دوره 10 اجلاسیه 1
تعداد نمایندگان حاضر 200 جلسه 55
1 اعلام رسمیت جلسه و قرائت دستور

علی اردشیرلاریجانی
بسم‌ الله الرحمن الرحيم جلسه با حضور 200 نفر از نمايندگان رسمی است، دستور جلسه را قرائت بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بسم الله الرحمن الرحيم دستور جلسه پنجاه و پنجم روز دوشنبه بیست و نهم آذر‌ماه 1395 هجري‌شمسي مطابق با نوزدهم ربيع‌الاول 1438 هجري‌قمري: ـ ادامه رسيدگي به گزارش كميسيون تلفيق در مورد لايحه برنامه ششم توسعه.
2 ‌ تلاوت آیاتی از قرآن مجید

علی اردشیرلاریجانی
تلاوت آياتی از کلام‌الله مجید را آغاز بفرماييد. (آيات 5 ـ 1 از سوره مبارکه «انعام» توسط قاری محترم آقای ابوالفضل قدياني تلاوت گرديد)

ابوالفضل قدیانی
اللهم صل علي محمد و آل محمد اعوذ بالله من الشيطان الرجيم ـ بسم‌الله الرحمن الرحيم الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ جَعَلَ الظُّلُماتِ وَ النُّورَ ثُمَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ يَعْدِلُونَ * هُوَ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ طِينٍ ثُمَّ قَضى‏ أَجَلاً وَ أَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَهُ ثُمَّ أَنْتُمْ تَمْتَرُونَ * وَ هُوَ اللَّهُ فِي السَّماواتِ وَ فِي الْأَرْضِ يَعْلَمُ سِرَّكُمْ وَ جَهْرَكُمْ وَ يَعْلَمُ ما تَكْسِبُونَ * وَ ما تَأْتِيهِمْ مِنْ آيَةٍ مِنْ آياتِ رَبِّهِمْ إِلاَّ كانُوا عَنْها مُعْرِضِينَ * فَقَدْ كَذَّبُوا بِالْحَقِّ لَمَّا جاءَهُمْ فَسَوْفَ يَأْتِيهِمْ أَنْباءُ ما كانُوا بِهِ يَسْتَهْزِؤُنَ * (صدق الله‌ العلی العظيم ـ حضار صلوات فرستادند)

علی اردشیرلاریجانی
ااز جناب آقای قدياني، قاری محترم تشکر می‌کنیم، ترجمه آيات را قرائت بفرماييد.

احمد امیر آبادی فراهانی
به نام خداوند بخشنده مهربان «ستايش خداي را كه آسمان‌ها و زمين را آفريد و تاريكي‌ها و روشنايي را پديد آورد، با اين همه كساني كه كفر ورزيده‌اند غير او را با پروردگار خود برابر مي‌كنند، اوست كسي كه شما را از گل آفريد، آنگاه مدتي را براي شما عمر مقرر داشت و اجل و مرگ حتمي نزد اوست، با اين همه بعضي از شما در قدرت او ترديد مي‌كنيد و او در آسمان‌ها و زمين خداست، نهان و آشكار شما را مي‌داند و آنچه را به دست مي‌آوريد را نيز مي‌داند و هيچ نشانه‌اي از نشانه‌هاي پروردگارشان به سوي‌شان نمي‌آمد مگر آنكه از آن روي برمي‌تافتند، آنان حق را هنگامي كه به سويشان آمد تكذيب كردند پس به زودي حقيقت خبرهاي آنچه را كه به ريشخند مي‌گرفتند به آنان خواهد رسيد» راست گفت خداوند بلندمرتبه بزرگ. اسامي تأخيركنندگان جلسه عبارتند از آقايان: محمد حسن‌نژاد، فريدون حسنوند، سيدمحمدباقر عبادي، جواد كاظم‌نسب، عليرضا محجوب، علي‌ نجفي‌خوشرودي، محمود نگهبان‌سلامي، همايون هاشمي، نبي هزارجريبي، محمد وحدتي‌هلان.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم.
3 ادامه رسیدگی به لایحه برنامه ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (ثبت 104)

علی اردشیرلاریجانی
دستور جلسه را بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آدر ادامه رسيدگي به گزارش كميسيون تلفيق در مورد لايحه برنامه ششم توسعه در بررسي ماده (2) آقاي رئيس در جلسه گذشته بازگشت به لايحه مورد بحث قرار گرفت، الان وارد پيشنهادات بندهاي ذيل ماده (2) بايد شويم، اولين پيشنهاد، پيشنهاد آقاي محجوب و قاضي‌پور است، آقاي محجوب مطرح مي‌كنيد؟ رئيس ـ آقاي محجوب تشريف ندارند.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي محجوب تشريف ندارند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي قاضي‌پور مطرح مي‌كنيد؟

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

نادر قاضی پور
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحيم با عرض سلام محضر ملت بزرگ ايران اسلامي و شما نمايندگان ملت در خانه ملت! ضمن تقدير و تشكر از اعضاي محترم كميسيون تلفيق، در آنجا دو تا بحث ما اضافه كرديم، مكران و اروند عزيز را اضافه كرديم، آقاي لاريجاني! اينجا يك كلام هم اضافه مي‌كنيم «كليه سواحل» هم اضافه شود، درست است اولويت با مكران و اروند بايد باشد، آن دو منطقه لازم است به خصوص اروند عزيز، اگر ما به اروند نرسيم، هزاران هزار نخل خوزستان و خرمشهر و آبادان خشك خواهد شد، بايد برسيم، حتماً هم برسيم، ولي به بعضي از سواحل هم بايد برسيم كه نوشتيم جدا از اينكه اروند و مكران اولويت اول را دارد سواحل ديگر هم باشد، يعني در طول برنامه ششم دولت فقط نگويد به من دو تا تكليف مشخص شده تنها اروند و مكران، بقيه سواحل هم از چابهار و كنارك گرفته تا شمال كشور نگفتيم درياي مازندران يا خليج فارس كه آمد، گفتيم كليه سواحل را در بر بگيرد، به عشق امام حسين ياحسين.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف صحبت مي‌كند؟

محمد علی وکیلی
جناب آقاي پورابراهيمي‌ مخالف هستند، بفرماييد

علی اردشیرلاریجانی
آقاي پورابراهيمي بفرماييد.

محمدرضا پورابراهیمی داورانی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم عرض سلام و صبح بخير دارم خدمت رياست محترم جلسه، همكاران محترم، در خصوص پيشنهادي كه همكار محترم‌مان جناب آقاي قاضي‌پور مطرح كردند كه آدرس هم پيوست (1) بند (25) است كه من خواهش مي‌كنم هيأت‌رئيسه آقاي قاضي‌زاده پيشنهادات را با آدرس مطرح كنند كه دوستان بتوانند نظر دهند. ولي الان آدرس پيشنهاد همكار محترم‌مان بند (25) پيوست (1) است در پيشنهادات، اينجا عبارت «كليه سواحل» را آوردند، كليه سواحل كل تصميمات ما را در حوزه تمركز براي اولويت‌ها دچار چالش مي‌كند. قاعدتاً ما سواحل‌مان هم در شمال و هم جنوب كشور مرزهايي كه ما در كشور در بخش‌هاي مختلف داريم را شامل مي‌شود، قاعدتاً اين كليه سواحل اصلاً حوزه تصميم را دچار چالش مي‌كند و نمي‌تواند اولويت‌هايي كه دولت مي‌خواهد و بعد از اين و مهم‌تر از اين معيار ارزيابي براي عملكرد دولت در سواحل را ما بايد با يك تعريف كمي بگذاريم، بگوييم مثلاً در منطقه مكران كه امروز مورد تأييد مقام معظم رهبري است، تأكيد ايشان است، دولت هم ورود كرده و الان ما اطلاع داريم دستگاه‌هايي مثل بنياد مستضعفان و مجموعه‌هاي ديگر آمدند بخش مكران ان‌شاءالله بتواند فعال شود. با يك اولويت اينطوري امكان ارزيابي هم در برنامه وجود دارد، يعني اگر ما بخواهيم معيارها و اولويت‌هاي مشخصي را در حوزه برنامه تعريف نكنيم، قاعدتاً معيار ارزيابي هم نيست، يكي از مشكلاتي كه ما در بحث لايحه داشتيم با دولت، زماني كه دولت لايحه ارائه كرد به اسم برنامه ششم اين بود كه متن‌هايي آمده بود كه امكان كمي‌سازي ارزيابي ما را دچار چالش مي‌كرد، يعني ما اگر اينجا بياييم بگوييم كليه سواحل قاعدتاً اين امكان ارزيابي را كه ما بعد از پنج سال بدانيم كدام ساحل و منطقه را دچار چالش مي‌كند، لذا من فكر مي‌كنم اين اولويت را از دست مي‌دهد، اگر همكار محترم‌مان پيشنهاد دقيق‌تري براي يك موضوع مي‌دادند شايد قابل بررسي بود ولي با اين پيشنهاد خواهش مي‌كنم همكاران مخالفت بفرمايند.

علی اردشیرلاریجانی
موافق را دعوت بفرماييد

محمد علی وکیلی
جناب آقاي قوامي موافق هستند، بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي قوامي بفرماييد.

هادی قوامی
موافق
بسم الله الرحمن الرحيم با تشكر از جناب آقاي قاضي‌پور كه بر مبناي تلفيق پيشنهاد مي‌دهند نه بر مبناي برنامه چون در برنامه درست است اولويت مشخص شده فقط يك ساحل آورده شده كه ساحل مكران است، ولي در تلفيق آمدند اروند را هم اضافه كردند، به چه دليل اروند را اضافه كرديد و سواحل ديگر را اضافه نمي‌كنيد؟ اگر ما منطق‌مان واقعاً برنامه‌ريزي بود و توجه به اولويت‌ها بود همان پيشنهاد دولت كفايت مي‌كرد كه چهار تا مسأله اساسي آورده، ولي شما اينجا (18) تا مسأله ديگر در تلفيق اضافه كرديد، اين (18) تا مسأله ديگر كه در تلفيق اضافه كرديد، نسبتش با مسائل ديگري كه به ترتيب وجود داشته و در سواحل ديگر است، حالا ايشان مثلاً سواحل ديگر را مطرح كردند، چيست؟ چون هيچ منطقي در كميسيون تلفيق در اين ماده (3) نبوده و (18) مسأله اضافه كردند كه كل منابع را اضافه كردند و نسبت منابع و هزينه‌هاي برنامه را به هم ريختند. من فكر مي‌كنم، آقاي دكتر لاريجاني! جناب‌عالي ديروز هم قول داديد كه ان‌شاءالله اين كليات رأي آورد ما اين موادي كه اينطوري ساختار كلي برنامه را به هم مي‌ريزد اينها را ارجاع دهيم به كميسيون برود، در كميسيون يك بررسي ديگر شود، ما نسبت منابع و مصارف را در برنامه درست ببينيم، ببينيد! برنامه يعني ما بتوانيم يك سري متغيرهايي را آگاهانه از يك وضع موجود به وضع مطلوب هدايت كنيم حركت دهيم و در پايان برنامه برسيم به يك سري از اهداف، مسأله دولت در بين همه سواحل كشور سواحل مكران بوده، حالا در تلفيق آمدند يك ساحل ديگر را هم اضافه كردند، حالا عزيز ما ديگر حق دارد مي‌گويد چرا ما نبايد در جاي ديگر اضافه شويم؟ آيا مثلاً در بررسي سواحل ديگر ما نبايد اهميت و جايگاه جاي ديگر را ببينيم؟ لذا حالا كه اينها خراب كردند يا اين را برگردانيم (رئيس ـ ديگر خراب‌ترش نكنيد) جان! (رئيس ـ از اين خراب‌ترش نكنيد) آقاي دكتر مي‌خواهم بگويم (500) هزار ميليارد تومان به هزينه‌هاي برنامه اضافه شده، همه جداولي كه در ماده (3) است، رشد اقتصادي كه دولت در برنامه ديده، رشد اقتصادي (8) درصد براي منابع (750) هزار ميليارد تومان بوده كه اگر ما توليد ناخالص داخلي را سالي متوسط (8) درصد رشد دهيم (750) هزار ميليارد تومان منابع به دست مي‌آوريم كه مي‌توانيم مثلاً ساحل مكران را متناسب با اهداف برنامه توسعه دهيم، حالا اروند اضافه شده، منابع اروند بايد از كجا بيايد؟ اين منابع اضافه مي‌كند، لذا آن وقت كه ما مي‌خواهيم بياييم اروند را اضافه كنيم چرا يك ساحل ديگري كه اهميتش بيشتر است آن را نياوريم؟ لذا خواهش من اين است اين چون به هم زده چهارچوب اصل برنامه را، اين را برگردانيد برود به كميسيون تلفيق اين ماده و مواد ديگر كه جدول منابع و مصارف را هم به هم مي‌ريزد، الان (500) هزار ميليارد تومان به (750) هزار ميليارد تومان اضافه شده، مي‌شود، (1200) هزار ميليارد تومان، اگر مجلس مصوب كرده كه ما به اين (1200) هزار ميليارد تومان برسيم، جدول رشد اقتصادي بايد از (8) درصد (12) درصد بشود. بايد (12) درصد درست شود، با (8) درصد كه ما نمي‌توانيم برسيم به اين مباحث، لذا عزيزان «اروند» مي‌خواهد اضافه شود، كنارش يك ساحل ديگر هم بايد اضافه كنيم، جاي ديگر را هم بايد اضافه كنيم، مسأله را دولت كارشناسي‌شده آورده و در تلفيق موارد غيركارشناسي ديگر اضافه شده، لذا خواهش من اين است براي اينكه مواد ديگر هم به مشكل برنخورد اين را برگردانيد برود به كميسيون تلفيق.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، دولت بفرماييد.

