویب خواهد رسید. در موافقت با کلیات لایحه بودجه که در مصوبات کمیسیون تلفیق متجلی است باید مقتضیات زمان تقدیم لایحه، مطالبات و خواسته‌های مطرح‌شده توسط مردم و محتوای گزارش امروز کمیسیون تلفیق مد نظر قرار گرفته شود. با این اوصاف چند نکته را عرض کنم: منابع واقعی بودجه سال آینده در بهترین وضعیت همین عددی است که امسال داریم، درحالی که دولت متعهد است برای اجرای قانون برنامه ششم و تحقق خواسته‌ها و مطالبات مردم کمر همت ببندد. با این منابع محدود باید نوآوری‌هایی در تدوین لایحه بودجه صورت می‌گرفت تا هم‌افزایی بیشتری ایجاد کند، مشکل کمبود منابع مرتفع گردد و اهداف مهم، مطالبات و خواسته‌های مردم محقق شود. رقم منابع عمومی در بودجه دولت (348) هزار میلیارد تومان است، به‌جز صندوق توسعه ملی. این منابع باید صرف اشتغال، فقرزدایی، آموزش و پرورش، دانشگاه‌ها، بنیاد شهید، عمران کشور و امثالهم شود. در یکی از صحبت‌های اخیر ریاست محترم جمهوری گفتند تقریباً (200) هزار میلیارد تومان بودجه را بالاجبار باید تخصیص دهیم. من بررسی کردم به این عدد رسیدم؛ الف ـ یارانه نقدی (48) هزار میلیارد تومان، کمک به صندوق‌های بازنشستگی (67) هزار میلیارد تومان، (5) درصد تقویت بنیه دفاعی (21) هزار میلیارد تومان، (5/2) درصد سهم قوه قضائیه (13) هزار میلیارد تومان، (7/0) درصد سهم صدا و سیما (3000) میلیارد تومان، بازپرداخت اصل و سود اوراق مالی اسلامی (32) هزار میلیارد تومان و خرید تضمینی گندم (11) هزار میلیارد تومان که جمع این ارقامی که دولت بالاجبار باید پرداخت کند می‌شود (195) هزار میلیارد تومان، (56) هزار میلیارد تومان هم بودجه اختصاصی وجود دارد که در جای خودش محل بحث است. پس نصف بودجه عمومی از قبل تعیین تکلیف شده. همین‌جا هم تذکر می‌دهم، دوستان! اگر با این روند بخواهیم پیش برویم و کشور را اداره کنیم و در ساختارها و نظام بودجه‌ریزی تحول اساسی رخ ندهد بستن بودجه تا یکی، دو سال آینده غیرممکن خواهد شد. با این مضایق و تنگناها دولت نوآوری‌هایی در تدوین لایحه بودجه داشت که اکثر دوستان اشاره کردند. برای اتمام طرح‌های عمرانی موجود که (12) تا (15) سال طول می‌کشید در تبصره (19) ساز و کار مشارکت عمومی ـ خصوصی در نظر گرفته شد، با توجه به نگرانی‌های به‌حق خانواده‌ها اشتغال بالای یک میلیون نفر مد نظر قرار گرفت، برنامه ویژه برای کاهش جلوه‌‌های خشن فقر در جامعه مد نظر قرار گرفت، برای توسعه بهداشت، سلامت در جامعه بودجه‌های مناسبی ملحوظ شد و در تبصره (20) به بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد با هدف افزایش بهره‌وری، انضباط بودجه‌ای، کاهش هزینه‌ها و تفویض اختیار توجه ویژه‌ای شد. در گزارش تلفیق برای اکثریت حدود (65) درصد عائله دولت که درآمد زیر (5/2) میلیون تومان دارند افزایش حقوق (10) الی (18) درصدی در نظر گرفته شد، از آن طرف سقف معافیت مالیاتی هم عدد (2) میلیون و (300) هزار تعیین شد که این به عدالت نزدیک است و فاصله‌ها را کم می‌کند، البته برای نخبگان، دانشگاهیان، قضات و امثالهم هم ما باید تمهیدی بیاندیشیم که قدرت خرید آنها حفظ بشود. ان‌شاء‌الله در صحن علنی به این مهم خواهیم پرداخت. مجوز تهاتر بدهی بخش خصوصی به دستگاه‌های اجرایی با طلب آنها از دولت تصویب شده که گشایشی در کارها به وجود خواهد آورد، ممنوعیت دریافت سود از سپرده‌های دستگاه‌های عمومی که هم اثر مثبتی بر کاهش نرخ تورم دارد و هم به ایجاد شفافیت و انضباط مالی می‌انجامد. در پایان تأکید کنم برای حل مسائل آنی و آتی کشور ما هیچ راهی جز اجماع بر سر اولویت‌ها، تفاهم و همکاری دولت و مجلس و کم کردن فاصله‌ها میان جامعه و حاکمیت نداریم و دردهای کهنه و فوری نظام و ملت ما هرگز جدا جدا درمان نمی‌شود. بنابراین استدعای من این است (فرهنگی ـ خیلی متشکرم) که همکاران محترم نماینده به کلیات لایحه بودجه رأی مثبت بدهند. ان‌شاء‌الله در بررسی جزئیات هرآنچه را که مد نظرشان هست مطرح خواهند کرد و با رأی اکثریت نمایندگان بودجه‌ای قابل قبول که هم بتواند منافع ملی را حفظ کند، هم مشکلات و مسائل مردم را حل کند داشته باشیم. والسلام

علی اردشیرلاریجانی
متشکریم.

محمد علی وکیلی
خیلی ممنون، مخالف بعد جناب آقای قاضی‌پور نماینده محترم ارومیه هستند، بفرمایید.

نادر قاضی پور
مخالف
بسم الله الرحمن الرحیم آقای رئیس! آقای نوبخت نیستند، دولت نیست، برای چه کسی صحبت می‌کنیم؟ (رئیس ـ آقای قاضی‌پور بفرمایید، شما برای ملت صحبت می‌کنید) برای ملت صحبت می‌کنیم. موضوع اصلی در بودجه‌نویسی، بودجه‌ریزی کلیات آن است. از آنجا که مطابق اصول (52)، (53)، (54) و (55) ترتیبات بودجه‌ریزی را معین کرده است، موضوع بودجه‌ریزی یعنی مطابق اصل (53) نوشته کلیه دریافتی‌ها و پرداختی‌های دولت در بودجه معین و اجرای آن مطابق اصل (55) باید چنان باشد که در گزارش تلفیق بودجه ماحصل این دریافتی‌ها و پرداختی‌ها، تراز کامل بدون مانده باشد که متأسفانه در گزارش تلفیق بودجه 95 کل کشور این ارقام بسیار بزرگ و قابل ملاحظه است که نشانگر انحراف بودجه‌ای است که مطابق مواد (217)، (218) و (219) قانون برنامه پنجم نبوده است که دولت خود در عملیاتی کردن بودجه تبلیغات زیادی نمود و جای تعجب است که اکنون به‌جای اعتراف به اشتباهات مالی و یا اقرار به اینکه بودجه عملیاتی در ساختار دولت جایگاه ندارد به نقد و پاسخ به گزارش بی‌نقص دیوان محاسبات پرداخته شد. بنده به عنوان احدی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی از آقای لاریجانی و دیوان محاسبات می‌خواهم کار خود را شجاعانه دنبال کنند تا امور کشور مطابق برنامه عملیاتی گردد. گرچه ما جزء منتقدان عملیاتی کردن بودجه بودیم می‌گفتیم دولت توان اجرای بودجه‌ریزی عملیاتی ندارد، اما اکنون همه در برابر قانون تسلیم و سر تعظیم در برابر خداوند متعال داشته باشیم. اما نکات مهم در کلیات بودجه به عنوان مخالف؛ برادران و خواهران نماینده! رسالت ما آن است که در بودجه‌ریزی و ترتیبات آن و اجرایش امانت‌داری پیشه کنیم. بودجه‌ای که بر استقراض بنا شده، آن هم از منابع خارجی و داخلی جنبه امانتداری آن نمی‌تواند مورد توجه باشد. سؤال ما این است؛ کمیسیون تلفیق مجلس به‌جای حل مشکلات بودجه موجود مشکلات لایحه بودجه را دوچندان کرده است، به شکلی که متأسفانه باید بگوییم آنچه که دولت آورده بود بدتر از مصوبه شما نبوده است. اما اشکال مهم بودجه حجم آن است، اگر به بودجه پنجساله نگاه کنیم خواهیم دید حجم آن (60) درصد افزایش یافته که این نشانگر آن است که عوامل اصلی کاهش ارزش پول ملی و از آن بدتر افزایش فاصله و نابرابری‌ها به فقیر شدن کارگران، کشاورزان، روستاییان، حاشیه‌نشینان منتهی شد، یعنی به توزیع نابرابر ثروت انجامیده است. آیا کارکرد دولت اسلامی و خزانه آن و سازمان برنامه و بودجه مطابق اصول مختلف قانون اساسی مانند اصل سوم و چهل و سوم که طی بندهای مختلف آن قانون ما را از ایجاد امکان دارا شدن دارایان و بیچاره‌تر شدن مستضعفان و فقرا برحذر داشتند، چرا قانون بودجه 97 این هدف مهم را از نظر دور داشته؟ جداول مختلف ضمیمه و حجم وحشتناک این بودجه نشان از آن دارد که مردم با چنین بودجه‌ای از مشارکت سالم و عادلانه اقتصادی محروم و فقط غارتگران، رابطه‌بازان، رانت‌خواران، کسانی که قادر به فساد مالی هستند از گلوگاه‌های این‌چنین بودجه‌نویسی حداکثر بهره را خواهند برد. بنابراین درخواست حقیر این است؛ به استناد قانون برنامه از برنامه سوم تا برنامه ششم که حدود (17) سال فاصله دارد زمینه دولت چابک، یعنی دولت کم‌خرج و دولت پرکار مثل دولت مرحوم شهید رجایی سهم بودجه کل کشور در تولید ناخالص فقط (29) درصد بوده، اکنون این سهم بیش از (65) درصد است. در بودجه 97 بزرگترین سهم مربوط به اوراق مشارکت بدون تحقق است که گزارش دیوان محاسبات در بودجه 95 و حتی گزارش نظارت سازمان برنامه و بودجه هم‌اکنون مؤید عدم تحقق اوراق مشارکت و درآمد حاصل از آن است. آیا با پول قرض خارجی‌ها می‌شود مملکت را اداره کرد، بهتر نبود دولت به سبک دوره ناصرالدین‌شاه یک بانک استقراضی ایجاد می‌کرد؟ حداقل معلوم می‌شد چقدر و از کدام کشور به عنوان ورق مشارکت منابع دریافت می‌شد، شفاف‌سازی می‌شد، آیا اختلاف طبقاتی به‌وجود آمده باعث بلاهای مختلف اجتماعی، اقتصادی، به‌هم خوردن حرکت جمعیت، نظیر مهاجرت و حاشیه‌نشینی گسترده نمی‌شود؟ چرا کمیسیون تلفیق نسبت به اصلاح لایحه در مورد بودجه معلمان عزیز آموزش و پرورش و جانبازان عزیز بنیاد شهید اقدام نکردند؟ می‌خواهید بین استان‌ها اختلاف بیندازید؟ اعتبارات آنها را استانی کردید، یک استان حقوق معلم را به‌موقع بدهد، استان دیگر نتواند به موقع حقوق معلمین را پرداخت کند؟ چرا کمیسیون تلفیق نسبت به همسان‌سازی حقوق بازنشستگان لشکری و کشوری توجه کافی نکرده است؟‌ تبدیل وضعیت کارکنان، اساتید دانشگاه‌ها، کارمندان، کارگران کجا دیده شده، یکسان‌سازی حقوق کارکنان کجا است؟ مخالفت ما این است که بازنشستگان تأمین اجتماعی به‌کلی فراموش شده و دولت چشم طمع به پول بیمه‌شدگان عزیز تأمین اجتماعی دوخته است. این کار حرام است، حرام است. چرا به باز کردن بیش از (150) هزار میلیارد تومان بدهی دولت به تأمین اجتماعی فقط (500) میلیارد تومان آن هم از محل تعارف بدون پشتوانه، یعنی اوراق مشارکت حواله شده است؟ چرا برای کشاورزان و روستاییان که می‌توانند باعث افزایش تولید داخل، کند شدن روند حاشیه‌نشینی در شهرها گردند فکر مشخص،‌ نقشه راهی در بودجه وجود ندارد؟ آیا توسعه روستاها فراموش شده است؟ چرا برای جلوگیری از خام‌فروشی برنامه ندارید؟ امسال نیز بیشترین خام‌فروشی را داشتید، چرا برای خرید گندم به‌جای پرداخت نقدی اوراق پیشنهاد کردید؟ یعنی فلج کردن کشاورزان، یعنی تولید داخل ممنوع، تولید گندم ممنوع. شما خواهان واردات هستید، تشویق صادرات کجا است، اعتبارات ستاد احیاء و نجات دریاچه ارومیه کجا است؟ افزایش بودجه دفاعی نیروهای مسلح کجا است که الحمدلله این امنیت پایدار را اجرا کردند؟ بودجه ارتشیان مکتبی، سپاهیان انقلابی چه میزان افزایش یافته است، حقوق مرزداران هم‌اکنون در ارتفاعات (3500) زیر هفت الی هشت متر برف در کجا دیده شده است؟ متأسفانه هنوز حقوق عشایر، بسیجیان فعال در مرز امسال (39) درصد پرداخت شده، حقوق رزمندگان معسر کجا است؟ اعتبارات تجهیزات فنی نیروهای هوایی، دریایی، پدافند هوایی، جنگ‌های الکترونیکی و مقابله با جنگ‌های میکروبی و شیمیایی کجا است؟ شما باید (5) درصد کل بودجه عمومی براساس برنامه ششم اقتصادی را به این امر مهم می‌دادید که نکردید. فقط و فقط نیت شما خصومت‌سازی است، بعضی از کارخانجات شرکت‌‌های دولتی را به افراد خاص که متأسفانه مثل هپکو مردم را به خیابان‌ بریزند فراوان در این بودجه دیده شده است. اما یک مورد پیشگیری، یک راه‌حل حقوق کارگران که ماه‌ها حقوق دریافت نکرده‌اند پیش‌بینی نکرده است. بودجه تأمین حقوق این کارگران که ماه‌ها است حقوق نگرفته‌اند مانند کارگران معادن ذغال‌سنگ، لوله پروفیل ارومیه، نورد خاورمیانه ارومیه، فولاد ارومیه، کارگران شهرداری‌ها به‌خصوص ارومیه (که حقوق) دریافت نکردند کجا دیده شده است؟‌ بودجه کارگران بازنشسته صندوق فولاد چقدر دیده شده؟ آیا آنها باز هم از خیابان‌ها بودجه‌ خود را دریافت کنند؟ حقیر به عنوان یکی از اعضای فراکسیون کارگری مجلس اعلام خطر می‌کنم، همچون آقای ابطحی نماینده شجاع که استقراض را درآمد بادکنکی تشریح کرد. استقراض خارجی را ممنوع کنید، از خارجیان پول نگیرید. یادی از مظلوم تاریخ شهید بهشتی فرموده‌اند در جامعه‌ای که سیرها و خیلی‌سیرها و گرسنه‌ها و خیلی‌گرسنه‌ها در جامعه در کنار هم دیده می‌شوند تا وقتی که این‌چنین است جامعه ما اسلامی نیست. به عبارتی وقتی قله‌های رفیعی از ثروت نابه‌جا ایجاد می‌شود دره‌های عمیق از فقر ایجاد می‌شود. این به آن معنی است که هر روز ثروتمندان در سایه‌ این لایحه‌ها پولدار می‌شوند، سرمایه‌دار می‌شوند، مستضعفان، کارگران و کشاورزان فقیر می‌شوند، مشکلات عدیده‌ای برای نظام به‌وجود می‌آید. به داد کارگران و کشاورزان، حاشیه‌نشینان و مظلومان برسید، به عشق امام حسین یا حسین.