محمدباقر نوبخت
موافق
بسم الله الرحمن الرحيم اينكه چرا در اولويت‌ها سواحل مكران مطرح شد، اين دقيقاً بر اساس سياست‌هاي ابلاغي مقام معظم رهبري بود، ترديد ندارم كه همه نمايندگان محترم قطعاً جناب آقاي قاضي‌پور از اينكه اين برنامه به تبعيت از سياست‌هاي ابلاغي مقام معظم رهبري شكل بگيرد علاقمندند، اصلاً‌ مطالبه‌گر دولت هستند كه آنچه از سياست‌ها ابلاغ شد ما عمل كنيم. سياست‌هاي ابلاغي مقام معظم رهبري در رسيدگي به همه سواحل معطوف به سواحل مكران است، تأكيد مي‌كنم اين به اين معني نيست كه ساير سواحل مناطق در برنامه مغفول باشد و ما به آنها اعتباري ندهيم، قرار شد كه در طي پنج سال آينده اين سواحل كه از ظرفيت خاص و مناسبي براي توسعه كشور برخوردار است ما به آن بپردازيم، به عنوان يك لكوموتيو و پيشران در مسير اين قطار به ما كمك كند، من به همين جهت خواهش مي‌كنم ضمن اطمينان مجلس به اينكه ما در برنامه به سواحل شمال و جنوب و حتي مناطق زاگرس و شرق بپردازيم، اما اگر قرار است يك چيز اولويت داشته باشد، بر اساس سياست‌هايي كه فصل‌الخطاب سياست‌هاي كلي ابلاغي از سوي مقام معظم رهبري است ما به مكران بسنده كنيم.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي نوبخت متشكريم، كميسيون بفرماييد.

محمد خدابخشی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم با عرض سلام و ادب و احترام خدمت همكاران عزيز و تقدير و تشكر از اينكه ديروز رأي بالايي به كليات برنامه داديد، اگر يادتان باشد ديروز آقاي دكتر قوامي پيشنهاد برگشت به لايحه دولت را دادند در خصوص اولويت‌ها و مسائل محوري. اگر قرار باشد همه چيز در اولويت باشد يعني هيچ چيز در اولويت نيست، بنا به همان استدلال‌هايي كه آقاي دكتر قوامي ديروز مطرح كردند پيشنهادات زيادي مطرح شد در كميسيون تلفيق اولويت‌هايي پيشنهاد دادند كه اضافه شود و كميسيون مخالفت كرد. كميسيون با مواردي غير از مواردي كه ذكر شده مخالف است و هيچ موقع هم دولت محترم برآوردي از هزينه‌هايي كه اضافه شده كه مي‌فرمايند (500) هزار ميليارد تومان اضافه شده به ما نداد، در اين مدتي كه كميسيون جلساتش برگزار مي‌شد هيچ موقع جدولي از هزينه‌ها ارائه نشد، بنابراين ما تكذيب مي‌كنيم. آقاي دكتر قوامي! طبق كدام محاسبات (500) هزار ميليارد تومان اضافه شده؟ بنابراين كميسيون با اين پيشنهاد مخالف است.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، حضار 237 نفر، پيشنهاد آقاي قاضي‌پور را به رأي مي‌گذاريم، نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند، دولت و كميسيون مخالفند، پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. بدجوري هم تصويب نشد. پيشنهاد ديگر را بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي را آقاي قوامي دارند، مي‌خواهيد پيشنهادتان را بدهيد؟

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد حذف «اروند» را داشتند.

علی اردشیرلاریجانی
مطرح نمي‌كنند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
من فقط از دوستان خواهش مي‌كنم قبل از ورود به مواد پيشنهادات‌شان را بدهند امضايشان هم باشد، ما بعضي از پيشنهادات را داريم كه متأسفانه بدون امضا است، در بند (3) كه بند بعدي است باز جناب آقاي قوامي پيشنهاد حذف كل بند را دادند، باز هم نه؟

علی اردشیرلاریجانی
مطرح نمي‌كنند. آقاي فولادگر هم پيشنهاد دارند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقايان فولادگر و سبحاني‌فر هر دو صفحه (12) يكي شماره (41) و ديگري (34) است.

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
شبيه به هم هست.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي فولادگر پيشنهادتان را بفرماييد

حمیدرضا فولادگر
بسم الله الرحمن الرحيم صبح همه همكاران گرامي بخير ان‌شاءالله موفق باشيد و اين راهي را كه از امروز شروع مي‌كنيم ان‌شاءالله با موفقيت به پايان برسد.

علی اردشیرلاریجانی
آدرس را دقيق بفرماييد

حمیدرضا فولادگر
پیشنهاد دهنده
ببينيد! پيشنهادي كه ما داريم صفحه (12) در پيشنهادات پيوست (1) صفحه (12) است. من هم بگويم چرا اين پيشنهاد را داديم (رئيس ـ شماره‌اش را بفرماييد) شماره‌اش (41) است، البته (34) هم هست ولي (41) جامع‌تر است، ببينيد! ديروز يك پيشنهاد بازگشت به لايحه دولت مطرح شد كه رأي نياورد، اين پيشنهاد اما يك مقدار اصلاح مي‌كند پيشنهاد كميسيون تلفيق را از اين جهت، دوستان ببينيد! در كميسيون تلفيق در گزارشش نوشته «موضوعات خاص بخشي پيشروي اقتصاد»، اين عنوان بند (3) اصلاً مباحث اقتصادي است، اما آن جمله آخرش مي‌گويد «سند تحول بنيادين آموزش و پرورش، فرهنگ عمومي و سبك زندگي ايراني ـ اسلامي»، اينها خيلي خوب است، اين را جدا كنيد برود يك بند ديگر. اينجا بحث اقتصاد است در بحث اقتصاد دو تا بخش مهم بايد حتماً بيايد، يكي هوايي و هوافضا، ما الان بحث پيشرو است، الان كشور ما در بحث‌هاي هوايي و هوافضا، كار كردند پروژه‌هاي زيادي دارند سال‌هاست الان در اين صنعت كشور ما دارد سرمايه‌گذاري مي‌كند، قطعاً در كنار حمل و نقل ريلي بحث هوايي و هوافضا مطرح است، هم هوا هم فضا، الان ما سالهاست سند تحول هوافضا را داريم،‌ در ذيل نقشه جامع علمي كشور. يكي هم بخش فناروي اطلاعات است. بنابراين ما پيشنهادمان اين است كه پيشنهاد كميسيون به اين شكل اصلاح شود: «موضوعات خاص» دقت كنيد صفحه (12) پيوست (1) شماره (41)، «موضوعات خاص بخش پيشرو اقتصاد، شامل معدن و صنايع معدني، گردشگري، تزانزيت و حمل و نقل ريلي، فناوري اطلاعات و ارتباطات، انرژي، هوافضا»، اين پيشنهاد است كه ان‌شاءالله دوستان بگويند، آقاي حاجي‌بابايي! آن قسمت اشكال ندارد به يك بند ديگري برود، آن قسمت سند تحول به يك بند ديگري برود، آن اشكال ندارد.

علی اردشیرلاریجانی
خيلي ممنون، مخالف صحبت مي‌كند؟‌

محمد علی وکیلی
جناب آقاي فلاحت‌پيشه مخالف هستند، بفرماييد

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

حشمت اله فلاحت پیشه
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم آقاي رئيس!‌ من زياد وقت دوستان را نمي‌گيرم، ببينيد! به نظر من پيشنهاد ماده (3) جامع و كامل است، منتها با اين پيشنهادي كه آقاي فولادگر مي‌دهند برخي از بخش‌ها مثل بخش كشاورزي را هم حتي حذف مي‌كند، اعتقاد من بر اين است كه اگر اين كار صورت بگيرد، يك رسمي مي‌شود الان پيشنهادات مختلف شما تا غروب مدام افراد مي‌آيند پيشنهادات بخشي را اضافه مي‌كنند و اين بند را از اين حالت هم خارج مي‌كنند، لذا به اعتقاد بنده دوستان رأي ندهند.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي فولادگر! اين نكته‌اي كه ايشان گفت كشاورزي را هم شما حذف كرديد و در اين بند نياورديد، چون دارد جايگزين مي‌شود، حذف مي‌شود ديگر، شما ببينيد، شما در بند (41) كه فرموديد الان توضيح داديد بخش كشاورزي را كه آقاي فلاحت‌پيشه گفت نداريد، اينكه اقتصادي است، نمي‌توانيد بايد پيشنهادي كه مكتوب است بگذاريد، آقاي فولادگر مطرح كنيم؟ ادامه دهيم؟ موافق صحبت كند.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي قوامي موافق هستند، بفرماييد.

هادی قوامی
آقاي پورابراهيمي صحبت مي‌كنند.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي پورابراهيمي‌ بفرماييد.

محمدرضا پورابراهیمی داورانی
آقاي سليمي صحبت مي‌كنند.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي سليمي بفرماييد.

علیرضا سلیمی
موافق
بسم الله الرحمن الرحيم ببينيد! در پيشنهاد برادر عزيزمان جناب آقاي فولادگر به موضوعات بخش پيشرو اشاره شده اشكال جناب آقاي فلاحت‌پيشه درست است ولي از دو جهت آن پيشنهاد چاپ‌شده نقص دارد، پيشنهاد آقاي فولادگر به نظرم از يك جهت نقص دارد، بالاخره بخش هوافضا الان بسيار مهم است، بخش فناوري اطلاعات هم مهم است، اتفاقاً در همين سياست‌هاي كلي كه حضرت آقا هم به آن اشاره فرمودند ما يك بخش امور فناوري اطلاعات و ارتباطات را داريم، يك بخش هم بخش هوافضا در سياست‌هاي كلي برنامه ششم، بالاخره وقتي در سياست‌هاي كلي كه در همين مقدمه‌اي كه دولت محترم ارائه دادند به اينها اشاره شده اينجا خلأ وجود دارد بايد خلأ را يك طوري پر كنيم، اگر حالا امكانش بود كه «كشاورزي» هم اضافه شود به اين پيشنهاد جناب آقاي فولادگر كه پيشنهاد خوبي است.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، پيشنهادشان را پس گرفتند

علیرضا سلیمی
متشكريم.

علی اردشیرلاریجانی
پيشنهاد ديگري اگر هست بفرماييد

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد آقاي سبحاني‌فر هم شبيه همين است.

علی اردشیرلاریجانی
پيشنهادشان چيست؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
همين بند (34) است.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي سبحاني‌فر ببينيد! كجا تشريف دارند؟ آقاي سبحاني‌فر ببينيد! اينجا اين نكته را توجه كنيد، ما تعداد اولويت‌ها را كه خيلي زياد مي‌كنيد يعني اولويت نداريم، يعني مفهومش اين است، اولويت بايد تعداد بسيار محدودي باشد تا به آن برسيم، شما هر چيز خوبي اضافه كنيد معني اولويت ندارد، اگر اجازه دهيد از آن عبور كنيم، اصرار داريد؟ بفرماييد.

رمضانعلی سبحانی فر
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحيم آقاي دكتر خدمت شما عرض شود در اين بند (3) كه بخش پيشرو اقتصاد را مطرح كرديد، بحث گردشگري و ترانزيت را آورديد، ما زيرساخت گردشگري و ترانزيت بحث حمل و نقل را پشت سرش آورديم. آقاي دكتر! بحث حمل و نقل ريلي را آورديم ولي بحث هوايي را نياورديم، اين هوايي در حالتي هستيم كه وضعيت هوايي ما بسيار نابسامان است، در حالي است كه گردشگري متكي به اين حمل و نقل هوايي ماست، در حالي است كه چندده هزار ميليارد تومان الان خريد هواپيما داريم، ما بحث زيرساخت‌هاي هوايي‌مان فراهم نيست، در حالي است كه سهم حمل و نقل هوايي ما (400) ميليون نفر بايستي در منطقه ايجاد شود، ما مي‌گوييم ترانزيت ولي بحث ترانزيت و زيرساخت‌هاي ترانزيت هوايي ما فراهم نيست، لذا بعد از «حمل و نقل ريلي» و «هوايي» را ما پيشنهاد كرديم كه آورده شود كه بتوانيم در اين بخش كه سهم زيادي مي‌توانيم در منطقه داشته باشيم و كشورهاي همسايه ما كه الان دارند اين سهم را مي‌برند، بلكه ما در كشور (رئيس ـ حمل و نقل هوايي منظور هواپيماست؟) بله حمل و نقل ريلي و هوايي.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف صحبت مي‌كند.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي داداشي مخالف هستند، بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
صحبت مي‌فرماييد؟

ولی داداشی
آقاي عباسي صحبت مي‌كنند.

علی اردشیرلاریجانی
اگر صحبت نمي‌كنيد كه رأي بگيريم، متشكريم، دولت و كميسيون مخالف هستند، حضار 237 نفر، پيشنهاد آقاي سبحاني‌فر را به رأي مي‌گذاريم، نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند، دولت و كميسيون مخالف هستند، پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد ديگري اگر هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي پيشنهاد حذف جزء آقاي نعمتي است.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي نعمتي بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
كلمه «خاص بخش پيشرو» را مي‌خواهند حذف كنند.

علی اردشیرلاریجانی
موضوعات خاص؟ اينكه نمي‌شود حذف شود.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
«خاص بخش پيشرو».

علی اردشیرلاریجانی
ببينيد! در جمله قبلي «موضوعات خاص راهبردي، موضوعات خاص مكان‌محور، موضوعات خاص بخشي».

بهروز نعمتی
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم آقاي دكتر ببخشيد، ببينيد! ما در اين موضوع آمديم گفتيم كه موضوعات خاص بخش پيشرو اقتصاد شامل اين موارد است؛ يعني هيچ موردي از اقتصاد وجود ندارد كه در اينجا باشد. يعني همه مواردي كه بايد ذكر بشود را ذكر كرديم. بنابراين «خاص» ديگر چه معني دارد؟ مثلاً «موضوع خاص پيشرو» چه معني دارد؟ شما ببينيد! اقتصاد شامل معدن، صنايع معدني، كشاورزي، گردشگري، ترانزيت، حمل و نقل ريلي و قس‌علي‌هذا است (رئيس ـ اينها كه در لايحه دولت بوده) آقاي دكتر! عيب ندارد، بحث دولت كه وحي منزل نيست. ولي عرض من اين است كه شما وقتي همه موارد را آورديد ديگر خاص بودن و محدوديت معني ندارد. آقاي دكتر! اگر صلاح ببينيد، حذف بشود. آقاي دكتر لاريجاني، ببخشيد آقاي رنجبرزاده! اگر نه، صلاح ببينيد اين موضوع با توجه به اهميتي كه دارد به كميسيون برگردد كه آن مواردي كه هم آقاي فولادگر و هم آقاي سبحاني‌فر مطرح كردند در قالب جمع‌بندي شود، خيلي ممنون.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، پيشنهاد ايشان اين است كه كلمه «خاص» در «موضوعات خاص» برداشته بشود. اگر اجازه بدهيد راجع به آن رأي بگيريم. دولت و كميسيون مخالفند. حضار 235 نفر، پيشنهاد آقاي نعمتي را به رأي مي‌گذاريم. پيشنهادشان حذف كلمه «خاص» است. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. دولت و كميسيون مخالفند. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. اگر پيشنهاد ديگري هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي دو پيشنهاد شبيه به هم است. يكي را آقاي نجفي در قالب حذف آوردند كه كلمه «معدني» را پيشنهاد حذف دادند. يك پيشنهاد چاپ‌شده هم حاج‌آقاي سليمي دارند كه «صنعت» را اضافه كردند. (رئيس ‌ـ‌ «صنايع» كه هست) چون «صنايع معدني» است، مي‌خواهند «صنعت» هم باشد. حالا صنايع معدني يا غيرمعدني باشد

علی اردشیرلاریجانی
دوستان توجه داشته باشند! اولويت‌ها بايد خيلي محدود باشد. اگر اولويت‌ها را خيلي باز كنيد يعني واقعاً اولويت‌ نداريم. هيچ فرق نمي‌كند. لذا «صنايع معدني» به يك دليلي بود. چون ما در معدن خيلي رشد نكرديم، «معدن و صنايع معدني» را اضافه كرديم وگرنه معني آن اين نيست كه به صنايع توجه نمي‌شود. خواهش مي‌كنيم از اين چيزها ديگر اضافه نكنيد، ديگر خيلي مطنطن مي‌شود. در عمل ممكن است چيزي از آن پيش نيايد. آقاي سليمي اجازه مي‌فرماييد از آن عبور كنيم؟ صحبت بفرماييد.