علی اردشیرلاریجانی
آقای قاضی‌پور متشکریم که به موقع تمام کردید. نفر بعدی را بفرمایید.

محمد علی وکیلی
موافق بعد جناب آقای دکتر برومندی نماینده محترم مرودشت، پاسارگاد و ارسنجان هستند، بفرمایید.

محمدمهدی برومندی
موافق
سلام علیکم جمیعاً و رحمه الله ـ بسم الله الرحمن الرحیم با آرزوی سلامتی و طول عمر باعزت برای مقام معظم رهبری عرض خسته‌نباشید دارم خدمت همکاران و با عنایت به اینکه مقرر هست به عنوان موافق کلیات لایحه صحبت بکنم اجازه می‌خواهم این نکته را عرض بکنم که اولاً به دولت محترم خسته‌نباشید عرض بکنم به‌خاطر اینکه لایحه را به ‌موقع به مجلس محترم تقدیم کردند و تشکر بکنم از همکاران عزیز خودمان در کمیسیون تلفیق که با تلاش شبانه‌روزی خودشان با همفکری با دولت، مرکز پژوهش‌ها و دستگاه‌های مختلف امروز لایحه را به صحن علنی مجلس آوردند. عزیزان! ما در مقطعی هستیم که امروز بودجه‌ای به مجلس ارائه شده که می‌تواند با توجه به مسائل و مشکلات کشور بخشی از مسائل و مشکلات کشور را در سال 97 حل و فصل بکند. عنایت دارید که ریاست محترم مجلس در یکی از جلسات مجلس شورای اسلامی مواردی را به عنوان مشکلات اساسی کشور مطرح کردند، امروز هم در سطح کشور همه مردم بزرگ ایران اسلامی دغدغه‌های زیادی در حوزه‌های اقتصادی و توسعه‌ای کشور دارند و امروز ایران اسلامی ما متوجه تحریم‌های دشمنان ایران اسلامی هم هست. بنابراین با توجه به بضاعت دولت، بضاعت کشور، درآمدهای کشور و آنچه که قرار است در سال آینده اتفاق بیفتد کمیسیون محترم تلفیق با دولت محترم امروز کارنامه‌ای را به مجلس محترم تقدیم کردند که حتماً بایستی مورد دقت ما نمایندگان قرار بگیرد و من عرض می‌کنم که بخشی از مسائل و مشکلات کشور در سال 97 ان‌شاء‌الله با رأی به کلیات این لایحه و قطعاً تصویب جزئیات در مجلس ان‌شاء‌الله حل خواهد شد. گرچه من از کلیات لایحه دفاع می‌کنم، اما عرض می‌کنم شخص خودم هم در جزئیات اشکالاتی را متوجه لایحه می‌دانم که قطعاً در صحن علنی مجلس شورای اسلامی با پیشنهادات نمایندگان محترم حتماً قابل حل خواهد بود، یعنی حتماً ما این فرصت را در صحن علنی مجلس خواهیم داشت که با پرداختن به جزئیات و ارائه پیشنهادات بتوانیم بودجه قابل قبولی را برای سال 97 کل کشور تصویب کنیم. بنابراین استدعای من در وهله اول این است که با توجه به نکاتی که عرض می‌کنم و همکاران عرض کردند ما امروز به کلیات لایحه رأی بدهیم. با توجه به اینکه کشور مسائل و مشکلات متعددی داشته در لایحه خوشبختانه نکات خیلی خوبی دیده شده. شما می‌دانید ما جزء یکی از کشورهای زلزله‌خیز و کم‌آب جهان هستیم. امروز در لایحه اعتبارات خوبی برای این حوزه دیده شده. علاوه بر افزایش اختیارات و اعتبارات استان‌ها که یکی از نکات خوب بودجه هست تعیین اولویت‌ها و تخصیص منابع نیز با تعیین اولویت‌ها پیش‌بینی شده. مستحضرید بسیاری از پیمانکاران و سرمایه‌گذاران در کشور مطالبات زیادی دارند که امروز حتی مورد تعقیب قضائی قرار گرفتند که در روند سرمایه‌گذاری در کشور، در روند توسعه پروژه‌های عمرانی و اجرای پروژه‌های عمرانی اختلالاتی ایجاد کرده. اینکه به هر حال (110) هزار میلیارد تومان اجازه داده شده که بدهی‌ها، یعنی بدهی‌های افراد، با بدهی‌های افراد در بانک‌ها تسویه بشود این باعث افزایش نقدینگی بانک‌ها بدون تورم و همینطور سرعت سرمایه‌گذاری و پروژه‌های عمرانی خواهد شد. اشتغال یک مشکل اساسی در کشور ما است. در لایحه در دو مسیر می‌توان به موضوع اشتغال توجه کرد که خوشبختانه مورد توجه قرار گرفته است؛ یکی اعتباراتی که به‌طور مستقیم در لایحه لحاظ شده و دوم اعتبارات عمرانی که به‌طور غیرمستقیم بر اشتغال کشور تأثیر خواهد گذاشت که آنچه به عنوان اعتبارات به‌طور مستقیم در لایحه دیده شده خوشبختانه علاوه بر اینکه کمیسیون تلفیق اجازه نداد از محل مابه‌التفاوت قیمت حامل‌های انرژی این اتفاق بیفتد از سایر منابع کشور حدود (56) هزار میلیارد تومان در سرجمع اعتبارات برای اشتغال از ظرفیت‌هایی مثل صندوق توسعه ملی، منابع بانک‌ها، عوارض و مالیات و سایر درآمدهای دولت در این لایحه برای اشتغال اعتبار دیده شده، در کنار آن تکریم و حمایت از ایجاد اشتغال نخبگان، زندانیان آزاد‌شده، کمک به صندوق اشتغال و کارآفرینی ایثارگران اینها مواردی است که دیده شده است. مبلغ (5000) میلیارد تومان جهت پرداخت سود تسهیلات تا سقف (100) میلیون تومان در کمیسیون تلفیق مورد توجه قرار گرفته که شایسته تقدیر است. امروز بسیاری از کشاورزان و روستاییان ما در بانک‌ها گرفتارند و این کمک خواهد کرد معافیت مالیاتی حقوق از دو میلیون به دو میلیون و (300) هزار تومان خوشبختانه از اقدامات خوب کمیسیون تلفیق بوده. نکته بسیار بااهمیت در این لایحه این است که عدم افزایش تعرفه‌ها در هیچ موردی در سال آینده نیست، اعم از آب، برق، گاز و حامل‌های انرژی از ویژگی‌های مهم این لایحه است. رعایت و اولویت برنامه‌ ششم توسعه در بحث آب و آبرسانی که یکی از مشکلات اساسی کشور ما به عنوان یک کشور خشک است، امروز اجرای طرح‌های آبیاری تحت فشار (300) میلیون دلار علاوه بر ردیف‌های لایحه اجازه داده شده با اذن مقام معظم رهبری برداشت بشود. برای آبرسانی روستایی که یکی از دغدغه‌های اصلی همه ما نمایندگان هست کمک شده، آبخیزداری یکی از راهکارهای جدی برای مقابله با خشکسالی است که علاوه بر ردیف‌های در لایحه (200) میلیون دلار اجازه گرفته شده که از صندوق توسعه ملی کمک بشود. در موضوع بیمه‌ها عزیزان! امروز یکی از مسائل و مشکلات بسیار جدی که ما در کشور داریم بیمارستان‌ها با مشکل جدی مواجه هستند، مطالبات از بیمه‌ها به یکی از دغدغه‌های جدی همه ما تبدیل شده. خوشبختانه کار بسیار خوب و قابل تقدیری بیمه سلامت انجام داده که از محل اوراق هم در کمیسیون تلفیق اجازه داده شده که حدود (7500) میلیارد تومان از محل اوراق برای تسویه بدهی‌ها اقدام بشود که در نوع خودش می‌تواند بسیار گره‌گشا باشد و در سال آینده بخشی از مشکلات کشور ما را حل بکند. گردشگری یکی از ظرفیت‌های بسیار ارزشمندی است که ما در کشور بایستی به آن توجه کنیم. من فقط سرجمع عرض بکنم که حدود (15) هزار میلیارد تومان در قالب پروژه‌های مختلف و سرمایه‌گذاری در حوزه گردشگری در این لایحه دیده شده که بسیار می‌تواند کمک بکند. یکی از اقداماتی که ما برای پویایی اقتصاد و حل مشکلات اقتصادی خود در کشور باید به آن توجه کنیم این هست که برای برون‌گرا کردن اقتصاد باید ارتباطات تجاری خود را با سایر کشورها تقویت بکنیم. بهترین روش تجاری حمل و نقل دریایی است که ما با توجه به سواحل ارزشمندی که داریم و تأکیداتی که همواره مقام معظم رهبری در استفاده از ظرفیت دریاها داشتند امروز اقدامات خوبی علاوه بر ردیف‌های لایحه حدود (100) میلیون دلار برای توسعه سواحل مکران دیده شده که این ظرفیت بسیار عظیمی برای سرمایه‌گذاری‌های بسیار خوب در آینده برای کشور خواهد بود که قطعاً به اقتصاد کشور ما کمک می‌کند و این در لایحه دیده شده. ما ثابت کردیم که هر بار بیشتر مورد تهدید قرار گرفتیم حتماً قاطع‌تر با دشمنان برخورد کردیم، توجه به بنیه دفاعی کشور یکی از ویژگی‌های بسیار خوب و مهم لایحه هست که علاوه بر ردیف‌ها (5/2) میلیارد دلار برداشت از صندوق توسعه ملی قطعاً توان دفاعی ما را ان‌شاء‌الله چند برابر خواهد کرد و کمک خواهد کرد. در لایحه بودجه مقرر شده بود مبلغ (3500) میلیارد تومان بابت پاداش پایان خدمت بازنشستگان آموزش و پرورش اختصاص پیدا بکند. کمیسیون تلفیق این مبلغ را از محل صندوق خارج و از محل دریافت از شرکت‌ها به (5200) میلیارد تومان افزایش داد. بنابراین با کمک دولت و مجلس ان‌شاء‌الله مشکل پاداش پایان‌خدمت بازنشستگان آموزش و پرورش حل می‌شود و این یکی از مطالبات بسیار جدی است که در کشور وجود دارد و کمک خواهد کرد. در بحث عدالت اجتماعی و کمک به اقشار آسیب‌پذیر اعطای (50) هزار واحد مسکونی (فرهنگی ـ خیلی متشکرم) به افراد تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی از اقدامات بسیار خوب هست و تقدیر بعدی اینکه صندوق بیمه روستاییان و عشایر در لایحه مکلف شده که کلیه روستاییانی که حداقل (10) سال حق بیمه پرداخت کردند و به سن (60) سالگی رسیدند را بازنشسته بکند و مستمری پرداخت بکند. لذا ان‌شاء‌الله کمک بکنیم که (رئیس ـ خیلی ممنون) این لایحه که با در نظر گرفتن مشکلات کشور با هم‌افزایی دولت و مجلس به این نقطه رسیده ان‌شاء‌الله کلیات رأی بیاورد و حتماً در جزئیات همه ما در بحث حقوق افراد، در بحث حقوق نخبگان، حقوق آموزش و پرورش ایراداتی هست که این فرصت را ما خواهیم داشت که ان‌شاء‌الله این را هم دنبال بکنیم، تشکر می‌کنم.