علیرضا سلیمی
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم پيشنهاد ما صفحه (12) شماره (38) است. ببينيد! در اين بند (3) حالا «موضوعات خاص بخش پيشرو»، آقاي دكتر! معدن اشاره شده است، صنايع معدني اشاره شده ولي صنعت به صورت مطلق اشاره نشده خلأ آن وجود دارد. آقاي دكتر! اتفاقاً ما در بخش صنعت مشكلات فراواني داريم. صنعت ما واقعاً صنعت پيشرويي نيست. چون صنعت به صورت مطلق اشاره نشده ولي در مورد معدن دو واژه داريم، هم خود «معدن» را داريم، هم «صنايع معدني» داريم. به نظر مي‌رسد بعد از «صنايع معدني»، «صنعت» به صورت مطلق هم اضافه بشود عبارت كامل‌تر مي‌شود، متشكرم.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، دولت و كميسيون مخالفند. حضار 233 نفر، پيشنهاد جناب آقاي سليمي را به رأي مي‌گذاريم. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد ديگري اگر هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي رئيس! پيشنهادات بند (3) تمام شده است. در بند (4)، حذف كل بند را آقاي قوامي پيشنهاد دادند.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي قوامي بفرماييد، پيشنهاد حذف را مطرح كنيد.

هادی قوامی
آقاي دكتر! اگر مي‌پذيريد اين جدول به كميسيون برگردد اصلاح بشود.

علی اردشیرلاریجانی
جدول نداريم، همين چند موضوع است.

هادی قوامی
همين كه هست. آره؟

علی اردشیرلاریجانی
پيشنهادتان را بگوييد.

هادی قوامی
آقاي دكتر ببينيد! اعدادي كه الان در اين جدول كميسيون تلفيق آمده است رشد اقتصادي را (8) درصد پيش‌بيني كرده‌ است.

علی اردشیرلاریجانی
نه، آن بحث بعدي است. آن ماده (3) است، هنوز نرسيديم. هنوز در ماده (2) هستيم، متشكريم. پيشنهاد ديگري هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي، پيشنهاد آقاي پورابراهيمي است.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي نجفي پيشنهاد حذف دارند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
در بند (3) داده بوديد، بند (3) تمام شد.

علی اردشیرلاریجانی
نه، اگر پيشنهاد حذف دارند مي‌توانند بدهند. آقاي نجفي بفرماييد.

محمدرضا نجفی
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم ـ سلام عليكم و رحمه الله آقاي دكتر! من در بند (3) ماده (2) پيشنهاد حذف كلمه «معدني» را بعد از «صنايع» دارم.

علی اردشیرلاریجانی
اينكه رأي نياورد، صنايع هم مي‌خواستند اضافه كنند رأي نياورد.

محمدرضا نجفی
حالا من پيشنهاد حذف كلمه «معدني» را دارم.

علی اردشیرلاریجانی
نمي‌شود، چون محتوائاً يكي مي‌شود كه قابل طرح نيست. اگر پيشنهاد ديگري هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي در بند (4) ماده (2) است. چون دوستان مي‌گويند ذكر كنيد ما الان وارد بند (4) ماده (2) شديم. آقاي دكتر پورابراهيمي در پيوست يك، صفحه (13)، شماره (48) دادند.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي پورابراهيمي بفرماييد.

محمدرضا پورابراهیمی داورانی
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم آقاي دكتر لاريجاني! (رئيس ـ شماره آن را بفرماييد) بند (48) پيوست يك. (رئيس ـ كلمه «اشتغال» بعدش «رفع موانع توليد»؟) بله، آقاي دكتر! يكي از موضوعات اساسي ما اين بحثي كه الان موضوعات خاص كلان را مطرح كردند و امروز در اقتصاد كشور به شدت چالش ايجاد كرده است موضوع موانع توليد است.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي دكتر! همين بهبود محيط كسب و كار شامل آن هم مي‌شود.

محمدرضا پورابراهیمی داورانی
نه، مي‌خواهم بگويم محيط كسب و كار يك بخش از رفع موانع توليد است.

علی اردشیرلاریجانی
شامل اين هست، آن موسع است

محمدرضا پورابراهیمی داورانی
يك بخش‌هاي ديگري هم دارد كه فراتر است و اين كار ما را تكميل مي‌كند. يعني دولت بايد درخصوص.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي دكتر! وقتي مي‌گويد بهبود فضاي كسب و كار يك بخش آن رفع موانع، يك بخش آن امور تشويقي است. شامل مي‌شود، اگر اجازه بدهيد عبور كنيم. متشكريم، آقاي قاضي‌زاده اگر پيشنهاد ديگري هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي دكتر! در همين بند (4) يك پيشنهاد بازگشت به لايحه دولت هم داشتيم. آقاي كاتب بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

غلامرضا کاتب
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم همكاران عزيز خواهش مي‌كنم يك‌ لحظه دقت بكنيد. اينكه همه همكاران عزيز ما از روي دلسوزي پيشنهاداتي را مطرح مي‌كنند، پيشنهادات منطقي است و قابل ارزش است اما در بحث اقتصادي و در بحث شرايط اقتصادي وقتي كه مي‌گوييم كه كالبد برنامه ششم بايد به رشد اقتصادي (8) درصد برسد و ما از ركود خارج بشويم و موانع ركود را از بين ببريم، مثلاً يكي از بحث‌هاي موانع ركود كسب و كار است، ايجاد اشتغال است و اينها است. اگر ما بنا داريم كه دو، سه معضل اصلي كشور از جمله محيط كسب و كار، اشتغال، تأمين منابع اقتصادي، توانمندسازي فقرا و محرومين را حل بكنيم حرف منطقي است. اما وقتي كه مي‌آييم در كنار اين (10) تا اولويت ديگري مي‌گذاريم. مثلاً بيمه‌هاي اجتماعي كه از نظر علمي به عنوان يك موضوع كلان فرابخشي اطلاق نمي‌شود، موضوع نظام عادلانه پرداخت موضوع كلان فرابخشي اطلاق نمي‌شود و موضوع رفع تبعيض موضوع كلان فرابخشي اطلاق نمي‌شود. درست است اين حرف‌ها همه حرف‌هاي خوب و منطقي است و ما بايد به آن برسيم اما در قانون در جايگاه خودش. اگر بنا است همه‌ حرف‌هاي خوب كه در عالم وجود دارد بگوييم كه موضوع كلان فرابخشي است، واقعاً دست‌يافتني است؟ شما به جاي چهار موضوع اولويت‌دار (20) موضوع اولويت‌دار داريد مطرح مي‌كنيد، يقيناً اولويت از دستور كار خارج مي‌شود، اينجا ديگر اولويت معني ندارد. خواهش و استدعاي من اين است، امروز معضل كشور ما ركود ما است، معضل كشور ما بيكاري ما است، معضل كشور ما آب است. اگر موضوع كلان فرابخشي ما اين دو، سه موضوع است كه بحث كسب و كار به آن برمي‌گردد، بحث اشتغال به آن برمي‌گردد و بحث موضوع منابع مالي و اقتصادي به ركود و بحث اشتغال برمي‌گردد اين را به عنوان اولويت قرار بدهيم. استدعاي من از همكاران عزيز به عنوان يك نگاه اقتصادي اين است كه اجازه بدهيد كه به اين اولويت اصلي و اساسي كه مي‌تواند در اقتصاد كشور پويايي داشته باشد، تأثيرگذاري داشته باشد بپردازيم. يقيناً همكاران من در كميسيون تلفيق كه زحمت كشيدند اين را قبول دارند اولويت كسب و كار و اشتغال بيشتر از تأمين اجتماعي است اما فكر مي‌كنيم كه اگر اين تأمين اجتماعي را هم بنويسيم به اين هم دست پيدا مي‌كنيم. اما من محضر دوستان عرض بكنم ما اگر بخواهيم با منابع معدوم تقسيم بكنيم عين قضيه (40) هزار پروژه عمراني كشور است كه ما (400) هزار ميليارد تومان الان پول مي‌خواهيم اين پروژه‌ها را تمام كنيم. وقتي كه (400) هزار ميليارد تومان پول مي‌خواهيم پروژه‌ها را تمام كنيم و هيچ وقت هم تمام نمي‌شود همه پروژه‌هاي عمراني كشور زمين مي‌ماند. الان هم حرف اين است، ممكن است اينها هم اولويت دارد حرف منطقي باشد اما واقعاً در پنج‌سال آينده نمي‌توانيم برسيم (رئيس ـ متشكريم) استدعايم اين است آن چيزي كه دولت در اولويت‌بندي‌ خود پيشنهاد كرده است يك منطقي با شرايط اقتصادي كشور در آن وجود دارد. كمك كنيد اين به لايحه دولت برگشت‌ پيدا بكند و دو موضوع اصلي كشور كه يكي بيكاري و يكي ركود است را ما در بحث فرابخشي حل بكنيم (رئيس ـ متشكريم) بقيه مباحث هم در جاي خودش.

علی اردشیرلاریجانی
مخالف را دعوت بفرماييد.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي ادياني مخالف هستند، بفرماييد

محمد علی وکیلی
صحبت نمي‌كنند، دولت بفرماييد.

محمدباقر نوبخت
موافق
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم به منطقي كه دولت براي اولويت‌گذاري موضوعات قابل تغيير در برنامه ششم داشت التفات داشته باشيد. اين موضوعات در چهار فصل يا چهار سرفصل دسته‌بندي شده بود. ابتدا موضوعات خاص راهبردي مثل آب و محيط زيست بود. قسمت دوم موضوعات خاص مكان‌محور بود. سواحل مكران در خارج، اطراف شهرها هم با همان عنوان بازآفريني بافت‌هاي ناكارآمد. اولويت سوم به پيشران‌ها بود. آنهايي كه بتواند به عنوان لكوموتيو اين قطار توسعه در برنامه مورد استفاده قرار بگيرد. موضوع چهارم كه الان مورد توجه نمايندگان محترم است مباحث كلان است. مباحث كلان از نظر برنامه‌ريزان عمدتاً بحث بهبود فضاي كسب و كار براي اشتغال بود. اشتغالي كه اهميت آن بر هيچ يك از سروران محترم پوشيده نيست. حالا براي اينكه اين اشتغال را داشته باشيم بايد تأمين مالي را به صورت خاص مورد توجه قرار بدهيم. همه اين اقدام صورت بگيرد، رشد حاصل بشود. اما اگر فاصله طبقاتي كاهش پيدا نكند، اگر ضريب جيني كه الان به عنوان يك شاخص براي توزيع درآمدها افزايش پيدا بكند، اين توسعه نه توسعه مطلوب دولت و نه مطلوب مجلس، اساساً مقبول نظام نيست. ما هيچ‌گاه حاضر نيستيم كه در يك بررسي و در يك توسعه انسان‌ها را در زير دنده‌هاي ماشين توسعه له بكنيم. ما چنين اقدامي را نمي‌توانيم به عنوان توسعه تلقي بكنيم، به همين جهت يكي از مسائل مهم ما همين بحث توانمندسازي محرومان و فقرا بود. حالا ببينيد چيزهايي كه اينجا اضافه شد، بحث پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي، بيمه‌هاي اجتماعي؛ يعني اين كاهش آسيب‌هاي اجتماعي به نوعي به كاهش بيمه‌هاي اجتماعي و بهره‌وري كه الان يكي از دوستان به درستي به اين مسأله اشاره كرد تسري داده مي‌شود. به هر حال اين متن را مي‌خوانند، همين الان عده‌اي قضاوت مي‌كنند. اين متن صرف‌نظر از مغلق بودن و نارسا بودن آن اهميتي كه ما به موضوع اشتغال مي‌دهيم، به مطلب و موضوع توانمندسازي فقرا مي‌دهيم، موارد ديگري كه اضافه شد از آن اهميتي كه ما داريم مي‌كاهد. به همين جهت با اين پيشنهادي كه به درستي مطرح شد، مبني بر بازگشت به لايحه به جهت اتقان موضوع و به جهت توجه به اين چند قلم، مثل اشتغال، موضوع بهبود فضاي كار و توانمندسازي فقرا و محرومين تقاضا مي‌كنم به همين بسنده بشود كه ما بتوانيم در اين خصوص آثار اين را در پايان برنامه گزارش بكنيم.

علی اردشیرلاریجانی
ممنون، كميسيون بفرماييد.

محمد خدابخشی
مخالف
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم اضافه كردن مواردي مثل كاهش آسيب‌هاي اجتماعي، صندوق‌هاي بيمه‌اي و بازنشستگي به دليل اينكه شرايط اينها نزديك به بحران است. ما در حال حاضر (11) ميليون نفر حاشيه‌نشين داريم. به اين دليل اينها مورد توجه برنامه بوده و اتفاقاتي كه بايد در لايحه بيفتد اتفاق افتاده، سياست‌ها و احكام منظور شده است. اين را كه ما در اينجا به عنوان مسائل محوري آورديم براي اينكه به جامعه پيام بدهيم كه اينها مورد توجه برنامه هستند. بنابراين ما با حذف اينها مخالف هستيم و به خاطر حساسيتي هم كه جامعه نسبت به موضوع نظام عادلانه پرداخت و رفع تبعيض دارد اين را هم آورديم كه بايد مورد توجه باشد. بنابراين ما با پيشنهادي كه داده شد مخالف هستيم.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، حضار 236 نفر، پيشنهاد آقاي كاتب را به رأي مي‌گذاريم. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. دولت موافق است و كميسيون مخالف است. دوستان در رأي‌گيري مشاركت بفرماييد. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد بعدي را بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي، پيشنهاد چاپ‌شده در صفحه (13) شماره (47) است. آقاي قاضي‌پور بفرماييد.

نادر قاضی پور
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم پيشنهاد ما بعد از كلمه «اشتغال»، «مسكن» است. بند (47) پيوست يك، صفحه (13) است. همكاران عزيز! مستحضر هستيد كه (234) كارخانه مربوط به مسكن است. درست است در تهران مسكن اغناء شده است ولي در شهرستان‌ها و روستاها كمبود مسكن داريم. بخصوص در روستاها كه مناطق ايران زلزله‌خيز است. ما بايد توجه خاصي به مسكن داشته باشيم. كارگران ما بيكار شده‌اند. بنده به عنوان نايب‌رئيس فراكسيون كارگري و آقاي محجوب رئيس فراكسيون كارگر براي اشتغال كارگران عزيز بحث مسكن را پيشنهاد آورديم. الان پديده شانديز تعطيل شده است. (11) هزار نفر بيكار شدند. مسكن بايد در اولويت باشد. بازسازي مساكن روستايي، احداث مساكن شهرهاي كوچك است، بافت‌هاي شهري است. درست است آقاي آخوندي گفت مسكن اجتماعي درست مي‌كنم. يك آجر نگذاشت، مسكن مهر هم تعطيل شد. ما هم با مسكن مهر خارج از شهر مخالفيم. بافت‌هاي فرسوده آسيب‌پذير است. فردا زلزله بيايد، جوانان، خانواده ما كشته مي‌شوند. خواهشمند است مخالفين محترم دقت كنند (رئيس ـ متشكريم) بحث مسكن بايد اولويت ما باشد چون كه اشتغال است. تعداد زيادي از كارگران چند ماه است بيكار هستند. مسكن در ركود رفته است، خواب رفته است، يخ آن باز نمي‌شود. ما بايد اولويت بدهيم. آقاي لاريجاني! اگر مسكن راه بيفتد (234) كارخانه راه مي‌افتد. اشتغال هم در داخل آن است. لذا همكاران به اولويت مسكن رأي بدهيد تا اشتغال پيش ‌بيايد. به عشق امام حسين يا حسين.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، اگر مخالف صحبت نمي‌كند دولت بفرماييد.

امیر باقری
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم پيشنهاد شد كه مسكن به بند (4) از ناحيه ايجاد اشتغال و رفع مشكل مردم اضافه شود. من مي‌خواهم توجه نمايندگان مجلس را به اين نكته جلب كنم كه مسأله اشتغال اگر اصل است در خود بند (4) مسأله اشتغال هايلايت و نشانه‌گذاري شده است. بنابراين مسأله اشتغال اگر قرار باشد حل بشود، خودش در اينجا آمده است. نكته بعدي، يكي از مشكلات مسأله تأمين مسكن تأمين منابع مالي است كه باز اين مسائل در بند (4) آمده است. بنابراين اگر مسأله اشتغال مد نظر است در بند (4) آمده است، اگر مشكل مسكن از زاويه تأمين منابع مالي است كه باز در بند (4) تأمين منابع مالي آمده است. جدا از اين آنچه كه در مسأله مسكن مهم است بحث بافت‌هاي فرسوده و مسكن روستايي است كه باز اگر ملاحظه بفرمايند در بند (2) بازآفريني بافت‌هاي ناكارآمد شهري، حاشيه‌ شهرها، بافت‌هاي فرسوده، بافت‌هاي تاريخي و بافت‌هاي روستايي دقيقاً آمده است. بنابراين آنچه كه در مورد مسكن دارد صحبت مي‌شود از ناحيه بافت‌هاي فرسوده در بند (2) آمده است، از بابت ايجاد اشتغال و تأمين منابع مالي در بند (4) آمده است. بنابراين اجزاي اصلي مسكن در اينجا آمده است، آنچه كه دنبالش مي‌گرديم و بايد مسأله‌اش را حل بكنيم. بنابراين دولت با اين پيشنهاد مخالف است به لحاظ اينكه دارد تنوع هدف‌ها مشخص مي‌شود، محور‌هاي زياد و اولويت‌هاي زياد به نظر مي‌آيد ديگر كارآيي نخواهد داشت.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، حضار 233 نفر، پيشنهاد آقاي قاضي‌پور را به رأي مي‌گذاريم. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. دولت و كميسيون مخالفند. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد ديگر را بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي، پيشنهاد حذف انتهاي بند (4) از «پيشگيري» تا «بازنشستگي» است. من توضيحاً عرض كنم چون پيشنهاد حذف را مي‌شود همينجا بدهند آدرس ندارد. آدرس‌هايي كه ذكر مي‌شود براي پيشنهادات چاپ‌شده است. جناب محبي‌نيا بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
دو سطر آخر را مي‌گويند حذف بشود.

علی اردشیرلاریجانی
بله، از «پيشگيري» تا «بازنشستگي» را آقاي محبي‌نيا مي‌گويند.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي محبي‌نيا بفرماييد.

جهان بخش محبی نیا
پیشنهاد دهنده
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم آقاي دكتر لاريجاني! يك خواهشي از حضرت‌عالي دارم. اولاً همانطوري كه آقاي دكتر نوبخت اشاره فرمودند اين پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي در واقع به نحوي نگارش شده است كه شامل بيمه‌هاي اجتماعي هم مي‌شود. يعني شما بايد بيمه‌هاي اجتماعي را هم كاهش بدهيد، بهره‌وري را هم كاهش بدهيد. در رابطه با فضاي مجازي چيست؟ آيا بسط مد نظر است، كنترل مد نظر است؟ اينها را ما بايد اصلاح بكنيم تا در نگارش و حتي در برداشت براي دستگاه‌هاي اجرايي مشكلي پيش‌ نيايد. مسأله بعدي را ما در اين ماده (2) خيلي گرفتار شديم. من خيلي هم انگيزه‌اي براي صحبت نداشتم اما نمايندگان محترم، خواهران و برادران استحضار دارند ماده (2) حالت ويتريني دارد، ويترين برنامه ششم است. هيچ پيامدي متوجه افزايش بعضي از متون و مفاهيم نمي‌تواند بشود. در واقع شما مي‌خواهيد بگوييد كه در اين متن حقوقي و مصوب مجلس كه به قانون تبديل مي‌شود مثل پايان‌نامه‌ها كليدواژه‌ها عبارت است از اين مفاهيم. فلذا ماهيت آگاهي‌بخشي دارد، هشداردهنده است و همه شما عزيزان چه مخالف و چه موافق فرموديد كه نيازي به اينكه تمام مشكلات عالم اسلام و جهان را در اينجا بياوريم نيست. حداقل به اين باور و بينش و نگاه خودمان يك توجهي داشته باشيم. مسأله بعدي اين است كه، برادران عزيز! شما وقتي مسأله اشتغال را آورديد، مسأله تأمين منابع مالي براي اقتصاد كشور را آورديد، رشد (8) درصدي را آورديد، نحوه تأمين منابع مالي خارجي و داخلي را در طي جدول آورديد، همه امهات را آورديد، اينها مي‌تواند منجر به كاهش آسيب‌هاي اجتماعي بشود. مي‌تواند نفوذ بيمه‌هاي اجتماعي ما را بيشتر بكند. حتماً مي‌تواند بهره‌وري را افزايش بدهد، شما (8/2) يا (08/2) درصد اين رشد (8) درصد را پيامد بهره‌وري كل عوامل توليد لحاظ فرموديد. وقتي آنجا در تبصره‌ها، احكام و جداول همه اينها هست استدعايمان بر اين است توجه به آب، محيط زيست، اشتغال و مسأله محيط كسب و كار را ديگر با گسترش مفاهيم و با بسط دادن به متن، من فكر مي‌كنم يك‌مقدار آن توجه مضاعف را كمتر مي‌كنيم. اگر اجازه بدهيد اين دو خط آخر بند (4) حذف بشود؛ يعني رأي چهار به آن بدهيد با توجه به ايراد صوري، حقوقي و متني كه دارد و همچنين تمامي اين اهداف در اهداف كلان‌تر و بزرگتر و حساس‌تر و قابل شهودتر ديده شده، حذف بشود تا ان‌شاء‌الله تعالي دشتي هم براي صحن بشود، از صبح اين همه بحث است اما هيچ‌يك از پيشنهادات به قله نمي‌رسد. خيلي ممنون و متشكريم.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف را دعوت بفرماييد.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي عباسي مخالف هستند، بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي عباسي بفرماييد.

اسداله عباسی
مخالف
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم با عرض سلام و خداقوت خدمت همه همكاران عزيز. (رئيس ـ يك‌مقدار كم‌تر از بازگشت دولت است) آقاي دكتر لاريجاني! اين موضوع را آقاي دكتر كاتب هم مطرح كردند. خواهش من اين است كه همكاران عزيز عنايت بفرمايند. آن پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي را البته شايد از نظر ويرايشي لازم باشد كه يك جابجايي صورت بگيرد، يعني اشتباه مي‌شود. اما ما وقتي كه از بهبود محيط كسب و كار صحبت مي‌كنيم بهره‌وري هم همراه آن مي‌آيد. يعني اينكه آن تكميل اين واژه است يا اينكه وقتي كه راجع به توانمندسازي محرومان صحبت مي‌كنيم اهرم‌هايي كه براي توانمندسازي وجود دارد، همين بيمه‌هاي اجتماعي است. بايستي به بيمه‌هاي اجتماعي توجه بشود. بايستي در شرايط حال پايداري صندوق‌هاي بيمه‌اي را، الان ببينيد صندوق‌هاي بيمه تأمين اجتماعي و بازنشستگي در چه شرايطي قرار دارند، ميزان مطالبات آنها از دولت چقدر است، ميزان بدهي‌ آنها چقدر است و بحث بنگاه‌داري را كه ما به اينها به جاي پول نقد يا آن‌چيزي كه حقشان است تحميل مي‌كنيم، مي‌آييم به آنها اموال يا شركت‌هاي دولتي را مي‌دهيم و نمي‌توانند اين شركت‌ها را مديريت بكنند و دچار يكسري مشكلاتي كه الان شما مي‌بينيد مجموعه‌هاي وابسته به صندوق بازنشستگي و صندوق‌هاي تأمين اجتماعي و امثال آن دارد اتفاق مي‌افتد، براي رفع اينها نياز است. شما بحث موضوعات خاص كلان فرابخشي را صحبت مي‌كنيد، مي‌آييم مصداق آن را مي‌گوييم بايستي اين را كامل بكنيم. براي كامل كردن اينها نياز است ما آن واژه‌ها را در اينجا تنظيم بكنيم يا فضاي مجازي امروز واقعاً جزء بحث اولويت ما نيست؟ الان شرايطي كه ما داريم در كشور و فضايي كه دشمنان براي آسيب‌ زدن به مسائل اجتماعي، فرهنگي، سياسي و امنيتي ما ايجاد مي‌كنند لازم نيست كه در اين قسمت سرمايه‌گذاري بكنيم؟ حتماً جزء اولويت‌هاي ما است. يا در ارتباط با بحث نظام عادلانه پرداخت و رفع تبعيض ما شاهد بوديم، هنوز در فرآيند آن قرار داريم، هنوز مجلس دارد مصوباتي را مي‌گذراند كه براي رفع تبعيض و جلوگيري از حقوق‌هاي نجومي يكي از آن همين است. نبايست اينقدر فاصله و شكاف ايجاد بشود كه يك‌نفر ماهانه با يك ميليون تومان بخواهد هم هزينه زندگي خود را، مسكن خود را، هم رفاه خود را تأمين بكند و در همان زمان يك‌نفر بالاي (50) ميليون تومان حقوق بگيرد. پس براي رفع تبعيض نياز است كه ما به آن توجه بكنيم. (رئيس ـ متشكريم) اين واژه‌هايي كه آمده است كارشناسي شده، دقت شده، كار شده روي آن. من خواهشم از همكاران اين است كه مخالفت كنند.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، موافق را دعوت بفرماييد.

محمد علی وکیلی
جناب آقاي رجبي موافق هستند، بفرماييد.

فرج اله رجبی
موافق
بسم‌ الله ‌الرحمن ‌الرحيم جناب آقاي رئيس! اينقدر تفرق و تشتت در اين مباحث محوري عنوان شده كه من فكر مي‌كنم كه بعضي از اينها اولاً تكرار است. تمام فرمايش آقاي دكتر عباسي به نظر من در تأييد رد است و حذف اين قسمت بود. خيلي از مسائل مهم‌تر ديگري هم ما داريم، مگر مسأله‌اي كه جناب‌ آقاي قاضي‌پور در مورد مسكن گفتند كم‌اهميت بود؟ هم‌رديف اين بود. ولي به نظر من مثل اينها تكرار است و بيشتر اين مي‌تواند، عذر مي‌خواهم، جسارت مي‌كنم، جنبه تبليغاتي داشته باشد وگرنه شما وقتي كه راجع به بهبود محيط كسب و كار، اشتغال، تأمين منابع مالي و توانمندسازي محرومان صحبت مي‌كنيد كه هم محور است و هم تعيين تكليف بكند. من از دوستان خواهش داشتم معناي عرايض بنده اين نيست كه اين مطالب كم‌اهميت است، مهم نيست، بيمه مهم نيست، صندوق بازنشستگي مهم نيست، حتماً اين‌ها از مباحث مهم ما است ولي اينها براي خودش چارچوبه دارد و قانون خودش را دارد و بايد در جاي خودش رسيدگي بشود، وقتي در محورها صحبت مي‌كنيم به نظر من مي‌رسد اين پيشنهاد، پيشنهاد قابل قبولي است و به دوستان توصيه مي‌كنم كه به حذف آن رأي مثبت بدهند.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، دولت موافق است، كميسيون مخالف است. منتها دوستان ببينيد! آقاي حاج‌بابائي توجه كنيد. لازم نيست ديگر نظرشان را گفتند. اين قسمت كه نوشتيد «پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي، بيمه‌هاي اجتماعي، بهره‌وري، فضاي مجازي». اين انتخاب واژه‌هايش درست نيست. اين «پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي» كه پشت سر آن «بيمه اجتماعي» است اين يك قدري مشكل دارد و مقداري بايد اصلاح عبارتي كنيد. حالا بگذاريد پيشنهاد را ما رأي‌ بگيريم. حضار 230 نفر، پيشنهاد آقاي محبي‌نيا اين است كه بعد از «اولويت زنان سرپرست ‌‌‌خانوار» اين مي‌ماند، بعد از آن «پيشگيري و كاهش» را گفتند تا آخر حذف كنيم. دوستان نظرشان را اعلام بفرمايند. دولت موافق و كميسيون مخالف هستند. دوستان در رأي‌گيري مشاركت بفرماييد. حالا بايد براي جابجايي آن فكر كنيم. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي دكتر پيشنهاد هست هنوز.