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، نفر بعد را بفرمایید.

محمد علی وکیلی
مخالف آخر جناب آقای حسین‌زاده‌بحرینی نماینده محتر

محمدحسین حسین زاده بحرینی
مخالف
سلام علیکم و رحمه الله ـ بسم الله الرحمن الرحیم «اللهم صل علی علی بن موسی‌الرضا المرتضی» من در دقایقی که در محضر شما هستم به عنوان مخالف کلیات بودجه 97 عرایضی را بنا دارم تقدیم‌تان کنم. چون آخرین بخش‌های مذاکرات مربوط به کلیات است استدعا می‌کنم این عرایض را با دقت بیشتری عنایت کنید. بحث، بحث مهمی است که امروز مشغول آن هستیم. البته من اگر بخواهم منصفانه صحبت کنم باید عرض کنم سندی مثل بودجه که پر است از احکام و ارقام، علی‌القاعده نمی‌شود کسی مخالف کلی آن باشد، همچنان که کسی موافق مطلق این سند نمی‌تواند باشد. بسیاری از عزیزانی که در قامت موافق صحبت کردند خودشان ایرادهایی را برشمردند. بنابراین عرایض من در واقع توجه دادن به آن نکاتی است که به نظر می‌رسد حتماً باید مورد توجه قرار بگیرد. عزیزان ببینید! قبل از اینکه نکات را توضیح بدهم من این را هم عرض کنم، الان این مسأله دولت نیست، حتی مسأله مشترک ما و دولت هم نیست، این دقیقاً مسأله ما به عنوان مجلس است. لایحه دولت در اختیار مجلس قرار گرفت،‌ اعضای محترم کمیسیون تلفیق بررسی کردند و گزارش آن را به صحن آورده‌اند. الان ما باید تصمیم بگیریم آیا ایرادهایی که در این گزارش وجود دارد در همین صحن اصلاح کنیم یا این ایرادها را برگردانیم در کمیسیون تلفیق اصلاح کنیم؟ اصلاً بحث برگشت به دولت مطرح نیست، در واقع ما امروز می‌خواهیم نقشه راه خودمان را برای این یک هفته، (10) روز آینده تعیین کنیم. آیا کلیات را بپذیریم از همین امروز وارد جزئیات شویم، یا کلیات حاوی اشکالاتی است که اگر به کمیسیون تلفیق برگردد بهتر قابل اصلاح است؟ حالا من چند تا از آن نکات را در حد وسع وقتم عرض می‌کنم. ببینید! یکی از نکاتی که خیلی مهم است و من فکر می‌کنم توجه کافی به آن نشده، یک نگاه به بودجه این است که سند دخل و خرج دولت است، اما نگاه دقیق‌تر این است که برش یکساله برنامه توسعه است. به عبارت دیگر بودجه یک سند یا برنامه یکساله توسعه کشور است. من وقتی این گزارش کمیسیون و قبل از آن لایحه دولت را می‌خواندم این احساس کمتر در من ایجاد می‌شد که ما داریم یک برنامه توسعه یکساله می‌نویسیم. یک نمونه را دقت کنید، ببینید! بعضی از موضوعات است یا بعضی کارها در این بودجه انجام شده مثل سالهای قبل، ظاهرش کلید است، اما از نظر من قفل است، آنها قفل‌های کلیدنماست. در بسیاری از احکام بودجه در تبصره‌های مختلف به خصوص آنجا که مباحث عمرانی و اشتغال مطرح است دولت محترم و کمیسیون تلفیق پای بانک‌ها را به میان کشیدند. یعنی بودجه‌ای که ما اینجا به زحمت داریم تهیه می‌کنیم در اختیار بانک قرار می‌گیرد، با این امید که توسط بانک تکثیر شود، مبلغ بیشتری به آن پروژه عمرانی داده شود یا برای اشتغال مصرف شود. عملاً‌ ما داریم یک قفلی به همین منابع اندک می‌زنیم، چرا؟ چون به محض اینکه منابع در اختیار بانک قرار می‌گیرد بانک می‌گوید من باید احراز کنم این توجیه اقتصادی دارد یا ندارد. حرف بانک هم غلط نیست، اصلاً قانون این را می‌گوید، اما بانکهای ما امروز چنین مهارت و دانش حرفه‌ای را واقعاً ندارند. این یک قفل به بودجه ماست. من چند مورد را عرض کنم، ببینید! مثلاً ما برای تکمیل طرحهای نیمه‌تمام صنعتی گفتیم (2500) تا را بانک‌ها بیاورند، برای صنایع کوچک (2100) تا بیاورند، برای اشتغال‌زایی خرد (2800) تا بیاورند، برای گردشگری (3700) تا، الی آخر تا اینکه این تبصره (18) که حدود (35) هزار میلیارد تومان باید بانک‌ها بیاورند. ما در تمام این موارد هم یارانه سود را در بودجه در نظر گرفتیم، فقط کاری که کردیم منابع موجود خودمان را به کانال تسهیلات بانکی بردیم، گفتیم حالا آقای بانک! شما احراز کن این پروژه‌ای که دولت پیشنهاد داده و مجلس تأیید کرده، آیا این توجیه اقتصادی دارد یا ندارد؟ این چه کاری است؟ ما چرا داریم منابع خودمان را این‌طور راکد می‌کنیم؟ عین این کار در این (5/1) میلیارد دلار تسهیلات روستایی که مقام معظم رهبری کمک کردند قرار شد از صندوق بدهند اتفاق افتاده است. عزیزان! من خواهش می‌کنم اگر آیین‌نامه این را ندیدید حتماً مطالعه بفرمایید. در این آیین‌نامه آمده دستگاه‌های مختلف، بخشی، استانی و ملی همه تلاش می‌کنند، پروژه‌ها را شناسایی می‌کنند، سورت می‌کنند، بهترین‌هایش را انتخاب می‌کنند. آخر سر به بانک می‌رود، اگر بانک احراز کرد توجیه دارد می‌پذیرد، اگر نه بایگانی می‌شود. این چه قفلی است که ما داریم به پای عمران و اشتغال کشورمان می‌زنیم؟ بحث بعدی در مورد حذف یارانه‌ها است، عزیزان! بگذارید با هم راحت صحبت کنیم. دولت محترم در تبصره (14) این را صریح نگفته، اما در قالب ارقام مشخص کرده که هدفش چیست. گفته من در سال 97 می‌خواهم (23) هزار میلیارد تومان یارانه نقدی بدهم، غیر از آن (7000) مربوط به فقرزدایی. (23) هزار را تقسیم بر (540) هزار تومان که یارانه هر ایرانی در سال است بکنید حدود (42) میلیون نفر می‌شود. الان داریم به (76) میلیون نفر یارانه می‌دهیم، معنای صریحش این است که از ابتدای سال یا حداکثر پس از سه ماه باید یارانه (34) میلیون نفر را قطع کنیم. صریح باید تصمیم بگیریم. آیا واقعاً باید این کار را کنیم؟ ببینید! این از همان مواردی است که من عرض می‌کنم به تلفیق برگردانیم. اینها مسائلی نیست که در صحن علنی زیر فشار افکار عمومی بشود دقیق تصمیم گرفت. به تلفیق برگردانیم تصمیم بگیریم. کل مبلغی که از این محل قرار است صرفه‌جویی شود حدود (5/10) هزار میلیارد تومان است. عزیزان! این (5/10) میلیارد تومان حدود (5/2) درصد بودجه عمومی دولت است. اگر با بودجه کل کشور مقایسه کنیم حدود (8/0) درصد است. ما چرا برای این درصد ناچیز داریم مردم را عذاب می‌دهیم؟ دولت تصمیم خودش را گرفته، الان ما باید بپذیریم یا رد کنیم. تعجب من از برادر خوبم آقای تاج‌گردون است، ایشان فرمودند شرایط تنظیم لایحه با شرایط تصویب در تلفیق فرق داشت، به همین دلیل ما افزایش قیمت حامل‌ها را تصویب نکردیم. بسیار خوب، پس چطور در مورد حذف یارانه‌ها تصویب کردید؟ مگر این شرایط وقتی تبصره (14) را بررسی می‌فرمودید در کشور حاکم نبود؟ من عرض می‌کنم حتی اگر این اتفاقات هم نمی‌افتاد خطای استراتژیک ماست که این‌طور یارانه‌ها را حذف کنیم. من قبلاً‌ خدمت آقای دکتر نوبخت در یک جلسه‌ای عرض کردم، بسیاری از مردمی که این مبلغ جزئی را داریم به آنها می‌دهیم، واقعاً به این مبلغ نیازمندند. من یک وقتی برای ایشان آیه قرآن خواندم، «یحسبهم الجاهل اغنیاء من التعفف لا یسألون الناس الحافاً» خیلی از مردم صورت‌شان با سیلی سرخ است، کارگری که با (1) میلیون، با (900) هزار تومان با چهار سر عایله دارد زندگی می‌کند یا کارمندی که با (2) میلیون زندگی می‌کند، آن وقت ما بگوییم این را هم نباید به تو بدهیم؟ عزیزان! اینها تصمیم‌های استراتژیک ماست. احساس من این است اینها را در صحن نمی‌توانیم حل و فصل کنیم. با همه احترامی که برای سازمان محترم برنامه و بودجه و کارشناسانش قائلم، (رئیس ـ متشکریم) با همه احترامی که برای کمیسیون تلفیق قائلم، اما عرضم این است که این کار را ما نمی‌توانیم بکنیم. مطلب آخر؛ چند تا مطلب است اجازه بدهید این را هم سریع عرض کنم. (رئیس ـ وقتتان تمام شده) الان عرض می‌کنم. ببینید! یک تصمیم استراتژیک دیگر بحث قیمت حامل‌ها است. دولت محترم در تبصره (18) نظر خودش را اظهار کرد، گفت من می‌خواهم قیمت حامل‌ها را زیاد کنم. حرف درستی زد. عرض می‌کنم، باز در جلسه عمومی و تحت فشار افکار عمومی شاید همکاران نمی‌توانند این را خوب بررسی کنند. شما در ماده (39) قانون برنامه که هنوز سالگرد آن نشده، خودتان تکلیف کردید، گفتید ما باید تا سال (1400) قیمت حامل‌ها را اصلاح و واقعی کنیم. (فرهنگی ـ آقای دکتر! وقتتان تمام شده) عرضم هم تمام شد، امسال سال 97 است، کمیسیون تلفیق اجازه نداده، مطمئن باشید سال 98 و 99 که دو سال پایانی این دوره مجلس است این اجازه را نخواهد داد (رئیس ـ خیلی ممنون و متشکریم، یک دقیقه اضافه صحبت کردید) و آن وقت تنها سال 1400 می‌ماند و یک تکلیف بزرگ. اینها تصمیمات استراتژیک است، من مجدداً تقاضا می‌کنم اجازه بفرمایید این مباحث مجدداً در صحن کمیسیون تلفیق بررسی شود، شسته و رفته و تصمیم‌های اساسی گرفته‌شده ان‌شا‌ءالله در اینجا مطرح شود، خیلی متشکرم.

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، متشکریم. موافق بعدی صحبت کند.

محمد علی وکیلی
موافق آخر جناب آقای دکتر انصاری نماینده محترم داراب و زرین‌دشت هستند، بفرمایید.

رضا انصاری
موافق
بسم الله الرحمن الرحیم خدمت همه همکاران خودم خسته‌نباشید عرض می‌کنم و همین‌طور از دست‌اندرکاران تدوین این سندی که در اختیار ماست تشکر می‌کنم. به هر حالت از امروز صبح تا این لحظه نمایندگان محترم دیدگاه‌های خودشان در قالب مخالفت یا موافقت را مطرح فرمودند. نکات بسیار ارزنده‌ای مطرح شد، برای خود من به عنوان یکی از اعضای کمیسیون تلفیق بسیاری از مسائلی که مطرح شد آموزنده و جالب توجه بود. بنده به عنوان آخرین موافق کلیات بودجه چند نکته که به عنوان دلایل خودم در موافقت با کلیات صحبت می‌کنم خدمت شما نمایندگان عزیز و همین‌طور ملت شریف ایران عرض می‌کنم. سروران من! وقتی ما از کلیات بودجه صحبت می‌کنیم باید ببینیم مفروضات اساسی که بودجه براساس آن تدوین شده چیست. به نظر می‌رسد اصلی‌ترین مفروضات بودجه، یعنی نرخ تسعیر ارز و همین‌طور قیمت نفت و میزان صادراتی که پیش‌بینی شده است متناسب با واقعیت‌های اقتصادی ما می‌باشد. به همین خاطر منابع مالی پیشنهادی به نظر می‌رسد منطقی باشد و متناسب با این منابع، مصارف آن هم در بودجه پیش‌بینی شده است. نقطه قوت دوم استفاده از مشارکت بخش خصوصی در اجرای پروژه‌ها در قالب تبصره (19) بودجه است که یکی از نقاط قوت این بودجه می‌باشد، اگر بتوانیم در مرحله عمل خوب اجرا کنیم. نکته سوم، افزایش انضباط بودجه در قالب بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد که در تبصره (20) بودجه آمده است یکی از نقاط قوت بودجه است. نکته چهارم، حرکت به سمت هدفمندتر شدن یارانه‌ها است و افزایش شفافیت براساس آنچه که ما در برنامه ششم توسعه تصویب کردیم، منابع و مصارف هدفمندی یارانه‌ها در قالب تبصره (14) شفاف‌تر از سال گذشته ارائه شده است. نکته پنجم، توجه ویژه به حوزه سلامت. سروران من! دو اتفاق مهم در این بودجه افتاده است. اول اینکه بیمه سلامت را به حذف همپوشانی بیمه‌ها مکلف کردیم که انتظار می‌رود با این مصوبه بتوانیم (1500) میلیارد تومان در هزینه‌های بخش سلامت کشور صرفه‌جویی کنیم، که یکی از نقاط قوت جدی ماست. نکته دوم تصویب (7500) میلیارد تومان اوراق مالی در قالب اسناد خزانه در تبصره (5) برای کاهش بدهی‌های بخش سلامت برای سازمان بیمه سلامت است. همان‌طور که می‌دانید ما حدوداً تا پایان امسال (9000) میلیارد تومان بدهی در این بخش داریم و این مصوبه در کمیسیون تلفیق می‌تواند کمک جدی برای بخش سلامت کشور در پی داشته باشد. البته بنده به عنوان یکی از مدافعان این مصوبه عرض می‌کنم اگر دولت و متولیان بخش سلامت نتوانند هزینه‌های بخش سلامت را کاهش بدهند بعید است ما در سالهای آینده بتوانیم چنین اوراق و اسناد خزانه‌ای برای کسری منابع بخش سلامت در نظر بگیریم. نکته ششم، افزایش نظارت دیوان محاسبات در بودجه پیشنهادی در نهادهای عمومی غیردولتی است. این هم یک نقطه قوت مهم این بودجه است. اما این بودجه نقاط ضعفی هم دارد که به مهمترین آنها اشاره می‌کنم که مجلس چه صلاح بداند در همین صحن آنها را مرتفع کند و چه صلاح بداند در کمیسیون تلفیق بودجه مطرح کند، به اعتقاد من باید به آن توجه کنیم. سروران من! یکی از مسائل اساسی بودجه سالانه کشور بودجه شرکت‌های دولتی است که به راحتی از کنار آن می‌گذریم. بنده خودم در سال گذشته در تلفیق بودم، به عنوان یک فردی که دو سال تجربه حضور در تلفیق و همین‌طور در مجلس دارم ببینید درآمد شرکت‌های دولتی در لایحه پیشنهادی دولت حدوداً (622) هزار میلیارد تومان پیش‌بینی شده است. سروران من! بررسی دقیق این ارقام بودجه نشان می‌دهد که اگر ما به این شرکت‌ها نگاه کنیم، سود ویژه پیشنهادی و همین‌طور تملک دارایی‌های سرمایه‌ای این شرکت‌ها (5000) میلیارد تومان منفی هستند. در تیم‌های کارشناسی و همین‌طور در دانشگاه‌ها بررسی‌هایی که ما انجام دادیم، سروران من، نمایندگان محترم! این را توجه کنید، تقریباً دارایی شرکت‌های دولتی و شرکت‌های شبه‌دولتی که (75) درصد ثروت این کشور است، حدوداً (1000) میلیارد دلار به نرخ امروزی است که یک برآوردهای کارشناسی اولیه شده است. در واقع شما در نظر بگیرید با نرخ تورم‌مان و اوضاع و احوال اقتصادی کشورمان، اگر این دارایی‌ها یک بازدهی حدوداً (10) درصد داشته باشند یعنی می‌توانیم (100) میلیارد دلار در بودجه داشته باشیم. من نمی‌گویم همین سال اول (100) میلیارد دلار داشته باشیم ولی چه معنی می‌دهد شرکت خودروسازی که در سال 83 سودش (800) میلیارد تومان بوده، امروز منفی شده است؟ چه معنی می‌دهد که یکی از شرکت‌های دولتی ما در فرانسه در مهمترین و گرانترین خیابان‌های پایتخت فرانسه رفته دفتر اجاره کرده، با قیمت دهها هزار دلار دارد آنجا هزینه می‌دهد؟ بروید ببینید و بررسی کنید، وظیفه ماست که این کار را کنیم، وظیفه نهادهای نظارتی است که این کار را بکنند، اگر ما شاخص سود را برای ارزیابی عملکرد شرکت‌های دولتی قرار بدهیم،‌ شک نکنید درآمد هنگفتی برای خلق ثروت و رفع محرومیت‌زدایی داریم. یک موضوع مهم شرکت‌های دولتی است. در این دو سال در کمیسیون تلفیق مطرح نشد، باز نشد، پارسال در صحن علنی مطرح نشد، امسال هم احتمالاً مطرح نمی‌شود. شرکت‌های دولتی و شبه‌دولتی به یک حیاط‌خلوت برای یک عده خاص تبدیل شده‌اند. اگر ما در شرایط اقتصادی امروز به فکر اشتغالیم، اگر به فکر محرومین کشورمان هستیم، اگر به فکر بازنشستگان هستیم، اگر به فکر پرداخت آموزش و پرورش هستیم، یکی از منابع خلق ثروت کشور همین است. خواهش می‌کنم این را چه در قالب صحن علنی، چه در قالب کمیسیون تلفیق اگر بخواهد برگردد، در هرصورت این موضوع باید بررسی شود.

علی اردشیرلاریجانی
الان شما مخالفید یا موافقید؟ چون باید موافقت کنید.

رضا انصاری
من خودم دارم می‌گویم موافقم. آقای دکتر! من خودم عضو کمیسیون تلفیق بودم.

علی اردشیرلاریجانی
چون الان فشار مخالفت‌تان بیشتر از موافقت است.

رضا انصاری
نه، احتمالاً شما مشغول مذاکره بودید، من شش تا دلیل اصلی برای موافقت خودم با کلیات بودجه مطرح کردم، ولی اینها بحث‌های جزئی‌اش است که باید بالاخره یک جایی مطرح شود. من شش تا دلیل اصلی مطرح کردم که به این شش دلیل بنده با کلیات بودجه موافقم، به آن رأی هم می‌دهم، در کمیسیون تلفیق هم به کلیاتش رأی دادم، باز هم اینجا رأی می‌دهم. منتها آقای دکتر لاریجانی! به یک نکته توجه کنید، ما الان برای بازنشستگان‌مان داریم چک و چانه می‌زنیم، داریم این‌قدر برای خودمان دردسر درست می‌کنیم که از کجا بیاوریم، یک چنین دارایی عظیمی در اختیار شرکتهای دولتی است. آقای دکتر لاریجانی! باز هم دارم با شما حرف می‌زنم، به حرفهای بنده گوش نمی‌دهید. من می‌خواهم بگویم که اگر امروز می‌خواهیم به این مسائل توجه کنیم یکی از آنها این است. عزیزان من! یکی از مسائل دیگر اشتغال است، اشتغال نیاز به منبع مالی دارد. منابع مالی که باز در جزئیات بخواهیم اشاره کنیم این را حواسمان باشد، دولت قیمت حامل‌های انرژی را (17) هزار و (400) تا برای اشتغال پیشنهاد داده بود، ما این را حذف کردیم. ما تحت تأثیر فضا این کار را کردیم، باید باز هم به آن فکر کنیم آیا تصمیمی که گرفتیم تصمیم عالمانه و پخته‌ای بود یا می‌توانیم تصمیم دیگری بگیریم. (فرهنگی ـ خیلی متشکر) من فکر می‌کنم که اگر به این نکته توجه کنیم، ما داریم (6000) میلیارد تومان بنزین وارد می‌کنیم، اگر قیمت هر لیتر بنزین با قیمت دلار آزاد حساب کنیم حدود (2500) تومان در می‌آید. ما وارد کشور می‌کنیم، (1500) تومان از بیت‌المال و منابع آن برمی‌داریم و به کسانی که بنزین مصرف می‌کنند داریم هدیه می‌دهیم. آیا این عین عدالت است؟ باید به این سؤال جواب بدهیم. به هر حال وقت من رو به پایان است (رئیس ـ نه، پایان پیدا کرد، روی به پایان نیست) چشم، حرف اساسی من این است که اگر ما می‌خواهیم کلیات بودجه را الان رأی بدهیم به این مباحثی که به عنوان نقطه ضعف اساسی بودجه مطرح کردم هم توجه جدی داشته باشیم.

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، تشکر می‌کنیم. تذکر دارید بفرمایید.

غلامرضا کاتب
جناب آقای محجوب اخطار و تذکر دارند، هم اخطار و هم تذکرتان را مطرح بفرمایید.

علیرضا محجوب
تذکر آیین نامه
بسم الله الرحمن الرحیم جناب آقای رئیس! آنچه که د

علی اردشیرلاریجانی
آقای محجوب!‌ تذکرتان ماده چند است؟

علیرضا محجوب
تذکرم را دارم خدمت شما عرض می‌کنم.

علی اردشیرلاریجانی
ماده چند است؟

علیرضا محجوب
عرض کردم، (52)، (53)، (54) و (55). آقای رئیس دقت بفرمایید! تذکرم به جناب‌عالی است. این مطالب گفته شد، ولی جناب‌عالی هیچ پاسخی در جلسه امروز ندادید،‌ جلسه هم خاص بودجه است و انتظار می‌رود از کاری که به عنوان گزارش دیوان محاسبات بود دفاع کنید. من منکر نیستم دیگران هم حق جواب و پاسخ دارند، باید پاسخ‌شان را بدهند. اصلاً گزارش حسابرسانه همین‌طور است، ولی نباید این را یک فضاسازی غیرعادی کنیم. گزارش حسابرسی است، یک طرفی گفته، یک طرفی هم باید دفاع کند. (رئیس ـ متشکریم) ضمناً تذکر بند (11) ماده (24) آیین‌نامه هم در این مورد به جناب‌عالی و نحوه اداره جلسه کاملاً روشن است که ما مرتب باید تذکر بدهیم هم به دولت، هم به ناطقین و هم به کسانی که می‌گویند دیگر روی این اشکالات برنگردیم، قرار نیست که ما سال بعد بیاییم گزارش تفریغ 96 را بخوانیم، باز به سبک 95 با هم حرف بزنیم. اگر از گزارش کسی حرف دارد، همین الان جناب‌عالی باید یک موضع صریح و روشن در این مورد بگیرید، متشکرم.

علی اردشیرلاریجانی
نه، مطلب روشن است، دیوان محاسبات مطابق آیین‌نامه موظف است که تفریغ بودجه را بدهد و در مجلس ارائه شود. بعد به کمیسیون برای بررسی داده می‌شود. بنابراین دیوان محاسبات کار کاملاً قانونی کرده و مسئول این کار هم این است. اینکه دولت توقع دارد که با آنها مشورت شود آن بحث ثانوی است، می‌تواند مشورت کند، می‌تواند نکند. آن حساب‌ها را بررسی می‌کند، بنابراین دیوان محاسبات یک مرجع قانونی برای رسیدگی به این امر است و گزارشش در مجلس هم مطابق آیین‌نامه بوده است. ما آیین‌نامه را که در سال 91 تغییر دادیم گفتیم دیوان محاسبات گزارشش را به مجلس می‌دهد و بعد به کمیسیون ارجاع می‌شود. بنابراین ما هیچ شبهه‌ای در کار نداریم و حق دیوان محاسبات است.

غلامرضا کاتب
آقای دکتر! باز همکاران اخطار دارند.

علی اردشیرلاریجانی
قدری زودتر بفرمایید.

غلامرضا کاتب
جناب آقای قوامی اگر اخطار در دستور دارید بفرمایید.

هادی قوامی
تذکر قانون اساسی
بسم الله الرحمن الرحیم آقای رئیس! اخطار من اصول

علی اردشیرلاریجانی
چرا نمی‌توانیم؟

هادی قوامی
برای اینکه ما آن نیروی کارشناسی لازم را برای اینکه کل پیشنهاد را «کن فیکون» کنیم نداریم.

علی اردشیرلاریجانی
این که نمی‌شود، شما خودتان عضو کمیسیون بودید و این پیشنهادات را می‌دادید.

هادی قوامی
نه، می‌خواهم یک نکته‌ای را بگویم، ما در یک حدی می‌توانیم.

علی اردشیرلاریجانی
بله، شاکله بودجه نباید تغییر کند.