علی اردشیرلاریجانی
اگر پيشنهاد هست بفرماييد. حالا جابجاي آن را فكر مي‌كنيم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي رئيس! پيشنهاد كميسيون آموزش هست، شماره (60) منتها ما در ماده (3) موضوع فرهنگ عمومي، سبك زندگي و اينها را ذكر كرديم باز دوستان اصرار دارند كه مطرح بشود.

علی اردشیرلاریجانی
چه را؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد صفحه (14) شماره (60).

علی اردشیرلاریجانی
سبك زندگي كه آمده و فرهنگ عمومي هم آمده، آموزش و پرورش هم آمده است.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بله، هر دو را داريم منتها دوستان اصرار دارند ديگر، آقاي سليمي.

علی اردشیرلاریجانی
اجازه بدهيد عبور كنيم هر سه موضوع آمده اينجا. متشكريم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي، پيشنهاد آقاي حسين اميري هست كه آقاي دكتر! پيشنهاد حذف دادند. كلمه «پيشگيري و كاهش» را پيشنهاد حذف دادند.

علی اردشیرلاریجانی
مي‌شود «آسيب‌هاي اجتماعي»، اگر «پيشگيري و كاهش» را برداريم يعني چه؟ «آسيب‌هاي اجتماعي» را اضافه كنيم، كم كنيم؟ بفرماييد.

حسین امیری ‌خامکانی
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحيم آقاي رئيس ببينيد! «آسيب‌هاي اجتماعي» وقتي كه ذكر مي‌شود طبيعي است كه همه برداشت‌مان اين است كه هم بايد كاهش پيدا كند هم بايد پيشگيري بشود. اگر ما «پيشگيري و كاهش» را برداريم فقط «آسيب‌هاي اجتماعي» باشد پيداست كه به عنوان يك محور و اولويت براي نظام و دولت و مجلس مطرح خواهد بود و اين مشكلي هم كه همكاران تا به حال عنوان كردند حل خواهد شد.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف صحبت نمي‌كند. دولت نظري ندارد، كميسيون مخالف هستند. حضار 232 نفر، پيشنهاد جناب اميري را به رأي مي‌گذاريم، پيشنهادشان حذف «پيشگيري و كاهش» است. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرماييد. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد ديگري هست؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آخرين پيشنهاد، پيشنهاد آقاي بختيار است كه كلمه «بهره‌وري» را پيشنهاد حذف دادند.

علی اردشیرلاریجانی
«بهره‌وري» در سطر (3) را مي‌فرماييد؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بله، سطر (3) كلمه «بهره‌وري».

علی اردشیرلاریجانی
شماره آن را بفرماييد. آقاي بختيار بفرماييد.

علی بختیار گلپایگانی
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحيم جناب آقاي رئيس! اينجا چون ما «پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي» و بعد هم «بيمه‌هاي اجتماعي» را آورديم ناگهان «بهره‌وري» را آورديم، اين «بهر‌ه‌وري» ناهمگون هست. «فضاي مجازي» هم به همين شكل، كه اگر در واقع كلمه «بهره‌وري»، كلمه «فضاي مجازي» از اينجا حذف بشود حداقل به يك جمله‌هايي كه همگون باشد برسيم ما واقعاً وسط اينجا كلمه «بهره‌وري» را آورديم «بهره‌وري» اگر به آن كاهش برگردد بعد مي‌شود «كاهش بهره‌وري» كه وضعيت خوبي ندارد، بنابراين من خواهشم از همكاران اين است كه به بحث حذف «بهره‌وري» اينجا رأي بدهند ضمن اينكه اصلاً جزء موضوعات خاص كلان فرابخشي بهره‌وري نيست و اين بهره‌وري از اينجا حذف بشود.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف صحبت نمي‌كند، دولت موافق و كميسيون مخالف هستند. حضار 231 نفر، پيشنهاد جناب آقاي بختيار در مورد حذف «بهره‌وري» را به رأي مي‌گذاريم. دوستان نظرشان را اعلام بفرمايند. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. پيشنهاد ديگري كه نداريم؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
در بند (5) فقط پيشنهاد حذف داريم.

علی اردشیرلاریجانی
حذف بند (5)؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بله، آقاي قوامي پيشنهاد حذف بند (5) را مطرح مي‌كنيد.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي قوامي مي‌فرماييد؟ مطرح نمي‌كنند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي رئيس! اين بند در تنظيم دو، سه تا ابهام دارد، يكي اينكه اين مصوبات ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي دوستان توضيح بدهند كه آيا فقط در چهارچوب اين اولويت‌ها موضوعات محور برنامه هست يا هر مصوبه ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي؟ يكي اين موضوع هست. يكي اينكه اين كلمه «شامل» كه عزيزان در بندها آوردند به معني از قبيل است، يعني از قبيل اينها است يا معناي حصر دارد؟ يعني فقط شامل موضوعات خاص شامل آب و محيط زيست مي‌شود؟

علی اردشیرلاریجانی
علي‌القاعده مقصود حصري دارند، اگر از قبيل باشد كه مي‌توانند همه چيز به آن اضافه كنند. شما وقتي در قانون مي‌گوييد شامل اين.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
اين بايد بشود «مشتمل بر».

علی اردشیرلاریجانی
بله، پس عبارت را بايد بگذاريم، پس «شامل» حذف بشود چه مي‌شود؟ مي‌شود «موضوعات خاص مكان‌محور» در مورد مثلاً توسعه سواحل مكران و اروند، يعني ما «شامل» را برداريم كه از آن برداشت نشود كه يك امر موسعي بتوانند اضافه كنند، اينها هم هست.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آن مصوبات ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي هم پس معناي حصري مي‌دهد در همين (4) بند

علی اردشیرلاریجانی
در (4) بند ديگر علي‌القاعده، چون آنجا مصوبات ممكن است شامل موضوعات مختلفي باشد شما مي‌خواهيد بگوييد در اين موضوعات اولويت‌دار مصوبات ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي را هم مورد توجه قرار مي‌دهيم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي دكتر! نكته آخر هم در بند (3) انتهاي بند چون موضوع خاص پيشرو اقتصادي ذكر شده، اجراي سند تحول بنيادين آموزش و پرورش، فرهنگ عمومي و سبك زندگي ايراني ـ اسلامي به نظر مي‌رسد به بند (4) منتقل بشود.

علی اردشیرلاریجانی
بله، علي‌القاعده به آنجا بيشتر مي‌خورد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
موضوعاً به بند (4) مشابهت دارد تا به بند (3).

علی اردشیرلاریجانی
جايش آنجا هست علي‌القاعده، جابجايي دارد. يك نكته هم در تنظيم بند (4) يك مقداري جابجايي بايد بشود، مثلاً «موضوعات خاص كلان فرابخشي شامل بهبود محيط كسب و كار، اشتغال» اين «فضاي مجازي» كه بعد از «آسيب‌هاي اجتماعي» آمده جايش آنجا نيست بايد بيايد فضاي مجازي، «بهره‌وري» هم آن پايين آمده بعد از «مسائل آسيب‌هاي اجتماعي» جايش آنجا نيست همين جا است. بايد بگوييم «اشتغال، فضاي مجازي بهره‌وري تأمين منابع مالي براي اقتصاد كشور» آن وقت «نظام عادلانه پرداخت و رفع تبعيض» اينجا بايد بيايد «نظام عادلانه پرداخت و رفع تبعيض و توانمندسازي محرومان و فقرا (با اولويت زنان سرپرست خانوار) و ساماندهي و پايداري صندوق‌هاي بيمه‌اي و بازنشستگي و پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي» اين طوري مي‌شود. اين را اگر قرائت بكنيد بايد رأي بگيريم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
موضوعات زير مسائل محوري برنامه است. دولت موظف است طرحها و پروژه‌هاي مرتبط با آنها و همچنين مصوبات ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي صرفاً در حوزه‌هاي ذيل‌الذكر را در بودجه سالانه اعمال نمايد: 1 ـ موضوعات خاص راهبردی شامل آب و محیط‌زیست. 2 ـ موضوعات خاص مکان‌محور در مورد توسعه سواحل مکران و اروند و بازآفرینی بافتهای ناکارآمد شهری (حاشيه شهرها و بافتهاي فرسوده)، بافتهاي تاريخي و مناطق روستايي. 3 ـ موضوعات خاص بخش پیشروی اقتصاد در مورد معدن و صنایع معدنی، كشاورزي، گردشگری، ترانزیت و حمل و نقل ریلی، فناوری‌ نوین، توسعه و كاربست علم و فناوري. رئيس ـ بله، «انرژي» را هم بايد اينجا بياوريد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
«و انرژي».

علی اردشیرلاریجانی
نه، اجازه بدهيد اين را من بخوانم كه تغييراتش لحاظ بشود: «4 ـ موضوعات خاص کلان فرابخشی در مورد بهبود محیط کسب و کار، اشتغال، فضاي مجازي، بهره‌وري، تأمین منابع مالی برای اقتصاد کشور، نظام عادلانه پرداخت و رفع تبعيض، توانمندسازی محرومان و فقرا (با اولويت زنان سرپرست خانوار)، بيمه‌هاي اجتماعي و ساماندهي و پايداري صندوقهاي بيمه‌اي و بازنشستگي و پيشگيري و كاهش آسيب‌هاي اجتماعي».

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
«و اجراي سند تحول بنيادين آموزش و پرورش، فرهنگ عمومي و سبك زندگي ايراني ـ اسلامي». رئيس ـ بله، اين مي‌شود.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
5 ـ توسعه آمادگي دفاعي و امنيتي.

علی اردشیرلاریجانی
دومي يعني چه؟ دومي كه مكان‌محور است. حضار 231 نفر، ماده (2) را به رأي مي‌گذاريم. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. دوستان در رأي‌گيري مشاركت بفرماييد. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب شد. ماده (3) را قرائت بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي دكتر! ماده (3) شامل حكم و جداول هست، حالا طبق آيين‌نامه جداول را بايد آخر بياوريم.

علی اردشیرلاریجانی
بخوانيد ماده (3) را.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
ماده (3) ـ به منظور دستيابي به رشد اقتصادي متوسط سالانه (8) درصد و ضريب جيني (34) صدم در سال پاياني برنامه، اهداف كمي كلان و بخشهاي اقتصادي به تفكيك جداول (1)، (2) و (3) تعيين مي‌شوند.

علی اردشیرلاریجانی
پيشنهاد داريم؟

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بله.

علی اردشیرلاریجانی
بله، جداول را بايد در آخر بياوريم ولي اين «(8) درصد و ضريب جيني» را حكم آورديم در ماده (3)، حكم آن را كه بايد بخوانيم. جداولش براي آخر مي‌ماند، در مورد حكم آن همان ماده، (3) سطري كه خواند رشد را (8) درصد گذاشتند، ضريب جيني (34) صدم. اگر راجع به اين پيشنهادي نداريد عبور كنيم. بقيه جداول آن مي‌ماند بعداً.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
دوستاني كه بازگشت به لايحه دولت دادند يا اينها، تقريباً در متن حكم يكسان هست.

علی اردشیرلاریجانی
بله، در متن حكم متن لايحه و اين يكي است.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
فقط حذف كل را آقاي قوامي دادند

علی اردشیرلاریجانی
حذف كل مي‌خواهيد بدهيد؟ آقاي قوامي! اين كه همان متن لايحه دولت است. مي‌خواهيد حذف كنيد (8) درصد رشد را؟ بفرماييد.

اکبر رنجبرزاده
اگر جدول را حذف دارد كه آن براي بعداً است.

علی اردشیرلاریجانی
نه راجع به جدول بعداً بحث مي‌كنيم.

غلامعلی جعفرزاده ایمن آبادی
آدرس بدهيد.

هادی قوامی
پیشنهاد دهنده
آدرس ندارد ديگر، اينها پيشنهاد حذف كل است. آقاي دكتر! پيشنهاد (8) درصد در لايحه دولت بوده يعني در لايحه دولت براساس يك مدل رسيده به رشد (8) درصد. آقاي دكتر! منابعي كه پيش‌بيني كردند در لايحه (750) هزار ميليارد تومان است براي اينكه منابع بدست بيايد گفتند سالي به طور متوسط توليد ناخالص داخلي (8) درصد اگر رشد كند ما مي‌توانيم به اين شاخص‌ها برسيم. وقتي آقاي دكتر! (110) ماده اضافه شده به اين لايحه، اين (110) ماده آيا بار مالي ندارد؟ قطعاً بار مالي دارد. خوب اين بار مالي دارد يعني هزينه‌هاي برنامه را تغيير مي‌دهد قطعاً ما اگر بخواهيم به اين اهداف لايحه‌اي كه در تلفيق به نتيجه رسيده برسيم با رشد (8) درصد نمي‌رسيم. لذا پيشنهاد من اين است كه اگر اين امكان دارد برگردد برود به كميسيون در كميسيون دولت اين را ببرد در آن مدل كلي‌اش بگذارد اجرا كند.

علی اردشیرلاریجانی
جناب آقاي قوامي ببينيد! در مورد ماده (3) و تقريباً جداول بين دولت و كميسيون اتفاق نظر هست، شما آن مواردي را كه مي‌فرماييد از (8) درصد تخطي مي‌شود در پيشنهادات موادي ديگر كه مي‌فرماييد اين طور هست آنها را بفرماييد كه ما درستش كنيم.

هادی قوامی
خود رشد اقتصادي شاخص كلاني است كه آن شاخص.

علی اردشیرلاریجانی
پس شما با رشد (8) درصد مخالف هستيد.

هادی قوامی
بله، با رشد (8) درصد مخالف هستيم. آقاي دكتر! بگذاريد من توضيح‌ خودم را بدهم

علی اردشیرلاریجانی
يعني مي‌خواهم بگويم در اين زمينه اتفاقاً بين دولت و مجلس توافق است.