هادی قوامی
احسنت. نکته بعدی اصل (53) است که «کلیه دریافت‌های دولت در حساب خزانه‌داری کل متمرکز می‌شود و همه پرداخت‌ها در حدود اعتبارات مصوب به موجب قانون انجام می‌گیرد». ببینید! ما یک گزارشی را دادیم خود خزانه بررسی کرد که از سال 89 تا 95، (25) هزار میلیارد تومان از درآمدهایی که مربوط به هدفمندی است به خزانه‌ واریز نشده که پرداخت‌ها از این محل براساس قانون انجام شود. این گزارشی است که ما مستند داریم. می‌خواهم بگویم که این گزارش را دیوان محاسبات هم که بر مبنای اصل (55) قانون اساسی موظف است به حساب همه دستگاه‌ها و وزارتخانه‌ها رسیدگی کند که هر وجهی در محل خودش مصرف شده باشد، و هیچ هزینه‌ای از اعتبار مصوب تجاوز نکرده باشد. گزارشش را به صحن علنی می‌آورد و ارائه می‌دهد و بعد مجلس و کمیسیون راجع به این اظهار نظر خواهند کرد. اینکه این گزارش بیاید ارائه شود و بالاخره ممکن است دولت محترم نظر مخالف با این گزارش داشته باشد، نمی‌توانند نسبت به گزارش ایرادات اساسی وارد کنند. باز این حق مجلس و دیوان محاسبات است، قطعاً موجب تضعیف مجلس خواهد شد. منتها نکته بعدی که مربوط به اصل (43) است، (فرهنگی ـ وقتتان هم تمام شده) نسبت به اسراف و تبذیر است، آقای دکتر لاریجانی! شاکله اساسی این بودجه تبصره‌های (14) و (18) است. ما در دولت و مجلس باید تصمیماتی را بگیریم که جلوی اسراف و تبذیر گرفته شود. حقیقتاً شما می‌دانید از سال 89 تا الان که (300) هزار میلیارد تومان یارانه پرداخت شده، این چه رضایت خاطری را ایجاد کرده، چه سرمایه‌ای تشکیل شده است؟

علی اردشیرلاریجانی
حالا آن بحث دیگری است، اخطار نیست. شما نظرات و ریز مطالبتان را در مواد که وارد شدیم، هر جا مخالفید یا اگر احتیاج به بررسی دارد بفرمایید.

غلامرضا کاتب
جناب آقای رئیس! آقای کواکبیان هم تذکر دارند.

علی اردشیرلاریجانی
بفرمایید

مصطفی کواکبیان
تذکر قانون اساسی
بسم الله الرحمن الرحیم آقای رئیس! من هم اصل (110) قانون اساسی اخطار دارم و هم ماده (148) آیین‌نامه را تذکر دارم. منتها اگر قبلش اجازه بدهید به شهردار محترم و استاندار محترم در مورد علت غافلگیری در این وضعیت برف و سرما هم تذکر بدهم، مخصوصاً در خیابان‌های فرعی و کوچه‌ها به عنوان اقل نمایندگان مردم تهران، شمیرانات، پردیس، اسلامشهر و شهرری می‌گویم درخت‌های زیادی قطع شده که ان‌شا‌ءالله گرفتاری‌های مردم را حل کنند. اما در مورد آن اخطار، ببینید! من واقعاً‌ کاری به مشکلات بودجه ندارم، شرکت‌های دولتی نظارت نمی‌شود، اوراق مشارکت ممکن است حاصل نشود، جداول، ردیف‌ها، اعضای هیأت علمی که افزایش صفر درصدی دارند که دانشگاه‌ها را ناراضی می‌کند، من اینها را نمی‌خواهم بگویم، یک سؤال اساسی از حضرت‌عالی به عنوان رئیس محترم مجلس دارم. بند «و» تبصره (4) بودجه است که البته بنده قبلاً‌ هم خدمتتان تذکر دادم، رئیس‌جمهور محترم موقع تقدیم لایحه فرمودند که این بودجه هم شفاف و هم عملکردی است، من عرض می‌کنم ما (32) درصد درآمدهای نفت را برای صندوق توسعه ملی می‌بریم، بعد از آن طرف می‌آییم و می‌گویم به إذن مقام معظم رهبری اینها را می‌خواهیم برداشت کنیم. واقعاً چه دلیلی دارد؟ اگر واقعاً‌ این باید با إذن مقام معظم رهبری حاصل شود که حدود (14) هزار و (375) میلیارد تومان در این بند است، همه را در اختیار ایشان قرار بدهیم و ایشان هم با تشخیصی که دارند حتماً ضرورت‌ها را بهتر از ما تشخیص می‌دهند. اما اگر قرار است که ما در مجلس تصمیم بگیریم، پروسه تصمیم‌گیری واقعاً معیوب است. ما نمی‌دانیم مثلاً چرا برای واکسن سینه‌پهلو این‌قدر میلیون دلار باید بگذاریم، برای صدا و سیما این‌قدر میلیون ولی مثلاً‌ برای دیپلماسی و بازنشستگان کشوری و لشکری نگذاریم. این پروسه را برای ما مشخص بفرمایید. واقعاً اگر قرار است از صندوق برداشته شود ربطی به بودجه ندارد، اصلاً در بودجه هم نیاید، به إذن مقام معظم رهبری هم حل شود.

علی اردشیرلاریجانی
الان اخطارتان چیست؟

مصطفی کواکبیان
اخطار ما سیاست‌های کلی است.

علی اردشیرلاریجانی
کجا خلاف قانون انجام شده است؟

مصطفی کواکبیان
اصل (110) می‌گوید تعیین سیاست‌های کلی با مقام معظم رهبری است. اگر ایشان إذن بدهد ما چکاره‌ایم؟ اگر ما کاره‌ای هستیم کجا کاره‌ای هستیم؟ این سؤال است.

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، متشکریم. توجه بفرمایید همان‌طور که خودتان استدلال کردید شأن سیاست‌های کلی طبق قانون اساسی مربوط به رهبری است پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت و بعد ایشان سیاست‌ها را ابلاغ کردند و در مورد صندوق هم گفتند (30) درصد باید از منابع نفت و گاز به صندوق برود، این صندوق هم چیز عجیب و غریبی نیست، پشتوانه‌ای برای تولید کشور است که اشتغال ایجاد می‌کند و تا بخش خصوصی ما از این منابع استفاده نکند و فربه نشود اشتغال ایجاد نمی‌شود. بنابراین اساساً فکر درست است، منتها دولت محترم در این تبصره یک جدولی نوشته‌اند که از صندوق هم برای بودجه عمرانی و هم جاری بگیرند، همین مواردی که برخی از آنها را شما برشمردید. این یعنی سیاست‌های کلی را باید تغییر می‌داد، این شأن دولت نبود که سیاست‌های کلی را تغییر بدهد و اگر شما اینجا اخطار می‌دادید من می‌پذیرفتم و باید این را حذف می‌کردیم، خلاف سیاست‌های کلی بود. لاجرم باید ایشان یعنی رهبری بر سیاست‌های کلی‌شان برای امسال یک تبصره‌ای می‌زدند. ایشان مواردی را تأیید کردند و مواردی را هم قبول نکردند، گفتند این جزء مواردی است که الزامی ندارد، آن سیاست‌های کلی باید سر جای خودش باشد، مواردی که اضطراری است را من فقط برای سال 97 این موارد مختصر را می‌پذیرم که باز سیاست‌های کلی را خود ایشان تغییر دادند. بنابراین مطابق قانون اساسی انجام شده، این کمکی بوده که باید خود ایشان سیاست‌ها را تغییر می‌دادند، ما نمی‌توانستیم تغییر بدهیم و دست ما بسته بود، الان دستمان برای مواردی که ضرورت دارد باز شد و اگر هم نخواهیم از این استفاده کنیم جایی ندارد که دولت استفاده کند. کمکی به دولت برای این امور بود. به هر حال اشکال قانون اساسی ندارد، حالا شما مخالفید بحث دیگری است، سر موقعش می‌توانید بفرمایید. اشکال قانون اساسی بر آن وارد نیست. آقای نوبخت! جناب‌عالی بفرمایید، (20) دقیقه وقت دارید.

غلامرضا کاتب
آقای رئیس! آقای لاهوتی هم اخطار و هم تذکر دارند.

علی اردشیرلاریجانی
اجازه بفرمایید آقای نوبخت صحبت‌شان را کنند، بعد اخطار را گوش می‌کنیم. آقای لاهوتی! صبر کنید، بعد در خدمتتان هستیم. آقای نوبخت بفرمایید.