هادی قوامی
بله، در رشد (8) درصد در پنج برنامه گذشته عملكردي كه نشان داده مي‌شود، آقاي دكتر! در پنج برنامه‌اي كه اجرا شده است كه در واقع اهداف (8) درصدي هم گذاشته شده هيچ كدام از اهداف رشد اقتصادي در برنامه‌هاي گذشته محقق نشده، وقتي محقق نشده ما تازه به آنچه كه در لايحه دولت آورده شده بود كه (35) ماده بود اعتراض داشتيم كه اين رشد (8) درصد تحقق پيدا كند حالا كه (110) ماده ديگر به اين اضافه شده اين كه اصلاً امكان‌پذير نيست. لذا وقتي اين شد قانون از سال اجراي قانون دوباره شروع مي‌كنيم ما.

علی اردشیرلاریجانی
شما آن موادي كه مزاحم است را حذف كنيد نه اصل موضوع كه در سياست‌هاي كلي رهبري هم آمده است.

هادی قوامی
آقاي دكتر! بايد اين برود با شرايط جديد مدل اقتصادسنجي دوباره حل بشود.

علی اردشیرلاریجانی
ما چيزي تصويب نكرديم كه برود، الان فرض كنيد پيشنهاد شما، جناب آقاي قوامي يك لحظه اجازه بدهيد. فرض كنيد پيشنهاد شما را من ارجاع بدهم به كميسيون چكار كند كميسيون؟

هادی قوامی
كميسيون و دولت مي‌روند اين مدل را دوباره اجرا مي‌كنند حكم بدست مي‌آيد.

علی اردشیرلاریجانی
نه ديگر، آقاي قوامي! من كه هنوز بقيه بندها را تصويب نكردم كه شما مي‌گوييد اين را تغيير مي‌دهند

هادی قوامی
شما رشد (8) درصد را اينجا داريد تصويب مي‌كنيد ديگر.

علی اردشیرلاریجانی
نه، تصويب نكرديم.

هادی قوامی
الان مي‌خوانيد كه، مگر نمي‌خوانيد بند (1)، نمي‌گوييد براي دستيابي به رشد (8)؟

علی اردشیرلاریجانی
مي‌دانم آن (8) درصد كه سياست‌ كلي است و دولت هم درست آورده، كميسيون تلفيق هم درست آورده. شما مي‌فرماييد بعضي از مواد مزاحم هست ما مواد مزاحم را تصويب نكرديم كه بروند مدلشان را تغيير بدهند.

هادی قوامی
چرا ديگر، الان ماده (1) كه موضوعات خاص بود (18) تا ماده خاص اضافه شد. يعني حداقل (10) هزار ميليارد تومان در همان ماده (1) اضافه شد به اين مدل.

علی اردشیرلاریجانی
چرا؟

هادی قوامی
موضوعات خاص تعميم پيدا كرد.

علی اردشیرلاریجانی
اولويت دادند ديگر، حالا اين كه چيزي نيست، بار مالي اين ندارد. جناب آقاي قوامي! شما مصّر هستيد ما به رأي بگذاريم حذف را؟ رها كنيم؟ متشكريم. پيشنهاد ديگري داريم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي دكتر! ساير پيشنهادات چون بر مي‌گردد بيشتر به جداول بماند.

علی اردشیرلاریجانی
اگر اجازه بدهيد ماده (3) را من رأي بگيرم. جدول را گفتند آخر، اگر مي‌شد يك راهي پيدا كنيم كه جدول هم تصويب مي‌كرديم اين كه خيلي بهتر بود سامان مي‌داد. نه، آيين‌نامه مي‌گويد جداول اختصاصي ولي اينجا چون در جوف ماده (3) آمده، ببينيد! ماده (184) مي‌شود «پس از تصويب كليات رسيدگي به جزئيات برنامه آغاز و به مواد و تبصره‌ها و جداول برنامه به ترتيب». بنابراين مواد و تبصره‌ها را بايد بحث بكنيم بعد جداول.

جهان بخش محبی نیا
آقاي دكتر! اين شيرازه جدول است بايد با خود جدول بررسي كنيم.

علی اردشیرلاریجانی
بله، علي‌القاعده اين است، اين در جوف ماده است. اگر شما جداول را جدا مي‌آورديد و جزء ماده نمي‌برديد ما حتماً بايد آخر بحث مي‌كرديم ولي الان جزء ماده آورديم. به نظرم همين جا بحث بشود شايد به آيين‌نامه نزديكتر باشد. پيشنهادي اگر در رابطه با جداول هست بفرمايند.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بازگشت به لايحه دولت را داريم. مطرح نمي‌كنند.

علی اردشیرلاریجانی
چكار كنيم؟ (محبي‌نيا ـ جابجا كنيد) ما حق نداريم، آخر هم بررسي بشود همين است. آخر شما در تنظيم آن بايد طور ديگري مي‌آورديد. يك لحظه اجازه بدهيد. صبر كنيد.

جهان بخش محبی نیا
آقاي دكتر! شناسه را جزء جدول در نظر بگيريد، در هم آميخته است.

علی اردشیرلاریجانی
آخر چون شما گفتيد مطابق تفكيك جداول (1)، (2) و (3).

جهان بخش محبی نیا
بعضي از احكام حذف خواهد شد، بعضي از آمار و ارقام را در مواد و در جداول تنظيم مي‌كنيم. فردا براي تنظيم جداول مشكل خواهيد داشت.

علی اردشیرلاریجانی
بله، اين است يعني ممكن است بعدها جداول تغيير كند. پس بايد اين كار را بكنيم ما ماده را رأي مي‌گيريم فقط شما (1)، (2) و (3) چون نوشتيد الان نمي‌توانيم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بايد ضريب جيني را (8) درصد اعلام كرد

علی اردشیرلاریجانی
پس ببينيد! ما الان اين چيزي كه بايد تصميم بگيريم دو تا چيز بيشتر نيست، يكي (8) درصد رشد يكي (34) صدم ضريب جيني، بقيه را بايد بگذاريد براي بعد. تنها راه آن همين است. اگر اين قضيه يعني ماده (3) منهاي بحث جداول اينكه «به منظور دستيابي به رشد اقتصادي متوسط سالانه (8) درصد و ضريب جيني (34) صدم در سال پاياني برنامه»، حالا اهداف كمي كلان بخش‌ها طبق جداولي است كه بعد بايد اين جداول را ما تصويب كنيم. اين را اگر مخالف نيستيد به رأي مي‌گذاريم. دولت و كميسيون موافق هستند. حضار 229 نفر، متن ماده (3) كه قرائت شد منهاي جداول را به رأي مي‌گذاريم. نمايندگان محترم نظرشان را اعلام بفرمايند. نه جداول را بعد ممكن است شما تغيير بدهيد، جداول تغيير مي‌كند. دوستان در رأي‌گيري مشاركت بفرماييد. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب شد. جداول مي‌ماند، مي‌رويم سر ماده (4)، ماده (4) را قرائت بفرماييد. در ماده (4) اگر پيشنهاداتي هست الان بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهادات ماده (4)، در اولين پيشنهاد در سطر دوم حدف رشد (8) هست، آقاي محبي‌نيا پيشنهاد دادند.

جهان بخش محبی نیا
آقاي دكتر! اين عبارتي است نياز به بحث هم ندارد. ببينيد! اين عبارت اضافي است نياز به مخالفت و موافقت هم ندارد. (رئيس ـ عبارت؟) سطر دوم ماده (4) گفتيم تأمين حداقل (8/2) درصد اين بهره‌وري از آن رشد اقتصادي (8) درصد است. عبارت خودش كافي است به اين شكل سنگين است، «تأمين حداقل (8/2) درصد از آن رشد (8) درصد اقتصاد از محل ارتقاء بهره‌وري» اضافه است. اگر آن «رشد (8) درصد اقتصاد» را برداريد اين (8/2) به (8) درصد سطر اول برمي‌گردد.

علی اردشیرلاریجانی
نه اينجا مي‌خواهند بگويند رشد (8) درصد (8/2) درصدش مربوط به بهره‌وري است. از محل بهبود بهره‌وري است.

جهان بخش محبی نیا
آقاي دكتر! سطر اول و دوم را خود حضرت‌عالي مطالعه بفرماييد اگر ابهام نداشته باشد ما حرفي نداريم.

علی اردشیرلاریجانی
ببينيد! نوشته «براي دستيابي به متوسط رشد سالانه اقتصادي ميزان (8) درصد در سالهاي اجراي برنامه و تأمين حداقل (8/2) واحد درصد از آن رشد (8) درصد اقتصاد».

جهان بخش محبی نیا
ه، از آن يعني از آن (8) درصد.

علی اردشیرلاریجانی
ببينيد! اين يك عبارت اضافي است اينجا. حالا آن را فكر مي‌كنيم، چشم. انشاء آن را درست مي‌كنيم، اگر پيشنهاد داريد بنويسيد ما درست كنيم ديگر. آقاي قاضي‌زاده پيشنهاد ديگر اگر هست بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
آقاي رئيس! پيشنهاد بعدي اضافه شدن يك بند تحت عنوان بهبود ضريب جيني هست، پيوست (1) صفحه (5)، چاپ‌شده است. آقاي تاج‌گردون بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
ضريب جيني را ديگر آورديم.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
بهبود ضريب جيني را.

علی اردشیرلاریجانی
نه، ضريب جيني را كه نوشتيم. شماره چند را مي‌فرماييد؟

غلامرضا تاج گردون
آقاي رئيس! پيوست (1) صفحه (50).

علی اردشیرلاریجانی
شماره‌ آن را بفرماييد. آقاي تاج‌گردون بفرماييد.

غلامرضا تاج گردون
پیشنهاد دهنده
آقاي رئيس! من خواهش مي‌كنم يك نكته بنده را دقت بفرماييد. شما جداول را كه بررسي نكنيد برويد جلو اصلاً نمي‌توانيد برويد جلو، من تعجب مي‌كنم از اين روش بررسي. شما در جداول نقدينگي، واردات، سهم صندوق، تورم و ضريب جيني، ريزش همه اينها هست. بعد شما الان جداول را بررسي نكنيد مابقي احكام عملاً موضوعيت ندارد بررسي كنيد. شما همين بند اول، بند اول كه الان آقاي محبي‌نيا فرمودند اين عدد‌هايش درون جدول است. من خواهش مي‌كنم قبل از اينكه بندهاي بعد از جدول را بررسي كنيد خود جدول را بررسي كنيد، من در مورد خود جدول پيشنهاد دادم پيشنهاد را هم آقاي دكتر! شما اگر برويد جلو بعد بخواهيد جدول را بررسي كنيد بررسي‌شان ناقص مي‌شود.

علی اردشیرلاریجانی
ببينيد! دو تا بخش است. از نظر آيين‌نامه كه خودتان ملاحظه فرموديد نوشته مواد، تبصره‌ها و جداول. فرمايش شما در يك بخشش درست است، جداولي مثل بهره‌وري و اينها مثل حكم مي‌ماند حالا شما در جدول آورديد درست است اين حرف ولي يك بخشش كه منابع تغيير مي‌كند مثل جدول شماره (3) اين حرف را نمي‌توانيم بزنيم چون ممكن است در آينده تغيير كند

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر ببينيد! شما الان همين منابع، مثلاً سرمايه‌گذاري خارجي، شما بعد از آن چه تصميمي بگيريد؟ يعني در مورد اين جدول و تعارضاتي كه با بقيه بندها دارد من خواهش مي‌كنم بحث جدول را حداقل به بحث بگذاريد. چون اگر نكنيم آقاي دكتر من مطمئن هستم در بندهاي بعدي كه پيشنهادات دارد مطرح مي‌شود گير مي‌كنيم. حالا من نمي‌دانم ميل خود شما است برويد جلو.

علی اردشیرلاریجانی
دو تا بحث است، ببينيد! يك بخشش اينكه شما مي‌گوييد سرمايه‌گذاري خارجي، خوب ممكن است شما در احكام سرمايه‌گذاري خارجي تفاوت ايجاد كنيد يا پيشنهاداتي باشد كه بگوييد اين مقدار سرمايه‌گذاري خارجي، بعد جدول را چه كار كنيم؟ يا در مورد تسهيلات بانكي براي سرمايه‌گذاري يا تملك دارايي سرمايه‌گذاري. اينها مشكل دارد. يك بخشي از فرمايش شما درست است و آن اينكه بعضي از امور مثل بهره‌وري و اينها وقتي در جدول آورديد مثل حكم مي‌ماند، اين درست است شما مخلوط نوشتيد.

غلامرضا تاج گردون
حالا تعيين تكليف كنيد مثلاً يكسري چيزهايي را شما مي‌گذاريد، حالا رئيس كميسيون محترم تلفيق هم آنجا هستند. ببينيد بعضي از اين احكام يعني بعضي از اعدادي كه اينجا گذاشتيد چون بعداً در مورد آن حكم نداريم.

علی اردشیرلاریجانی
نه، مثلاً در مورد نرخ بيكاري، نرخ تورم، درست است اينها مثل حكم مي‌ماند.

غلامرضا تاج گردون
اينكه در اين بحثي كه به دو مي‌كنيم درست نيست، بحث بررسي است. مثلاً شما در مورد عدد نقدينگي، نقدينگي بخش خصوصي، من خواهش مي‌كنم جدول دولت را نگاه كنيد اصلاً زمين تا آسمان فرق مي‌كند، نمي‌شود اين طوري بررسي كرد. من خواهش مي‌كنم، البته من اصرار ندارم روي موضوع ولي مي‌گويم در مورد جدول.

علی اردشیرلاریجانی
شما قبول داريد جداول يكسان نيست؟

غلامرضا تاج گردون
جداول يكسان نيست، فرمايش شما در اين قضيه درست است ولي مي‌گويم همين الان تدبير كنيد.

علی اردشیرلاریجانی
پس اجازه بدهيد ما اين بخش جداول را مراعي بگذاريم ببينيم مي‌توانيم تفكيكش كنيم آن بخش كه ماهيت حكمي دارد بياوريم آن قسمتهايي كه ممكن است در آينده تغيير كند بگذاريم براي بعد.

غلامرضا تاج گردون
حالا پيشنهادمان را مطرح كنيم؟

علی اردشیرلاریجانی
بعداً بحث مي‌كنيم.

غلامرضا تاج گردون
نه، مي‌دانم الان پيشنهاد ضريب جيني را كه مي‌شود مطرح كرد؟

علی اردشیرلاریجانی
ضريب جيني را بحث كرديم تصميم گرفتيم.