محمدباقر نوبخت
بسم الله الرحمن الرحیم از نمایندگان محترم مخالف گزارش کمیسیون به جهت بیان نظر تشکر می‌کنم و از نمایندگانی که از لایحه و گزارش کمیسیون محترم تلفیق دفاع کردند تقدیر می‌کنم به جهت بیانی که در تبیین نکته‌های مثبت این گزارش وجود داشت. الان مجلس محترم بعد از استماع بیانات مخالفین و موافقین محترم در مرحله یک تصمیم قرار گرفته است. این تصمیم قطعاً بر پایه مناط و شاخصی خواهد بود که بتواند متناسب با این تصمیم انتخاب شود. تصمیم مجلس محترم این است که آیا به کلیات لایحه بودجه رأی بدهد یا خیر؟ مفهوم دیگرش این است که مجلس محترم قرار نیست که الان درخصوص بودجه سال 1397 تأیید یا عدم تأییدی داشته باشد، فقط کلیات مطرح است. شاخصی که می‌تواند به ما کمک کند که آیا ما و وجدان‌مان، ما و خدای‌مان، ما و مردمی که الان برنامه ما را استماع می‌کنند و چه بعداً از تصمیمات‌مان مطلع شوند، ببینند آیا نمایندگان‌شان به‌حق و با شاخص درست عمل کردند یا نه، مهم این است که از چه شاخصی برای چه موضوعی استفاده کنیم. موضوع ما بودجه است. ماده (1) قانون محاسبات عمومی این بودجه‌ای که قرار است توقعات ما را برطرف کند، باید بدانیم که چه ظرفیتی در این بودجه است. این بودجه قرار نیست که بتواند به همه مشکلات کشور در طی یک سال پاسخ مثبت بدهد. این بودجه طبق ماده (1) قانون محاسبات عمومی یک پیش‌بینی از درآمد و منابع تأمین اعتبار است و همچنین یک برآورد از مصارفی است که اگر در راستای سیاست‌های مورد نظر هزینه شود می‌تواند ما را به اهدافی که مورد نظر داریم نائل کند. این خلاصه و منطوق ماده (1) قانون محاسبات عمومی است. یعنی خلاصه این بودجه دو تا حرف دارد، یک؛ پیش‌بینی منابع و مصارف و دیگر سیاست‌های و اهداف. هر نماینده محترمی اگر درخصوص این پیش‌بینی یعنی منابع و مصارف به طور کلی اشکال داشته باشد رأی ندهد. اگر نسبت به سیاست‌های و اهدافی که در این لایحه و گزارش از کمیسیون محترم تلفیق دنبال می‌شود اعتراض دارد و آن را اهداف یک سند فرادست یعنی برنامه ششم نمی‌داند حتماً رأی ندهد. به همین جهت برای اینکه بدانیم این مبانی پیش‌بینی منابع و مصارف، آن سیاست‌ها و اهداف با توجه به سیاست‌هایی که می‌گوییم موضوع سیاست‌های اقتصاد مقاومتی مطرح است، اهداف که می‌گوییم اهداف قانون برنامه ششم مطرح است، اینها ضابطه‌هایمان می‌شود. پس ضابطه‌ و شاخص ما برای منابع و مصارف دقت پیش‌بینی است، آیا این پیش‌بینی واقع‌بینانه است؟ درخصوص سیاست‌ها اگر سیاست‌هایی که برای شما برشماری می‌کنم، از این لایحه التفات فرمودید که این سیاست‌ها با اقتصاد مقاومتی متباین است حتماً رأی ندهید و اگر در ارتباط با اهداف که الان برای شما تشریح می‌کنم، اگر دیدید این اهداف برنامه است رأی ندهید ولی اگر سیاست مورد نظر در این لایحه و گزارش و در بودجه سال 97 دقیقاً سیاست اقتصاد مقاومتی بود، اگر برنامه‌ای را که من الان بیان می‌کنم، این اهداف همان برنامه‌های مرتبط با برنامه ششم بود، قطعاً بین ما و خدایمان کار دیگری نداریم، هیچ حجت دیگری نداریم الا اینکه رأی مثبت بدهیم. از این جهت من درخصوص مبانی این پیش‌بینی با توجه به گذشته صحبت می‌کنم‌. آنچه که در پیش‌بینی دولت برای منابع در سال 1397 بود، چیزی در حد (368) هزار میلیارد تومان بود که کمیسیون محترم با افزودن بخشی در قسمت درآمدها نه واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای یعنی نفت، نه واگذاری دارایی‌های مالی یعنی اوراق، فقط به درآمدها این منابع را به (385) هزار میلیارد تومان، یعنی (7/4) درصد افزایش داد. این عدد پایه و مبنای آن نسبت به مالیات است. مالیات چیزی در لایحه دولت در حد (7/6) درصد،‌ یعنی به اندازه تورم رشد کرد. از نظر ما این مالیات به قیمت ثابت یعنی صفر. به قیمت جاری قابل دستیابی است. شما به دنبال یک منبع مطمئن می‌گردید، این منبع هست. بیشتر از آن می‌تواند به مؤدیانی که ما الان می‌شناسیم فشار وارد کند، ممکن است در حوزه و پایه مالیات مؤدیانی باشند که شناسایی نشده باشند. الان چون امکاناتمان محدود است برای افزایش مالیات باید تحمیل کنیم به کسانی که الان شناسایی شده‌اند. بنابراین چه آنچه در لایحه دولت آمد و آنچه که در کمیسیون محترم تلفیق اعلام شد از سوی حقیر به عنوان یک کمترین کارشناس در امر بودجه به شما عرض کنم این منبع، منبع واقع‌بینانه‌ای است، قابل دستیابی است. بنابراین کسانی که می‌خواهند راجع به پیش‌بینی منابع داوری کنند که آیا این را بپذیریم یا نه، بدانند که این قابل دستیابی است. نکته دیگرش راجع به نفت است. سال گذشته در همین تریبون بنده به شما اعلام کردم که نظر دولت نسبت به نفت در حد (50) دلار است. از سروران محترم الان داوری می‌خواهم که آیا بعد از یک سال پیش‌بینی دولت از همین محل که می‌توانید به اسناد آن روز مراجعه کنید دقیقاً همین عددی است که الان تحقق پیدا کرده است. الان به طور متوسط تا (10) ما گذشته اندکی از (50) دلار هم بیشتر، همین دولت به شما می‌گوید که برای سال آینده با (55) دلار برای هر بشکه قیمت‌گذاری می‌توانیم یک قیمت‌گذاری واقع‌بینانه‌ای داشته باشیم. از کمیسیون محترم تلفیق تقدیر می‌کنم که بر همین عدد مصمم شدند و همین را تأیید کردند. بنابراین یک نظر واحد و واقع‌بینانه داریم. واقعاً به شما نمایندگان شریف ملت عرض کنم اعداد و ارقامی که به عنوان منابع در گزارش کمیسیون و در لایحه وجود دارد و با توجه به ماده (1) قانون محاسبات عمومی که بودجه یک پیش‌بینی از منابع و مصارف است، اگر بخواهیم کلیات را قبول کنیم ببینیم آیا این پیش‌بینی تا آن حدی است که ما بپذیریم، به شما اعلام می‌کنم که این پیش‌بینی درست است. البته شما این حق را هم دارید که این پیش‌بینی را اگر فکر می‌کنید بالا یا پایین ببرید و تغییر بدهید. برای اینکه این کار را کنید، بتوانید این عدد را نزدیک کنید به عددی که شما فکر می‌کنید واقعی است، پس باید به کلیاتش رأی بدهید. راهی جز تأیید کلیات نداریم. این امکان الان وجود دارد که (72) ساعت زودتر از اینکه این را رد کنیم، شما التفات دارید رد کردن این طبق قانون آیین‌نامه داخلی مجلس به کمیسیون تلفیق برمی‌گردد، (72) ساعت دیگر مجدداً روی میز شماست، چه تغییری می‌خواهد کند؟ می‌خواهید بگویید ما می‌توانیم نسبت به تغییر ارقام اقدام کنیم. اتفاقاً بعد از تصویب کلیات بلافاصله، همین الان این کار را می‌توانید کنید. بدون اینکه یک پیام منفی به جامعه اعلام کنیم که مجلس لایحه دولت را رد کرد، در حالی که این لایحه الان مدت‌هاست در اختیار خود شما قرار گرفته و هر تغییری که مجلس محترم مناسب می‌دانست انجام داد. بنابراین افکار عمومی از مجلس سؤال می‌کند که اگر این لایحه مورد نظر شما نبود تغییرش می‌دادید و از سوی دیگر ممکن است نمایندگانی باشند بگویند آن لایحه بهتر از گزارش کمیسیون تلفیق است. باز در اختیار شماست، پیشنهاد بازگشت به لایحه دولت بدهید. همه در اختیار شماست، این آیین‌نامه را شما نوشتید، دست خودتان را باز گذاشتید. شما خودتان را برای تغییرات مأذون و مختار کردید. بنابراین با کلیات می‌توانیم به آن برسیم. اما راجع به سیاست‌ها؛ سیاست ما در این بودجه سیاست کاهش فقر مطلق است در راستای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی. ما در سال آینده ان‌شا‌ءالله مصمم هستیم با همکاری شما نه تنها به افرادی که تشخیص می‌دهیم که اینها مستحق دریافت یارانه هستند، به اینها یارانه خواهیم داد، حتی با بیس همین وضع، یعنی همین‌هایی که شما تا الان پذیرفتید،‌ به اینها هم بخواهیم یارانه بدهیم می‌توانیم به گروه دیگری که از خط مستمری پایین هستند، چون امسال با تصویب شما که دولت هم آن را اجرا کرد از فروردین سال 1396 یارانه خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی (4/3) برابر شد. یعنی نگاه مجلس و موافقت دولت با این نگاه باعث شده که ما بتوانیم نسبت به اقشار آسیب‌پذیر و اقشاری که تحت پوشش و حمایت هستند، نسبت به فزونی درآمدها و مستمری آنها اقدام کنیم که همین کار صورت گرفت. تقریباً (4000) میلیارد تومان همین سال جاری یارانه خانوارهای تحت پوشش در کل سال افزایش پیدا کرد. این تصمیم شما بود که دولت با آن موافقت کرد. برای سال آینده می‌خواهیم این را در حد (7000) میلیارد تومان کنیم و شما قطعاً این را به عنوان یک نوع توجه به اقشار کم‌درآمد تأیید می‌کنید. اگر هم با این وضعیت، ما این گام را تا پایان برداریم دولت این قول را می‌دهد که برنامه اعلام‌شده جناب آقای رئیس‌جمهور در زمان انتخابات مبنی بر اینکه تا پایان دولت دوازدهم فقر مطلق را به صفر برساند و بتواند این کسانی که زیر خط فقر مطلق هستند را به بالای خط فقر مطلق برساند،‌ این تحقق پیدا خواهد کرد، کاری است که مشترکاً انجام می‌دهیم. حتماً مقام معظم رهبری خرسند خواهد شد از اینکه ببیند نوع نگاه دولت و مجلس به اقشار کم‌درآمد است. اما راجع به اهدافی که داریم؛‌ سروران محترم!‌ اهداف ما در این لایحه یکی اشتغال است. اگر نمایندگان فکر می‌کنند که این برنامه اشتغال جزء اهداف برنامه ششم نیست حتماً به این لایحه و گزارش رأی ندهند. نماینده محترمی فرمود اینکه شما می‌خواهید اشتغال را اضافه کنید چند نفر و از کجا؟ من خدمت سروران محترم اعلام می‌کنم آنچه در گزارشی که مکتوب خدمت شما و به ریز دادیم برای (9) برنامه،‌ برنامه‌ای را که از طریق ایمن‌سازی بافت‌های مسکونی و سایر برنامه‌هایی که الان می‌خوانم می‌توانیم (1) میلیون و (33) هزار فرصت شغلی با چیزی حدود (73) هزار و (400)‌ میلیارد تومان سرمایه‌گذاری ایجاد کنیم. این اقدامی است که دولت با همکاری شما نمایندگان مردم در سال 97 می‌خواهد انجام بدهد این نیست که ما (73) هزار (400) میلیارد تومان پول بپاشیم، تسهیلات توزیع کنیم،‌ همان اصطلاحی که بعضی از سروران محترم به کار بردند که بیکاران را بدهکار کنیم. ما می‌خواهیم (73) هزار و (400) میلیارد تومان سرمایه‌گذاری انجام بدهیم. این سرمایه‌گذاری را در (9) برنامه به این شرح می‌خواهیم انجام بدهیم. درخصوص ایمن‌سازی بافت‌های مسکونی، من از شما سؤال می‌کنم غیر از آنچه که جوانان و مردم اشتغال را از ما طلب می‌کنند، آیا این زمین‌لرزه‌های مستمری که در شهر و روستایمان می‌آید و باعث نگرانی مردم است، آیا افکار عمومی از شما و دولت این انتظار را ندارند که در یک برنامه‌ریزی یکساله این تشویش خاطر مردم را از یک جایی برای برطرف کردن آغاز کنیم؟ ما از همین سال آینده (100) هزار واحد مسکونی شهر و روستایی را که در بافت فرسوده است، با کوچکترین لرزه می‌تواند فرو بریزد، قرار است ما اینها را بازسازی کنیم. این‌طور نیست که (100) هزار واحد را هر کدام را در جایش بخواهیم مجدداً بازسازی کنیم. ما به صورت محله به محله شهرهای مدرن و آباد و آماده برای رفاه مردم که در آنجا مسجد دیده شده باشد، در آنجا محلی برای فرهنگسرا دیده شده باشد، محلی برای ورزش دیده شده باشد، همه آنچه که یک محله مناسب می‌خواهد بتوانیم آن را فراهم کنیم. جوانان (50) هزار واحد مسکونی را از ما انتظار دارند که در سطح شهر و روستا پاسخ بدهیم. (50) هزار واحد مسکونی ارزان‌قیمت که تفصیل و ریز آن را من خدمت شما به صورت یک گزارش تقدیم کردم، (50) هزار در شهر و (50) هزار در روستاها ساخته می‌شود. مجموعه اینها چه آن اقدامی که در بافت فرسوده و در این دو تا (50) هزار انجام می‌دهیم حداقل علاوه بر ایمن‌سازی ابنیه و ساختمان‌هایمان در برابر زلزله که خواست مردم است، می‌توانیم (300) هزار فرصت شغلی ایجاد کنیم. نسبت به این آلودگی هوا با برنامه‌هایی که خدمت شما اعلام کردیم،‌ در ارتباط با بحث حمل و نقل درون‌شهری، حمل و نقل برون‌شهری، ما چیزی حدود (25) هزار فرصت شغلی ایجاد می‌کنیم، همراه با اینکه می‌توانیم در این مجموعه تعداد زیادی از ناوگان‌مان را که من گزارشاتشان را به ریز قبل از اینکه جلسه شروع شود کتباً خدمت شما تقدیم کردم که فرصت تورق و تأمل برای شما سروران محترم وجود داشته باشد، برنامه‌ای است که می‌خواهیم در آن سرمایه‌گذاری کنیم، هم آلودگی هوا را رفع کنیم، هم یک چهره تازه‌تری به شهرمان بدهیم، مردممان نشاط داشته باشند، هم بتوانیم نسبت به آنچه که تحت عنوان صرفه‌جویی بنزین هم است انجام بدهیم. می‌توانیم همین بنزین را بسوزانیم و باعث ناراحتی بیشتر مردم شویم، می‌توانیم این بنزینی را که می‌سوزانیم با ناوگان جدیدی که می‌آوریم برقی می‌کنیم و یا به جهت افزایش کیفیت آن ناوگان بنزین کمتری مصرف می‌کند، آن بنزین را می‌توانیم صادر کنیم و از منابع آن استفاده کنیم. اقدام دیگری که می‌خواهیم انجام بدهیم برنامه پرورش و تکثیر ماهی در قفس،‌ توسعه کشت گلخانه‌ای و صنایع تبدیلی و تکمیلی است که (67) هزار فرصت شغلی در این رابطه به ریز برنامه‌هایشان مشخص‌شده است و سرمایه‌گذاری در این رابطه انجام می‌شود. در ارتباط با سیاست‌های فعال بازار کار، در ارتباط با طرح کارورزی، فعالیتی که به عنوان حق بیمه به یارانه و دستمزد می‌دهیم، (221) هزار فرصت شغلی در همین گزارش کمیسیون محترم تلفیق در لایحه دولت برنامه‌ریزی شد که ما بتوانیم به این اهداف دست پیدا کنیم. درخصوص صنایع کوچک و خوشه‌های صنعتی اشتغال‌زا (75) هزار فرصت شغلی با این سرمایه‌گذاری‌ها برای صنایع کوچک و تکمیل طرحهای نیمه‌تمام صنعتی، برای حوزه گردشگری به ترتیب (75) هزار و (52) هزار و (173) هزار برای حوزه گردشگری، مجموعاً می‌خواهیم (1) میلیون و (33) هزار فرصت شغلی ایجاد کنیم. همین لایحه‌ای که کمیسیون آورد، اگر دوستان ما با این ارقام مخالفند که قطعاً نیستند، اگر مخالفند اینها را جزء برنامه ششم ندانند، ما اینها را آوردیم. اگر بتوانیم با اجرای این اقداماتی که الان خدمت شما گفتم، آنچه که در ارتباط با آثار اینها در اقتصادی کشور است، آیا این با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی که دنبال افزایش رشد اقتصادی است و مردم ما می‌خواهند و طبق سند چشم‌انداز (20) ساله باید یک رشد داشته باشیم قابل تحقق است؟ (فرهنگی ـ خیلی متشکر آقای دکتر). آقای رئیس! آخرین جمله من این است که (6) درصد می‌توانیم رشد اقتصادی در این لایحه‌ای که دولت آورده و کمیسیون محترم تلفیق تصویب کرده و شما یا این را تأیید می‌فرمایید یا نمی‌فرمایید، رشد سرمایه‌گذاری را با این سرمایه‌گذاری‌ها به (2/11) درصد و همچنین نرخ تورم را همچنان یک‌رقمی و نرخ بیکاری را حداقل (1) واحد درصد با توجه به اینکه ما در سال چیزی حدود (838) هزار برای سال 97 وارد بازار کار می‌شوند، در حالی که ما (1) میلیون و (33) هزار فرصت شغلی می‌خواهیم ایجاد کنیم. اینها همه برنامه است. پس اگر قرار است داوری کنید، ببینید آیا این اهداف و برنامه‌هایمان در برنامه ششم بود که در واقعیت هست، آیا این سیاست‌هایمان منطبق با سیاست اقتصاد مقاومتی است که هست. (رئیس ـ متشکریم، وقتتان تمام شد) آن پیش‌بینی هم درست است. به همین جهت من از همه شما نمایندگان شریف و فهیم و نکته‌سنج خواهش می‌کنم چون بازگشت این به کمیسیون جز اینکه (72) ساعت وقت شما را به تأخیر بیندازد و یک پیام منفی به جامعه‌ای که نیاز به نشاط و امید دارد صادر نکند، به کلیاتش رأی بدهید، تشکر می‌کنم.