غلامرضا تاج گردون
نه، پيشنهاد چاپ‌شده، نه اينكه عدد ضريب جيني. يك پيشنهاد چاپ‌شده دارد كميسيون

علی اردشیرلاریجانی
در ماده (4)؟

غلامرضا تاج گردون
صفحه (5). در ماده (4)، نمايندگان محترم خواهش مي‌كنم.

علی اردشیرلاریجانی
شماره ماده آن را بفرماييد.

غلامرضا تاج گردون
پيوست شماره (1) صفحه (5) آن بند «ب» پايين آن را نگاه كنيد.

علی اردشیرلاریجانی
بند «ب»، «بهبود ضريب جيني».

غلامرضا تاج گردون
پیشنهاد دهنده
«جيني و كاهش نرخ بيكاري»، نمايندگان محترم من خواهش مي‌كنم كه دقت بفرماييد البته از همه اعضاء محترم كميسيون تلفيق و رياست محترم كميسيون تلفيق در همراهي اين موضوع تشكر مي‌كنم. اين بندي كه الان مطرح شد در كميسيون تلفيق مطرح شد منجر به اين شد كه يك بند خلاصه‌اي بدهيم كه آن خلاصه را نهايي كنيم. آقاي رئيس محترم كميسيون تلفيق هم متن را نهايي كردند ولي روز آخر ديگر به دليل عدم وقت نتوانستيم مجدد مطرح كنيم يعني دو بار در كميسيون هم مطرح شد منجر به اين شد كه خلاصه بشود. رها كردنش شايد اصطلاحاً اين موضوع در برنامه مغفول بشود. نمايندگان محترم من خواهش مي‌كنم اين بند «ب» صفحه (5) را مطالعه بفرماييد. يكي از موضوعات خيلي جدي در كشور ما عدم تعادل‌‌هاي منطقه‌اي است يا به عبارتي عدم استفاده صحيح از منابع كشور هست، ما همين هفته پيش در كميسيون برنامه و بودجه گزارش عملكرد صندوق توسعه ملي را داشتيم، سال گذشته هم داشتيم در محاسبه عملكرد صندوق توسعه ملي و توزيع بهينه آن در كشور همه ما مي‌توانيم اين اعتراف را بكنيم كه بين اين ثروت ملي در كشور توزيع عادلانه‌اي نيست. من شايد يك پالايشگاه داشته باشم، يك پتروشيمي داشته باشم بتوانم (2) ميليارد، (1) ميليارد، (3) ميليارد، (500) ميليون دلار از اين منبع را بگيرم. اما برخي از نقاط مهم كشور مغفول مي‌ماند. من در جلسه كميسيون عرض كردم مثلاً در استانهاي مرزي ما به دليل نبود پتانسيل سرمايه‌گذاري ارزي طرح‌ها توجيه ندارد و منابع ارزي صندوق توسعه ملي به سمت اين نقاط محروم كشور نمي‌رود و ساير نقاط شايد تمركز (30)، (40) درصدي منابع صندوق توسعه ملي را ما الان در يك يا دو نقطه از كشور داشته باشيم، اين خطا است. برنامه ششم به نظر من يكي از كارهايي كه بايد انجام بدهد چه مستقيم و چه غيرمستقيم بهبود ضريب جيني و كاهش نرخ بيكاري باشد. شما حلقه نرخ بيكاري را نگاه كنيد در زنجيره‌اي از استان‌هاي توسعه‌نيافته است. دليلش هم عدم وجود سرمايه‌گذاري است. شايد ما برويم راه روستايي، آب روستايي و اينها را تأمين مي‌كنيم ولي نبود سرمايه‌گذاري و عدم تأمين اشتغال موجب شد اين مشكل به وجود بيايد. ما اينجا پيشنهاد داديم خدمت نمايندگان محترم كميسيون بودجه، مي‌گوييم ما الان در مناطق كشور يك صندوق، اولاً تشكيلات اصلاً ندارد ما صندوق كارآفريني اميد را داريم در تمام كشور، اولاً اين ساختار صندوق را اصلاح كنيم كه بشود در بحث اشتغال قوي‌تر عمل كند. بعد يك صندوق توسعه استاني البته يك تيكه از آن را گفتيم.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي تاج‌گردون! شما مي‌خواهيد اين را جايگزين ماده (4) كنيد، مي‌خواهيد چه كارش كنيد؟

غلامرضا تاج گردون
نه، اضافه مي‌شود به ماده (4).

علی اردشیرلاریجانی
يعني ذيل ماده (4)؟

غلامرضا تاج گردون
بله ذيل ماده (4) اضافه مي‌شود

علی اردشیرلاریجانی
يعني به ماده (4) ملحق مي‌شود الحاقي است، الحاقي را آخر بگوييد.

غلامرضا تاج گردون
الحاقي به بند (2) مي‌شود آقاي دكتر.

علی اردشیرلاریجانی
بند دوم؟ پس اگر الحاقي است بگذاريد آخر.

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر! بحثش را كرديم، اجازه بدهيد.

علی اردشیرلاریجانی
آقاي دكتر تاج‌گردون! يك مشكل ديگري هم دارد و آن اين است كه شما از صندوق توسعه گفتيد (300) ميليون دلار.

غلامرضا تاج گردون
نگفتم برداريد، آقاي دكتر وام است.

علی اردشیرلاریجانی
باشد، بدون سود و بهره؟

غلامرضا تاج گردون
بله، الان ما داريم بدون سود و بهره تسهيل مي‌كنيم.

علی اردشیرلاریجانی
حداقل (300) ميليون دلار از منابع صندوق توسعه ملي براي هر استان خلاف سياست‌هاي كلي است.

غلامرضا تاج گردون
بله، به صندوق استان وام بدهند.

علی اردشیرلاریجانی
يعني (9) ميليارد دلار بدون سود و بهره، خلاف سياست است

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر! كجاي اين خلاف سياست است؟ من الان مي‌روم از صندوق توسعه ملي براي واحد پالايشگاهي يا پتروشيمي (3) ميليارد دلار مي‌گيرم. (رئيس ـ شما در قانون مي‌توانيد) نه، ببينيد! من الان مي‌روم براي بخش خصوصي.

علی اردشیرلاریجانی
شما الان در قانوني كه نوشتيد و تصويب كرديد، گفتيد تصميماتش را خود هيأت‌امنا مي‌گيرد، شما داريد برايش تصميم مي‌گيرد، خلاف سياست است.

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر!‌ من الان دارم مي‌گيرم، كجاي اين خلاف است؟ من دارم وام مي‌گيرم، برداشت از دولت نمي‌كنم.

علی اردشیرلاریجانی
خلاف سياست است، اين قابل اجرا و بررسي نيست. پيشنهاد ديگري اگر هست، بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهادهاي بعدي در بندها است. آقايان محجوب و قاضي‌پور پيشنهاد حذف بند (1) را دارند.

علی اردشیرلاریجانی
حذف كل بند (1)، بفرماييد.

علیرضا محجوب
پیشنهاد دهنده
بسم الله الرحمن الرحيم دقت بفرماييد!‌ در ماده (4) در بند (1) و بند سرآغاز ما موضوع دستيابي به رشد (8) درصد را اين طور شروع كرديم. گفتيم «تجهيز منابع مورد نياز سرمايه‌گذاري از جمله تأمين منابع مالي خارجي تا متوسط سالانه (15) ميليارد دلار از خطوط اعتباري بانكهاي خارجي در قالب تأمين مالي خارجي (فاينانس)، (10) ميليارد دلار به شكلي كه سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي و (10) ميليارد دلار قراردادهاي مشاركت خارجي». اساس توسعه و رشد را روي سرمايه‌گذاري خارجي گذاشتند و بند (1) را روي اين محور متمركز كردند. اينكه از نظر نوشتن ادبيات چقدر اشكال دارد، با كشوري كه به اقتصاد مقاومتي خود را متكي مي‌داند چقدر مغايرت دارد، چقدر با آ‌رمانهاي ما فاصله دارد و اصلاً‌ اصل دعوا و جنگ‌هاي ما در دوره شاه كه منتهي به انقلاب و (22) بهمن شده چقدر فاصله دارد اينها را كنار مي‌گذارم، فقط مي‌گويم آقا! تحقق اينها كجاست؟ كسي گزارش ميزان تحقق در (10) سال گذشته را بدهد، بگويد آقا سرمايه‌گذاري خارجي متوسطش سالي چقدر است؟ به ما بگويد آيا (10) ميليارد دلار كه اينجا نوشتيد، تحقق دارد؟ (5) درصدش، (10) درصدش، (20) درصدش. چرا چيزهايي مي‌نويسيم كه تحقق ندارد؟ چرا بي‌خودي پپسي براي خارجي باز مي‌كنيم، چرا مردم را اميدوار مي‌كنيم به دست خارجي كه ريالي تحقق ندارد؟ اگر جايي هم آمدند، براي بردن و خوردن آمدند. كجا آمدند گلي به سر ما زدند؟ قبل از انقلاب زدند، بعد از انقلاب زدند، امروز مي‌زنند، فردا مي‌زنند؟ اين خوشبيني‌ها و خوش‌باوري‌ها چيست كه در اينجا مي‌نويسيد؟ فاينانسي كه سر و پاي آن مشكل است ما اينجا برداريم آن هم در پيشاني برنامه بنويسيم. به جاي اينكه بگوييم اقتصاد ملي، به جاي اينكه بگوييم توليد ملي و به جاي اينكه به اركان ملي‌مان تكيه كنيم، به پول خارجي تكيه مي‌كنيم. من متأسفم، متشكرم.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، مخالف صحبت مي‌كند؟

علی اردشیرلاریجانی
مخالف جناب آقاي فلاحت‌پيشه هستند.

حشمت اله فلاحت پیشه
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم عزيزان! خواهش مي‌كنم به عرايض بنده توجه كنيد. من براي جناب آقاي محجوب عزيز و مواردي كه عليه استكبار و دشمنان خارجي و غيره فرمودند، احترام قائل هستم ولي جناب آقاي محجوب ببينيد! ما در چارچوب سياست‌هاي كلي برنامه و اقتصاد مقاومتي اين كار را داريم انجام مي‌دهيم. جذب سرمايه خارجي، جذب فاينانس خارجي و غيره اينها شاخص‌هاي رشد اقتصادي در دنياي امروز است. كشورهايي كه بيشترين سرمايه خارجي را جذب مي‌كنند، آنها موفق مي‌شوند كه در عرصه‌هاي مختلف اقتصادي كار كنند. اصلاً‌ اساس چشم‌انداز (20) ساله ما بر تعامل سازنده با بيرون است و اين به هيچ وجه به معناي پذيرش سلطه خارجي و بي‌توجهي به مقتضيات و ظرفيت‌هاي اقتصاد داخلي نيست. ما به گونه‌اي صحبت نكنيم انگار اينكه يك كشور تسليم هستيم و هيچ ساز و كار و هيچ چارچوبي نداريم كه اگر سرمايه‌گذار خارجي بيايد، اگر فناوري خارجي بيايد آن موقع كشور ما حتماً دست‌بسته و تسليم مي‌شود و اتفاقاً يكي از ضعف‌هاي ما همين است. در ميان شاخص‌هاي رشد اقتصادي در دنيا يكي از ضعف‌هايي كه ما داريم همين ضعف در جذب سرمايه خارجي است. لذا به اسم دشمن خارجي و اينها نياييم يك سري از امكانات و ظرفيت‌هايي كه مي‌توانيم در اقتصاد كشور استفاده كنيم، اين را ناديده بگيريم. اينكه در گذشته گفتيد آمار، بله، من هم قبول دارم به خاطر مسائل تحريم ما در اين زمينه عملكرد خوبي نداشتيم، ولي دومين گزارش وزارت امور خارجه نشان مي‌دهد كه (7/3) ميليارد جذب سرمايه خارجي داشتيم و الي آخر. لذا دوستان! (رئيس ـ متشكر) من معتقدم پيشنهاد حذف را رأي ندهيد تا اين در قالب سياست‌هاي كلان به ديد صيانتي ان‌شاءالله جذب بشود.

علی اردشیرلاریجانی
موافق را صحبت كنند.

علی اردشیرلاریجانی
موافق جناب آقاي حاجي هستند.

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

حسینعلی حاجی
آقاي لاهوتي صحبت مي‌كنند.

محمد علی وکیلی
صحبت نمي‌كنند، جناب آقاي قاضي‌پور بفرماييد

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، آقاي قاضي‌پور صحبت مي‌فرماييد؟ بفرماييد.

نادر قاضی پور
موافق
بسم الله الرحمن الرحيم ضمن تقدير از صحبت‌هاي آقاي محجوب كه وام گرفتن از خارج و عدم وابستگي به كشورهاي بيگانه ضد استكباري بود. حضرت امام در وصيت‌نامه سياسي خود چندين بار لا غربي، لا شرقي را آورده، سياست ما را مستقل كرده و رهبر معظم ما چندين بار بر توليد ملي، اشتغال ملي، كار ايراني و سرمايه ايراني تأكيد كرده. در اين ماده نوشته ما وابسته بشويم و سالانه (15) ميليارد دلار از خود بانكهاي خارجي بگيريم. آقاي لاريجاني!‌ درست است گاهاً‌ شما هم مي‌گوييد از غرب و شرق وام بگيريم، ولي اين نبايد سياست دائم ما بشود در يك مقطعي. اين برنامه است، يعني ما پنج سال پشت سر هم چشممان را بدوزيم خارجي‌ها به ما وام بدهند. الحمدلله رب العالمين خود ايران اسلامي اگر بتوانيم از معادن خودمان و صنايع معدني خودمان كه الان شما بحث كرديد و گفتيد ما عقب هستيم با آنها سرمايه‌گذاري كنيم يقيناً‌ وضع ما بهتر از اين خواهد شد. اگر ما بتوانيم فروش نفت‌مان را از خام به پتروشيمي و صنايع پايين‌دستي بدهيم خيلي بالاست (رئيس ـ متشكر) نياز ندارد كه ما وابسته به وام خارجي باشيم. همكاران!‌ به پيشنهاد آقاي محجوب رأي بدهيد تا استقلال كشور حفظ شود. مرگ بر غرب، مرگ بر شرق. والسلام

علی اردشیرلاریجانی
متشكر، آقاي نوبخت بفرماييد.