علی اردشیرلاریجانی
آقای نوبخت متشکریم، کمیسیون بفرمایید. آقای یوسف‌نژاد! ظاهراً شما (5/12) دقیقه وقت دارید، بفرمایید.

علی اصغر یوسف نژاد
بسم الله الرحمن الرحیم ـ «یستمعون القول و فیتبعون أحسنه» جا دارد که یک تشکری از مرکز فناوری مجلس هم داشته باشم در این اطلاع‌رسانی که برای همکاران‌مان داشتند و یک کار جدید را شروع کردند که ان‌شا‌ءالله همکاران ما از این کار منتفع باشند و تشکر از موافقین و مخالفین محترم که زوایای بودجه را مورد بررسی قرار دادند. ضمن احترام به همه دیدگاه‌ها و نقطه‌نظراتی که داشتند و به پیشنهاداتی که داشتند احترام می‌گذاریم و بسیاری از این پیشنهادها هم راهگشای مجلس برای تصمیم‌گیری خواهد بود و مباحث کارشناسی و اساسی که بوده را مد نظر قرار دادند. دغدغه‌های همکاران که بخشی از این دغدغه‌ها نتیجه انعکاس نقطه‌نظرات و دیدگاه‌های مردم بوده که این همکاران حساسیت نشان دادند. بنابراین فرآیندی که در تصمیم‌گیری بودجه مجلس است اتفاقاً به درستی است که اتفاقاً صحن علنی مجلس خطاها و دیدگاه‌های نادیده‌شده از جانب تلفیق را اصلاح کند. همان‌طور که کمیسیون تلفیق این وظیفه و تکلیف را دارد که در حلقه‌های زنجیره تصمیم‌گیری برای تصویب بودجه به آن مراحل قبلش توجه کند و دیدگاه‌های آنها را تصحیح کند،‌ اتفاقاً این چیز خوبی است و ما به دقت نظر همکاران احترام می‌گذاریم. دفاع مطلق هم از بودجه نداریم، این بودجه نتیجه همکاری مجلس و کمیسیون‌های محترم مجلس و دولت بوده و طبیعتاً نقاط قوت دارد و همچنان که نقاط ضعف هم دارد. ما معدل این نقاط قوت و نقاط ضعف را داریم دفاع می‌کنیم و براساس الزامات و مواردی که باید به آن احترام می‌گذاشتیم تصمیم‌گیری کردیم. سؤال این است که ملاک سنجش همکاران ما برای اینکه این بودجه خوب یا بد است چیست؟ آیا غیر از این بوده است که ما به قوانین بالادستی اعتنا می‌کردیم؟ آیا غیر از این است که ما باید به قشر ضعیف و متوسط جامعه توجه می‌کردیم؟ آیا غیر از این است که باید به مسائل روستاها توجه می‌کردیم؟ به اشتغال جوانان توجه می‌کردیم؟ به نظارت، انضباط و شفافیت در بودجه توجه می‌کردیم؟ مگر غیر از اینها بوده؟ بعضی از دیدگاه‌هایی که شما دارید و من از مخالفین محترم تشکر می‌کنم، هم آقای میرزائی، هم جناب آقای بحرینی،‌ هم آقای فرهنگی، آقای بنیادی، آقای ابطحی، آقای سلیمی، سرکار خانم سعیدی و عزیزمان جناب آقای قاضی‌پور نکاتی اشاره کردند که این نکات قابل بحث است و من خواهش می‌کنم دقت بفرمایید که براساس آیین‌نامه داخلی اگر کلیات رأی نیاورد به کمیسیون تلفیق برمی‌گردد. یک بار هم بیشتر نمی‌توانیم راجع به این نظر بدهیم. به کمیسیون تلفیق هم برگردد مطمئن باشید این اسکلت و چارچوبه تصمیم‌گیری که نتیجه بیش از (120) ساعت وقت به صورت کلی ما داشتیم، این چارچوبه به هم می‌خورد و بدتر می‌شود و هیچ‌وقت بهتر نمی‌شود. همان کاری که کمیسیون تلفیق می‌تواند انجام بدهد صحن علنی هم می‌تواند انجام بدهد، همان کاری که کمیسیون تلفیق در اصلاح، تغییر، حذف و پیشنهادات جدید می‌تواند انجام بدهد صحن علنی هم می‌تواند انجام بدهد، اتفاقاً باید انجام بدهیم و من از همکاران‌مان خواهش می‌کنم تدبیری که حتماً جناب آقای دکتر لاریجانی خواهند داشت و به اصطلاح نقطه‌نظراتی که همکاران داشتند، برای چهار،‌ پنج مورد اصلی و اساسی کارگروه‌هایی تشکیل بدهیم. من برآیند افکار مخالفین محترم را پیدا کردم، در چند مورد و چند گونه است که ان‌شا‌ءالله اگر کلیات رأی بیاورد با تشکیل کارگروه‌هایی که از خود نمایندگان است،‌ از کمیسیون‌های تخصصی است به بعضی از این دیدگاه‌ها و بعضی از این نقطه‌نظرات باید پاسخ بدهیم و به درستی هم باید این کار انجام بگیرد. نکته‌ای که می‌خواهم اینجا اشاره کنم این است که به هر حال ما در کمیسیون تلفیق روی شفافیت براساس عدالت،‌ نگاه به نقطه‌نظرات دیدگاه‌های جامعه و براساس انضباط مالی داریم کار می‌کنیم. اگر همکاران ما اشاره می‌کنند که بودجه عملیاتی نیست و فاصله دارد، من توجه آنها را به تبصره (20) بودجه جلب می‌کنم که اتفاقاً موارد اصلی و اساسی این بودجه بر مبنای بودجه عملیاتی است. (100) درصد استان‌ها و (34) درصد اعتبارات ملی براساس بودجه عملیاتی است. اگر همکاران محترم به عنوان مخالف بحث صرفه‌جویی را مطرح کردند، مسیر صرفه‌جویی جز از طریق عملیاتی کردن بودجه محقق نمی‌شود. این یک چیز ساده و راحتی است. اگر همکاران دقت می‌فرمایند می‌گویند حجم دولت، فربه و چاق است، یک مسیر آن همین عملیاتی کردن بودجه است که ما داریم انجام می‌دهیم. این یک نکته قوت در بودجه است که ما باید به آن توجه کنیم. بنابراین من خواهش می‌کنم که همکاران عزیز همکاری کنند،‌ برای کلیات رأی بدهند، در جزئیات نقطه‌نظرات‌شان را که خیلی از موارد ما هم واقعاً مدافع هستیم، باید از آن نظرات و دیدگاه‌ها دفاع کنیم. ما صحن علنی مجلس را به عنوان مصوب نهایی و ممیز نهایی نظرات کمیسیون تلفیق و کمیسیون‌های تخصصی مجلس برای رفع خطاها و نادیده گرفته‌شده‌ها برای اصلاحات و برای اینکه زوایای بودجه را ببینیم، به هر حال واقع‌بینانه باید اعتراف کنیم که حتماً‌ و حتماً باید همکاری و مشارکت در این ارتباط وجود داشته باشد، ما هم موافق هستیم. اما در مورد مسائل مختلفی که همکاران اشاره کردند، جناب آقای میرزائی بحث صرفه‌جویی را عنوان کردند که من احترام می‌گذارم، به درستی گفتند، منتها هدف ما در این بودجه با عملیاتی کردن بودجه اتفاقاً صرفه‌جویی در هزینه‌ها است. بحث اولویت‌ها را مطرح کردند که توجه بودجه هم به قوانین و قواعد بالادستی است. بحث خشکسالی را گفتند که چرا به آن بی‌توجهی شده من خواهش می‌کنم دقت بفرمایند، هم در تبصره (13) و هم در ماده (10) قانون تنظیم در تبصره (12) به آن توجه شده است. من خواهش می‌کنم که هم به ردیف‌ها، هم به جداول و هم به آمار و ارقام در این مورد توجه شود. بحث عدالت اجتماعی را مطرح کردند که وقت نیست، اتفاقاً در موارد مختلف سمت و سوی بودجه و دیدگاه پیشنهادی کمیسیون تلفیق به سمت عدالت اجتماعی است. برادرمان جناب آقای فرهنگی بحث کاهش حجم دولت را مطرح کردند که من خودم اظهار می‌کنم که این بودجه عزیمت و شروع یک حرکتی برای کاهش حجم دولت است،‌ ضمن اینکه در مورد غفلت در بخش کشاورزی من با این دیدگاه‌شان مخالف هستم که حتماً باید دقت بفرمایند که هم در جداول، هم در ردیف‌ها و هم در احکام برای آبخیزداری، آب کشاورزی و مقادیر کمّی که قانون برنامه ششم برای کشاورزی گفته، اعتبار گذاشتیم و دیدیم و قبول نمی‌کنم که ما به آموزش و پرورش بی‌توجهی کرده باشیم. پاداش (3500) میلیاردی که جناب آقای دکتر لاریجانی پیگیر بودند و در آن عنوان شده، به اضافه احکام دیگری که در آموزش و پرورش است مؤید این نظر است که به آموزش و پرورش کم‌توجهی نشده است. البته استحقاق آموزش و پرورش، جوانان و خیلی از بخش‌های دیگر نیاز به بودجه بسیاربسیار بیشتر از آن چیزی است که در اختیارشان قرار گرفته، منتها چه کنیم که ما در ارتباط با درآمدها با ضیق و محدودیت منابع روبرو هستیم و اذعان می‌کنیم اگر این امکان وجود داشت که در درآمدها یک مقدار مسلط‌تر بودیم و بیشتر می‌توانستیم از منابع درآمدی استفاده کنیم، می‌توانستیم هزینه‌ها را جبران کنیم. جناب آقای ابطحی در مورد اصل (52) قانون اساسی اشاره کردند که البته اینها از وظایف شورای نگهبان است، ولی اگر مواردی وجود داشته باشد که قطعاً هم ممکن است با دیدگاه ایشان سازگاری داشته باشد و بحث شفافیت را حتماً در جزئیات باید پیگیری کنیم. توجه ایشان به هزینه‌های عمرانی را ما هم تأیید کردیم و اینکه چرا بودجه عمرانی کم شده، بودجه عمرانی به خاطر اینکه به واقع‌بینی نزدیک شود، اگر بودجه عمرانی زیاد دیده شود ولی تخصیص کم باشد که این بودجه‌نویسی نیست. ما سعی کردیم که اعداد و ارقام را به سمت واقعیت نزدیک کنیم. جناب آقای سلیمی هم در مورد بودجه که شفاف و عملیاتی نیست عنوان کردند که من فکر می‌کنم احکامی که وجود دارد نظر ایشان را تأیید نمی‌کند، گرچه ایشان هم نقطه‌نظری دارند که من فکر می‌کنم در جزئیات قابل بحث است. تأکید ایشان بر اینکه چرا آموزش و پرورش، بنیاد شهید و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی بودجه‌اش را استانی کرده؟ وقتی می‌گوییم عدم تمرکز، وقتی می‌گوییم اختیارات استان‌ها زیاد شود،‌ وقتی می‌گوییم استان‌ها در تصمیم‌گیری‌ها مداخله و مشارکت داشته باشند، یکی از بحث‌هایی که کمیسیون تلفیق به دنبال آن بود همین مسأله بود که عدم تمرکز را عملیاتی کند و این کار به آن سمت رفت. سرکار خانم سعیدی هم در مورد بودجه عمرانی و یارانه‌ها عنوان کردند که ضمن تأیید فرمایشات ایشان مسائلی را عنوان کردند که ما سعی می‌کنیم به بودجه‌نویسی واقع‌بینانه و نزدیک به واقعیت نزدیک شویم که به همین خاطر بودجه عمرانی از (70) هزار به (60) هزار میلیارد تومان کاهش پیدا کرده است. آقای فولادگر هم که در مورد بودجه عملیاتی اشاره کردند که تأیید می‌کنیم، ولی این بودجه زمینه حرکت به سمت عملیاتی کردن بودجه را در سالهای آینده فراهم کرده است. مسأله‌ای که از سال 81 تا حالا مغفول مانده بود. خارج بودن بودجه از نظارت است که من این را باز عنوان می‌کنم که در تبصره (20) در موارد مختلف در مورد نظارتی بودن بودجه تأکید فراوان شده که فرصت نیست. جناب آقای کریمی هم در مورد احکام بالادستی عنوان کردند که من این مسأله را قبلاً عنوان کردم. در مورد توسعه عمران روستایی گفتند که در احکام مختلف، در تبصره‌های مختلف و ردیف‌های مختلف به بحث روستاها توجه شده است. ایشان در مورد اشتغال هم اشاره‌ای داشتند که در تبصره (3) به صورت مشخص و مجزا و برای اینکه رصد واقعی شود ما بحث تبصره (18) را برای بحث اشتغال داریم که بیش از (60) هزار میلیارد تومان به اضافه هزینه عمرانی که (60) هزار میلیارد تومان است،‌ یعنی حدود بیش از (120) هزار میلیارد تومان برای این مسأله اختصاص داده شده است. جناب آقای قاضی‌پور هم در مورد انحراف بودجه از قانون اساسی و اسناد بالادستی گفتند که من توضیح دادم، یکسان‌سازی حقوق بازنشستگان را ایشان تأکید داشتند که من عنوان کنم دولت (1000) میلیارد تومان و ما هم (1000) میلیارد تومان دیگر اضافه کردیم، (2000) میلیارد تومان شده است که‌ این آمار برای یکسان‌سازی حقوق و همسان‌سازی و متناسب‌سازی گذاشته شده است. جناب آقای بحرینی در مورد حذف یارانه‌ها مسائلی را عنوان کردند که من عنوان می‌کنم چنین بحثی حتماً‌ و حتماً قابل نظریات مختلف و قابل بحث است. ما آن چیزی که دولت پیشنهاد داده بود را تصویب کردیم، این دولت این اختیار را هم دارد راجع به افراد و اشخاص مختلف و گروه‌های مختلف اظهارنظر داشته باشد. تأکیدشان بر سیستم بانکی برای بودجه و اهرمی کردن بودجه بوده که من حضوری هم خدمتشان عرض کردم این مسأله جزء مواردی است که می‌تواند در قوانین دائمی بیاید، در بودجه نمی‌توانیم همه مسائل و موارد را حل کنیم. ضمن اینکه تأکید ایشان بر مسأله اهرمی کردن بودجه بوده است،‌ اهرمی کردن بودجه به منظور جلوگیری از پول‌پاشی است، به منظور این است که ما قوه و پایه پولی را ثابت نگه داریم. بتوانیم مشارکت بخش غیردولتی را هم در مسائل پولی مداخله بدهیم، چیزی که قانون بالادستی به ما می‌دهد و من خواهش می‌کنم که همکاران محترم در این وضعیتی که باید پیام مثبت به جامعه بدهیم،‌ تعامل، همکاری، همدلی و همسویی چیزی است که جامعه از ما انتظار دارد (رئیس ـ متشکریم) و من امیدوار هستم که در چنین فضایی و همه شما مطلع بودید که در ظرف یک ماه گذشته پیام‌های خوبی از جانب کمیسیون تلفیق به جامعه داده شده است، جامعه را رنجیده نکنیم. جامعه انتظار دارد که کنار هم متحد، متفق، منسجم،‌ به سمت مصلحت و منفعت عمومی حرکت کنیم. والسلام علیکم و رحمه الله

علی اردشیرلاریجانی
خیلی ممنون، متشکریم. مخالفین و موافقین صحبت کردند، دولت و مجلس هم صحبت کردند. حضار 216 نفر، کلیات لایحه بودجه را به رأی می‌گذاریم. نمایندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمایند. دوستان در رأی‌گیری مشارکت بفرمایید. پایان رأی‌گیری را اعلام می‌کنم، تصویب نشد. بنابراین ما لایحه را به کمیسیون تلفیق ارجاع می‌دهیم. کمیسیون تلفیق (72) ساعت وقت دارد که اصلاحات را انجام بدهد و بعد به مجلس برگرداند. یعنی علی‌القاعده (72) ساعت، چهارشنبه می‌شود. ما باید بحث را در مورد بودجه ادامه بدهیم، بیش از (72) ساعت هم وقت ندارد، فقط یک بار هم هست. بنابراین ما از کمیسیون تلفیق می‌خواهیم که از امشب شروع کنند براساس همین مطالبی که نمایندگان اینجا مطرح کردند و پیشنهادهایی به عنوان نقد داشتند مورد توجه قرار بدهند، اصلاحات را انجام بدهند، مجدداً بیاورند،‌ چون ما باید از چهارشنبه دوباره بحث بودجه را شروع کنیم. پیشنهاد نمایندگان را هم همان روزی که می‌دهند، ما همان روز به آنها وقت می‌دهیم، چون چند مورد ممکن است اصلاح باشد وقت به آنها داده می‌شود. متشکریم. ما سه‌شنبه جلسه علنی داریم، چون ما چهارشنبه هم جلسه خواهیم داشت.

بهروز نعمتی
از امروز برای پیشنهادات وقت بدهید.

علی اردشیرلاریجانی
هنوز که کمیسیون بررسی نکرده است. نمایندگان هر پیشنهادی دارند به کمیسیون تلفیق بدهند، کمیسیون تلفیق (72) ساعت وقت دارد اصلاحات را انجام بدهد. اصلاحاتش هم مواردی که نمایندگان در مسائلی که مطرح کردند گفتند چند بخش بود.

حمیدرضا فولادگر
چهارشنبه می‌شود.

علی اردشیرلاریجانی
نه، (72) ساعت صبح می‌شود، سه‌شنبه شب می‌شود (72) ساعت. (فولادگر ـ چهارشنبه) راست می‌گویید، چهارشنبه می‌شود. چهارشنبه کمیسیون باید نظرش بدهد، ما روی سایت می‌گذاریم،‌ نمایندگان محترم پیشنهاداتی را هم که دارند مکتوب به اداره قوانین بدهند،‌ ما باید شنبه شروع کنیم. در این هفته جلسه داریم، سه‌شنبه جلسه بعدی ما خواهد بود.

حمیدرضا فولادگر
سه‌شنبه است.

علی اردشیرلاریجانی
آقای فولادگر! همین را دارم می‌گویم.
4 تذکر آیین‌نامه‌ای و اخطار قانون اساسی نمایندگان مجلس شورای اسلامی

علی اردشیرلاریجانی
بسم الله الرحمن الرحیم ادامه مذاکرات در مورد برنامه بودجه سال 97. تذکرات را قرائت بفرمایید.

اکبر رنجبرزاده
بسم الله الرحمن الرحیم تذکرات خارج از دستور جلسه

احمد مرادی
تذکرات شفاهی
بسم الله الرحمن الرحیم و به نستعین تذکر اول من به وزیر اقتصاد و دارایی است. عدم توجه منطقه آزاد قشم جهت رسیدگی به مشکلات مردم در جزیره قشم باعث بروز نارضایتی در مردم سختکوش این جزیره شده است. تذکر به وزیر جهاد کشاورزی؛ کشتی‌های صنعتی و چینی با صید بی‌رویه، امان از صیادان سنتی گرفته است. ریاست محترم شیلات از این روش ناپسند جلوگیری نماید. تذکر به وزیر ورزش و جوانان؛ عدم توجه به زیرساخت‌های ورزشی در استان هرمزگان باعث بی‌انگیزگی استعدادها در جوانان شده است. تذکر به وزیر نفت؛ استفاده از نیروهای بومی در مراکز نفتی و گازی و همچنین ایجاد مراکز بهداشتی و درمانی که جزء الزامات قانونی است، چرا نسبت به این مهم توجه نمی‌گردد؟ این حداقل خواسته به‌حق مردم است، لذا بایستی به هر طریق ممکن به اجابت برسد. تذکر به وزیر راه و شهرسازی؛ وضعیت جاده‌های هرمزگان مناسب نیست. افزایش تصادفات و مرگ و میر در استان که علت اصلی آن عدم کیفیت جاده‌ها است. ضرورت تسریع در تعریض و روکش آسفالت سیاهو به بخش احمدی، ضرورت اصلاح تقاطع خطرناک سحرخون، جمال‌احمد و دهنو به قلعه‌قاضی. تسریع در تکمیل پروژه راه برگشت از بندرخمیر به گچین، دوبانده شدن راه کهورستان به لار، تعریض جاده از هورمودر در ایسین تا کهورستان و اصلاح پل فلزی رودخانه کر. تذکر به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی؛ ضرورت حمایت از هنرمندان استان هرمزگان، بخش‌هایی مثل موسیقی، تئاتر، خبرنگاران، خطاطان که خود را بی‌پناه می‌بینند،‌ نیاز جدی به توجه و حمایت از این عزیزان مورد تقاضا است. (فرهنگی ـ خیلی متشکر). تذکر به دولت؛ عدم حمایت از صنعت کشتی‌سازی در استان هرمزگان باعث نگرانی و از دست دادن حداقل (5000)‌ فرصت شغلی می‌گردد. تذکر به وزیر نیرو؛ بحران آب در استان هرمزگان جدی است. نشست زمین و ایجاد فروچاله‌ها در میناب باعث نگرانی عزیزان ما در استان هرمزگان شده است که بایستی راهکار اساسی و فوری اتخاذ کرد. آخرین تذکر به وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ جناب وزیر! بیمارستان‌های استان هرمزگان وضعیت خوبی ندارند، میزان تخت‌های بیمارستان (فرهنگی ـ خیلی ممنون وقت تان تمام شد) پاسخگوی مراجعه‌کنندگان نیست. مردم مبتلا به بیماری‌های جزئی هم به سایر استان‌ها مراجعه می‌کنند. والسلام علیکم و رحمه الله

اکبر رنجبرزاده
تشکر، جناب آقای داود محمدی نماینده محترم قزوین، آبیک و البرز بفرمایید.

داود محمدی قزوین
تذکرات شفاهی
بسم الله الرحمن الرحیم بدواً از تمامی عزیزان،‌ استاندار محترم، اورژانس، ستاد بحران، هلال‌احمر، نیروی انتظامی، بهداشت و درمان، راهداران، شهرداران، پاکبانان و رفتگران و تمامی دست‌اندرکاران که برای بازگشایی راه‌ها و معابر استان و شهرها در شب گذشته تا صبح چشم بر هم ننهادند صمیمانه تشکر می‌کنم. بنده در کلیات بودجه به عنوان موافق با لایحه بودجه صحبت کردم، ولی در بعضی از موارد و جزئیات نقدهای جدی نسبت به لایحه بودجه دارم که عرض می‌کنم. در لایحه بودجه سال 97 دولت (1000) میلیارد تومان برای ترمیم حقوق بازنشستگان پیش‌بینی شده بود که در مجلس به (2000) میلیارد تومان افزایش یافت، ولی به هیچ نحوی پاسخگوی مشکلات بازنشستگان نخواهد بود. بودجه آموزش و پرورش و بنیاد شهید استانی شده و متأسفانه در پیش‌بینی‌های استانی نیز حداقل (35) میلیارد تومان بودجه آموزش و پرورش و (17) میلیارد تومان بودجه بنیاد شهید استان کم شده و با این ترتیب در سایر استان‌ها هم با این مشکل مواجهند و از ملی شدن بودجه تقاضا دارم که همکاران خصوصاً‌ در بخش آموزش و پرورش و بنیاد شهید حمایت کنند. لازم به ذکر است که فرهنگیان عزیز (11) ماه است که اضافه‌کاری دریافت نکرده‌اند و بیش از چهار ماه است که حقوق معلمین حق‌التدریسی که تنها راه امرار معاش‌شان همین حقوق ناچیز پایان ماه است پرداخت نشده است. در بودجه سال 97 هم اعتباری برای پاداش پایان‌خدمت سال 96 فرهنگیان که بالغ بر (5000) میلیارد تومان است پیش‌بینی نشده و لذا از هم‌اکنون تذکر می‌دهم که برای جلوگیری از بروز مشکلات در آینده اقدام جدی به عمل آورند. (رئیس ـ متشکریم). در مورد تخصیص بودجه برای انتقال آب از سد طالقان به استان،‌ بیمارستان (700) تخت‌خوابی و شتابگر ملی در سال 97 به شدت اعتراض داریم و گله‌مندیم (رئیس ـ خیلی ممنون و متشکریم) و با توجه به اینکه استان قزوین (1500) میلیارد تومان مالیات می‌دهد، حداقل انتظار ما این است که به تناسب مالیاتی که می‌پردازیم بودجه به استان تعلق بگیرد.

اکبر رنجبرزاده
وقت بقیه تذکرات برای پایان جلسه یا فردا محفوظ است. آقای رئیس! در خدمت شما هستیم.
5 اعلام ختم جلسه و تاریخ تشکیل جلسه آینده

علی اردشیرلاریجانی
جلسه بعدی ما روز سه‌شنبه ساعت (8) خواهد بود. دستور جلسه‌ای که امروز خواندند غیر از بحث بودجه در دستور است که ان‌شا‌ءالله بررسی می‌کنیم. ختم جلسه را اعلام می‌کنیم.

ناطقین
بازگشت به بالا