محمدباقر نوبخت
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم اين پيشنهاد مي‌تواند از دو منظر قابل توجه نمايندگان محترم باشد. نخست از جهت ضرورت دستيابي به رشد (8) درصد اقتصادي. الان مجلس محترم دستيابي به رشد متوسط سالانه (8) درصد را به عنوان يك تكليف در برنامه ششم تصويب فرمودند. از الزامات دستيابي به رشد (8) درصد، تأمين منابع مالي آن است. اگر ما نتوانيم حداقل (10) ميليارد دلار به صورت سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي (FTI) و (10) ميليارد دلار به صورت سرمايه‌گذاري مشاركتي (PPP) و چيزي حدود (15) ميليارد دلار از انواع فاينانس‌ها استفاده بكنيم در كنار منابعي كه از داخل استفاده خواهيم كرد، امكان تحقق رشد (8) درصد نيست. مي‌شود اين رشد (8) درصد را (80) درصد روي كاغذ نوشت، اما براي تأمين آن حتماً‌ نيازمند به تأمين مالي از انواع طرق داخلي و خارجي هستيم، اما اين مي‌تواند با آرمانهاي ما مباينت پيدا كند. كدام آرمان؟ من به دوستاني كه در استفاده از منابع خارجي اين طور حساس دارند صحبت مي‌كنند توصيه مي‌كنم كه سياست‌هاي مقام معظم رهبري را كه به شما و به ما ابلاغ فرمودند، بخوانيد. شما حتي در جهت مقابله با سياست مقام معظم رهبري هم مخالفت مي‌كنيد. من الان متني را كه مقام معظم رهبري به ما ابلاغ فرمودند را خدمت شما قرائت مي‌كنم، شايد فرصت نشد. جناب آقاي رئيس! التفات داشته باشيد. در بند (8) سياست‌هاي اقتصاد مقاومتي تصريح شد «جذب سرمايه ايرانيان، ايرانيان خارج از كشور و سرمايه‌گذاران خارجي با ايجاد انگيزه و مشوق‌هاي لازم» يعني مقام معظم رهبري به شما در برنامه ششم تكليف فرمودند كه اين سياست‌هاي ابلاغي ايشان است، مي‌گويد بايد مشوق هم براي سرمايه‌‌گذاري خارجي باشد. (رئيس ـ بله، درست است در سياست‌هاي كلي آمده) شما كه ديگر نبايد حاد بشويد و جلوتر از مقام معظم رهبري در اين رابطه تكليف و محدوديت ايجاد بكنيد. جناب آقاي رئيس!‌ من توجه دوستان را به آنچه كه در اقتصاد مقاومتي، آخر هر لحظه كه پيش مي‌آيد مي‌گويند چه رابطه‌اي بين اين برنامه و اقتصاد مقاومتي دارد؟ خوب، اقتصاد مقاومتي بند (10) آن مشخص مي‌كند «تشويق سرمايه‌گذاري خارجي». يعني اگر ما قرار است به اقتصاد مقاومتي دست پيدا كنيم، بايد سرمايه‌گذاران خارجي را هم براي ترغيب در امر سرمايه‌گذاري تشويق بكنيم. از اين جهت چون اينها منطبق با سياست‌هاي كلي ابلاغي از سوي مقام معظم رهبري است و نياز دستيابي به رشد (8) درصد است، خواهش مي‌كنم كه به اين پيشنهاد رأي ندهيد.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، كميسيون توضيح مي‌دهيد؟ بفرماييد.

محمد خدابخشی
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم جناب آقاي محجوب فرمودند كه اساس تأمين اين منابع مالي سرمايه‌گذاري، اتكا به خارج از كشور است. دوستان جدول شماره (3) را ملاحظه بفرماييد! «سهم سرمايه‌گذاري خارجي براي تأمين منابع مالي سرمايه‌گذاري»، مجموعاً‌ (680) هزار ميليارد تومان در سال و تنها (5/15) درصد است و اين هم در راستاي سياست‌هاي كلي برنامه ششم هست. بند (8) امور اقتصادي تأكيد كرده بر جذب سرمايه‌ ايرانيان خارج از كشور. اگر ما بخواهيم انتقال فناوري هم از خارج از كشور به داخل داشته باشيم، يكي از آن همين سرمايه‌‌گذاري خارجي است و اين جدول را كه ملاحظه مي‌كنيد تملك دارايي‌هاي سرمايه‌اي است، تسهيلات بانكي براي سرمايه‌گذاري است، صندوق توسعه ملي، بازار سرمايه و بقيه موارد. يعني اتكاي بيشتر به منابع داخلي و توانمندي‌هاي داخلي است. اگر ما بتوانيم منابع از خارج جذب بكنيم براي اينكه رشد (8) درصدي اقتصادي بهتر تحقق پيدا كند كه امر مطلوبي است، بنابراين ما با اين پيشنهادي كه مطرح شد به شدت مخالف هستيم.

علی اردشیرلاریجانی
متشكريم، حضار 226 نفر، پيشنهاد جناب آقاي محجوب را به رأي مي‌گذاريم. پيشنهادشان حذف اين بند (1) است. نمايندگان نظرشان را اعلام بفرمايند. دولت و كميسيون مخالف هستند. پايان رأي‌گيري را اعلام مي‌كنم، تصويب نشد. اگر پيشنهاد ديگري هست، بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
پيشنهاد بعدي توسط آقاي تاج‌گردون جايگزين بند (1) است در پيوست (1) صفحه (4) شماره (1) در انتهاي صفحه. آقاي دكتر!‌ پيشنهاد كميسيون برنامه و بودجه و محاسبات كه (6) هست بند «الف» شماره (1).

علی اردشیرلاریجانی
«متوسط سالانه (30) ميليارد دلار از خطوط اعتباري»، آقاي تاج‌گردون بفرماييد.

سیدامیرحسین قاضی زاده هاشمی
صفحه (4) و در پيوست (1).

غلامرضا تاج گردون
بسم الله الرحمن الرحيم آقاي دكتر!‌ من اول در مورد بحث قبلي‌ام باز هم مصرّ هستم، با برداشتن آن بدون سود و كارمزد خلاف سياست‌هاي كلي نيست، مجدد مطرحش مي‌كنيم. چون آقاي دكتر!‌ واقعاً‌ اين نكته‌اي است كه شما.

علی اردشیرلاریجانی
اصل‌ ايده‌تان خوب است.

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر! اصل ايده خوب است، متنش هم خوب است. فقط آن تيكه است (رئيس ـ حالا درباره آن با هم بحث مي‌كنيم) اگر اين فرمايش شما را بپذيريم، يعني در جداول ما در مورد صندوق نبايد صحبت كنيم.

علی اردشیرلاریجانی
مگر اذن داشته باشيد

غلامرضا تاج گردون
الان كه ما در مورد جدول اذن نداريم. آقاي دكتر! خودتان هم مي‌دانيد كه ايراد ندارد.

علی اردشیرلاریجانی
حالا اين بحث‌ها را مي‌توانيد بعداً‌ مطرح كنيد.

غلامرضا تاج گردون
من مجدد مطرح مي‌كنم، نماينده‌ها هم مي‌خواهند و احتمالاً‌ مقام معظم رهبري هم مي‌خواهد (رئيس ـ ما هم مي‌خواهيم) كه عدالت را حضرت‌عالي هم حتماً‌ تأييد مي‌فرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
اشكال ندارد، يك وقتي شما بفرماييد من با آقا صحبت كنم اگر ايشان قبول كردند.

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر! اصلاً‌ آن يك بند را برمي‌داريم.

علی اردشیرلاریجانی
الان فعلاً‌ راجع به اين داريد صحبت مي‌كنيد.

غلامرضا تاج گردون
مي‌دانم، در مورد صندوق اصلاً‌ آن يك بند را برمي‌داريم.

علی اردشیرلاریجانی
آن صندوق را مي‌توانيد برمي‌داريد.

غلامرضا تاج گردون
آقاي دكتر!‌ اين بند (1) كه بحث تأمين مالي براي جداول اهداف برنامه هست اگر دقت بفرماييد پيشنهاد كميسيون برنامه و بودجه بوده، عددها را مي‌بينيد (30) ميليارد دلار، (15) ميليارد دلار و (20) ميليارد دلار است.

علی اردشیرلاریجانی
بله، رقم‌هايش را تغيير دادند.

غلامرضا تاج گردون
پیشنهاد دهنده
در جلسه‌اي كه مطرح شد اين طور مطرح شد كه دولت گفت اجازه بدهيد كه ما اين عددها را چك كنيم، بعد بگذاريم. حقيقتش ما به عنوان پيشنهاددهنده يعني كميسيون بودجه در فرآيند نهايي كه چه عددي گذاشته شد ديگر مطلع نبوديم تا اينجا مطلع شديم. آقاي رئيس! چون ما در متن‌مان «تا» گذاشتيم، ايرادي ندارد كه دست مملكت را ببنديم. يعني الان اينجا (30) ميليارد دلار، آقاي دكتر شما تصور بكنيد، شما خودتان بهتر مي‌دانيد ما در صنعت نفت‌مان اگر بخواهيم به رشد (8) درصدي اقتصاد برسيم، كف آن سرمايه‌‌گذاري (100) ميليارد دلاري است. من نمي‌دانم دولت چرا، اگر دولت اين عدد را كم كرده نمي‌دانم چرا كم كرده؟ شما چطوري مي‌توانيد با سالي (10) ميليارد دلار، ‌(15) ميليارد دلار، بعد (100) ميليارد دلار در صنعت نفت سرمايه‌گذاري كنيد و انتظار رشد (8) درصدي اقتصاد را داشته باشيد؟ آقاي دكتر!‌ من پيشنهادم اين است كه پيشنهاد كميسيون برنامه و بودجه رأي بياورد، به آن رأي بدهيد تا دولت امكان رسيدن به اهداف سرمايه‌گذاري را داشته باشد. وگرنه شما مدام دو تا قرارداد كه مي‌خواهيد ببنديد، يك سرمايه‌گذاري مي‌خواهد جلو بيايد اين اتفاق بيفتد. من جدول نهايي را مبني بر عدد گذاشتن واقعاً‌ ديگر بعدش را متوجه نشديم چون ابتدا پيشنهاد كميسيون بودجه است، به همين خاطر چون «تا» مي‌گذاريم «تا» تعارضي ندارد و خواهش مي‌كنيم دولت و كميسيون هم در اين قضيه همكاري بكنند، تعارضي هم با مصوبه فعلي كميسيون تلفيق ندارد. به همين خاطر پيشنهاد جايگزين پيشنهاد كميسيون برنامه و بودجه را به جاي اين متن دارم، عين متن است، متن اوليه هم پيشنهاد خود كميسيون بود، استدعا دارم موافقت بفرماييد.

علی اردشیرلاریجانی
من ضمن اينكه ايشان فرمودند پيشنهاد كميسيون بودجه را مي‌گويند و قابل طرح است، مي‌خواهم ذهن جناب تاج‌گردون را به اين موضوع معطوف كنم كه حالا اگر همين پيشنهاد شما تصويب بشود آيا جدول شماره (3) سرمايه‌گذاري خارجي تغيير مي‌كند يا نه؟ ببينيد مشكل اين بود.

غلامرضا تاج گردون
بله، من هم عرض كردم، گفتم جدول دوگانه است، به همين خاطر نگذاشتند. من فرمايش شما را تأييد كردم.

علی اردشیرلاریجانی
خيلي ممنون، پيشنهاد ايشان گفتند چون ما گفتيم «تا»، تا زمينه را فراهم‌تر كنيم يا اگر بتوانند از زمينه‌هاي خطوط اعتباري بيشتر استفاده كنند. مخالف صحبت مي‌كند؟

محمد علی وکیلی
مخالف جناب آقاي حسن‌پوربيگلري هستند.

علی اردشیرلاریجانی
صحبت مي‌فرماييد؟ بفرماييد.

شهباز حسن پوربیگلری
مخالف
بسم الله الرحمن الرحيم جناب آقاي دكتر!‌ بحث بهره‌وري استفاده بهينه از زمان با حداقل هزينه ممكن است، همه توجه دارند كه همه هزينه‌ها از جيب مردم است. خادم ملت نبايد هزينه به دوش ملت تحميل كند. جناب آقاي دكتر لاريجاني عزيز! شما كه هم علم و هم حلم داريد براي برنامه ششم با اين روندي كه دارد پيش مي‌رود كند و منطقي نيست. از طرفي به هر دليلي هيأت‌رئيسه نتوانسته ترتيبي اتخاذ كند تا مشاركت همه نمايندگان حداكثر را فراهم كند و هميشه بين (40) تا (50) نفر از همكاران شركت نمي‌كنند.

علی اردشیرلاریجانی
حالا تذكر داريد مي‌دهيد؟ تذكرتان درست است. يعني موضوع بسيار مهمي است، يكي از دوستان ديگر هم آمدند اين نكته را گفتند. ما ديگر مهم‌تر از قانون برنامه و بودجه براي كشور نداريم كه مقدرات كشور را مشخص مي‌كند. من خواهش مي‌كنم دوستان در صندلي‌هايشان مستقر باشند، مقيد باشيد رأي بدهيد و تأمل بكنيد. ببينيد (40) تا، (50) تا رأي ندادن براي كشور خيلي صدمه است، بفرماييد.

شهباز حسن پوربیگلری
جناب آقاي دكتر!‌ من مي‌خواهم از حضرت‌عالي خواهش كنم، همكاران عزيز عنايت كنيد پيشنهادات جناب آقاي تاج‌گردون قابل قبول است، اما خيلي از پيشنهادات از صبح تا الان رأي نياورده، يعني عملاً‌ از صبح تا الان هيچ بهره‌وري ما نداشتيم. از طرفي هم حق نمايندگان است، اما استدعا دارم از ساير عزيزان درخواست كنيد مواردي كه رأي نمي‌آورد، حداقل دوستان صرف‌نظر بكنند.

علی اردشیرلاریجانی
الان اين صحبت‌هاي شما را مخالف بگيريم، موافق بگيريم؟

شهباز حسن پوربیگلری
جناب آقاي دكتر! مشخص است كه مخالف بودم.

علی اردشیرلاریجانی
موافق صحبت كند.

محمد علی وکیلی
موافق جناب آقاي كاظم‌زاده هستند.

علی اردشیرلاریجانی
بفرماييد.

شادمهر کاظم زاده
موافق
بسم الله الرحمن الرحيم در اينجا نبايد سرمايه‌گذاري را به عنوان دِين ببينيم، واقعيت اين است كه اگر سرمايه‌گذاري انجام نگيرد، مملكت ما هم رشد نمي‌كند. ما در تمام اركان سرمايه‌گذاري‌ها به قول معروف چوب لاي چرخ داريم مي‌گذاريم. اگر فردا شرايط و وضعيت مملكت مناسب‌تر شد همين محدوديت (35) ميليارد دلار خودش يك منعي است. چرا ما دست خودمان را ب